Bitcoin işlem verisi kısıtlama önerisine 583 node destek verdi, tartışmalar alevlendi
Bitcoin(BTC) ağı içindeki veri spam’i ve node merkezileşmesi tartışmaları giderek yoğunlaşırken, işlem verilerine geçici üst sınır getirmeyi amaçlayan bir teklif bazı node operatörlerinden destek alıyor. Şu anda toplamın yaklaşık %2,4’üne tekabül eden 583 node bu teklifi desteklediğini bildirirken, topluluk içerisinde teknik ve felsefi görüş ayrılıkları derinleşmeye başladı.
Tartışmaların merkezinde yer alan teklif, ‘Bitcoin Geliştirme Önerisi 110’ (BIP-110) olarak biliniyor. Buna göre BIP-110, Bitcoin ağına bir yıl süreyle uygulanacak bir soft fork (geri dönülebilir protokol güncellemesi) öneriyor. Bu güncellemeyle işlem veri boyutlarına ve OP_RETURN komutu üzerinden blok zincirine gömülebilecek veri miktarlarına yeniden kısıtlama getirilmesi planlanıyor. OP_RETURN, kullanıcıların zincire finansal olmayan veriler eklemesine olanak tanırken; zaman damgası doğrulama gibi çeşitli kullanım alanlarına sahip.
Bitcoin node’larının azımsanmayacak kısmı destek veriyor
Kripto para istatistik platformu Bitcoin Portal verilerine göre, bu öneriyi destekleyen 583 node, toplamda çevrim içi olan yaklaşık 24.481 node’un %2,38’ine karşılık geliyor. Bu node’ların büyük kısmı ‘Bitcoin Core’un alternatif sürümü olan Bitcoin Knots yazılımını çalıştırıyor. Bu da, Core geliştiricilerine yönelik eleştirilerin node tercihlerine yansıdığı şeklinde yorumlanıyor.
BIP-110’un önerisiyle işlem çıktı (output) boyutları 34 bayt ile, OP_RETURN veri boyutu ise 83 bayt ile sınırlandırılmak isteniyor. Bu, 2025 Ekim ayında yayınlanan Bitcoin Core 30 sürümünün bu sınırları kaldırmış olmasına doğrudan bir tepki niteliği taşıyor. O dönemde yapılan değişiklikler, topluluk içinde tam bir uzlaşı sağlanamadan devreye alınmış ve birçok node operatörü tarafından ‘merkezileşmeyi teşvik edecek’ ve ‘ağ yapısını zedeleyecek’ bir hamle olarak nitelendirilmişti.
Veri kısıtsızlığı, node’larda merkezileşme riski oluşturabilir
OP_RETURN sınırlamasının kaldırılması, node’ların depolama ve bant genişliği ihtiyaçlarını arttırarak işletim maliyetlerini yükseltebilir. Bu durum, kendi node’unu çalıştıran kullanıcılar için ciddi bir engel haline gelebileceği yönünde uyarılar var. Böyle bir senaryoda ağ üzerindeki doğrulayıcıların büyük teknoloji sağlayıcılarına kayması, yani ağın ‘merkezileşmesi’, kaçınılmaz hale gelebilir.
Bitcoin eğitimcisi Matthew Cratter konuyla ilgili olarak, “İşlem verisinin kullanımını serbest bırakmak, yapısal olarak neredeyse bir ‘parazit’ gibi ağı içten içe tüketebilir” değerlendirmesinde bulundu. Cratter’a göre, kontrolsüz veri kullanımı uzun vadede Bitcoin’in dayanıklılığına ve yönetişim kabiliyetine zarar verebilir.
Geçici çözüm olarak sunulan BIP-110, değerlendirme süreci başlatıyor
BIP-110 destekçileri, bu önerinin kalıcı bir çözüm değil, yalnızca geçici bir kontrol mekanizması olduğunu vurguluyor. Öneriye göre, bir yıllık geçiş sürecinde bu tür kısıtların ne kadar etkili olduğu değerlendirilecek; elde edilen sonuçlara göre önerinin değiştirilmesi ya da tamamen iptali mümkün olacak.
Ancak eleştirilere göre, veri için keyfi üst sınır koymak spam’ı önlemede etkili değil ve istenmeyen faaliyetlerin başka alanlara kaymasına sebep olabilir. Bitcoin Core katkıcısı Jameson Lopp, “Yapay veri kısıtlamaları spam’i susturmakta işe yaramaz. Asıl çözüm, blok alanına erişimi piyasa bazlı ücretlendirme yoluyla düzenlemektir” yorumunu yaptı.
Sonuç olarak, bu tartışma Bitcoin’in temel ilkeleri olan ‘merkezsizleşme’ ile ‘ağ esnekliği’ arasında doğru dengeyi kurmak açısından önemli bir sınav niteliği taşıyor. BIP-110’un nasıl sonuçlanacağı, ağın gelecekte teknik ve toplumsal olarak nasıl evrileceğini şekillendirme potansiyeline sahip.
Yorum 0