Ethereum tabanlı zkAPI, sıfır bilgi kanıtlarını kullanarak AI API ödemeleriyle kullanıcı kimliği arasındaki bağlantıyı azaltmayı amaçlayan yöntemini duyurdu. Sistem ödeme bilgilerini gizliyor; ancak istemleri ve ağ bilgilerini saklamıyor.
Ethereum Vakfı (Ethereum Foundation), 1 Ekim’de Open Anonymity projesiyle birlikte geliştirdiği zkAPI’nin Ethereum(ETH) ana ağında çalıştığını açıkladı. Kullanıcılar bir kasaya kredi yatırıyor, ardından cihazlarında oluşturulan sıfır bilgi kanıtıyla kullanım yetkilerini doğruluyor. Sunucu kanıtı kontrol ederek harcama limiti bulunan kısa süreli bir API anahtarı veriyor.
Sıfır bilgi kanıtı, bilginin kendisini açıklamadan belirli bir koşulun karşılandığını kanıtlamaya yarayan bir şifreleme teknolojisi. zkAPI’de kullanıcı, harcayabileceği bakiyeye sahip olduğunu ve daha önce kullandığı bakiyeyi yeniden talep etmediğini kanıtlıyor. Ödeme sunucusu kanıtı doğruluyor, ancak istekte hangi yatırılmış kredinin kullanıldığını göremeyecek şekilde tasarlanmış.
Çalışma zamanı anahtarı yönteminde istem, kullanıcının cihazından doğrudan AI sağlayıcısına iletiliyor. Anahtarın süresi dolduğunda gerçek kullanım tutarı, sağlayıcının imzaladığı kullanım makbuzuna göre hesaplanıyor. Böylece tek bir doğrulamayla birden fazla istek işleniyor; her istek için zincir üzerinde işlem yapılması gerekmiyor.
Bu yapı, ödeme yöntemleriyle istek geçmişinin hesaplara veya uzun süre geçerli API anahtarlarına bağlanması sorununu hedefliyor. Davide Crapis ve Vitalik Buterin, 11 Şubat 2026’da Ethereum Research Forum’da “ZK API Usage Credits: LLMs and Beyond” başlıklı öneriyi sundu. Ethereum Vakfı, zkAPI’yi bu tasarımın uygulanmış bir örneği olarak tanıttı.
Şu anda yayımlanan entegrasyonlar ağırlıklı olarak OpenRouter üzerinden sunuluyor. Ayrı bir proxy yöntemi de mevcut; ancak bu yöntemde zkAPI sunucusu istek trafiğini görebiliyor. Depo, protokolü deney aşamasında olarak tanımlıyor.
Gizlilik koruması, ödeme ile istek arasındaki bağlantıyı azaltmakla sınırlı. AI sağlayıcısı yanıt üretmek için istemleri ve yanıtları işliyor; IP adresi gibi ağ bilgilerini de görebiliyor. Ethereum Vakfı, tekrar eden kişisel bilgiler, yazım tarzı ve sohbet geçmişinin oturumları ilişkilendirmek için ipucu oluşturabileceğini belirtti.
Bu nedenle zkAPI, AI kullanım kayıtlarını ödeme hesabından ayırmayı amaçlayan bir teknoloji. İstemlerin gizliliğini veya ağda anonimliği garanti etmiyor.
Yorum 0