Alman şirketlerinden yıllık 3 milyon tonluk LNG alım anlaşmaları; AB-Kanada ortak inceleme yapacak

Avrupa Birliği (AB) ile Kanada, Kanada kaynaklı sıvılaştırılmış doğal gazın (LNG) Avrupa’ya ihracatının uygulanabilirliğini incelemeyi planlıyor. İki Alman şirketi ise yılda toplam 3 milyon tonluk uzun vadeli alım sözleşmeleri imzaladı.

Taraflar, 29-30 Ekim’de Montreal’de düzenlenen zirvede ihracat miktarını veya tedarikin ne zaman başlayacağını belirlemedi. AB, uzun vadeli enerji işbirliğini ve olası alım sözleşmelerini inceleyecek. Kanada ise piyasa koşullarını ve altyapı gerekliliklerini değerlendirerek ihracatı artırmanın ticari açıdan uygulanabilir olup olmadığını araştıracak.

Taraflar ayrıca ticaret, teknoloji, finans ve güvenliği kapsayan bir “geleceğin ittifakını” başlattı. Kanada Başbakanlık Ofisi, AB’nin ilk “ilişkili üyesi” olmayı hedeflediğini açıkladı. Ancak AB’nin ortak bildirisine göre, tam üyelikten daha sınırlı fakat daha yakın bir ilişkinin çerçevesi 2027’deki zirveye kadar belirlenecek. İlişkili üyelik statüsü henüz kesinleşmedi.

SEFE, 26 Ekim’de Ksi Lisims LNG’den yılda 1 milyon ton LNG’yi 20 yıl boyunca satın almak üzere anlaşma yaptığını duyurdu. Uniper ise 29 Temmuz’da aynı projeden yılda 2 milyon tonu 20 yıla kadar satın alacağını açıkladı.

Sözleşmelerde ilk teslimat tarihi SEFE için 2030’ların başı, Uniper için 2032 olarak belirtildi. İki anlaşmanın toplam hacmi yılda 3 milyon ton.

Ksi Lisims LNG, Britanya Kolumbiyası’nın kuzeybatısında kurulması önerilen, yılda en fazla 12 milyon ton kapasiteli yüzer bir sıvılaştırma tesisi. Kanada hükümeti, izin süreçlerini, finansmanı ve inşaatı hızlandırmak için proje ortaklarıyla çalışıyor.

Yüzer sıvılaştırma tesisleri, doğal gazı gemilerle taşınabilecek hâle getirmek için denizde işleyen tesislerdir. Proje hâlâ öneri aşamasında olduğundan, uzun vadeli alım sözleşmelerinin imzalanması tesisin faaliyete geçmesinden ayrı bir süreç.

SEFE ve Uniper, sözleşme kapsamındaki LNG’nin varış noktasını değiştirebileceklerini açıkladı. Bu nedenle sözleşme hacminin tamamının Avrupa’ya gönderileceği söylenemez.

Avrupa Komisyonu verilerine göre AB’nin doğal gaz tüketimi 2025’te bir önceki yıla kıyasla yüzde 2 artarak 339 milyar metreküpe çıktı, ancak 2022 düzeyinin altında kaldı. Bu veri tüketimi gösteriyor; LNG ithalatı farklı bir ölçüt.

AB’nin LNG ithalatı 2025’te 131 milyar metreküp oldu ve toplam gaz ithalatının yüzde 45’ini oluşturdu. TokenPost, ABD’nin ekim ayındaki LNG ihracatında Avrupa’ya 6,89 milyon ton, Asya’ya ise 2,73 milyon ton gönderildiğini bildirmişti.

Avrupa Komisyonu, 8 Ekim’de yaptığı açıklamada, depolardaki seviyeler düşük olsa da AB gaz sisteminin kış talebini karşılayabileceğini ve LNG ithalat kapasitesinin bulunduğunu belirtti. Bu değerlendirme, sistemin kış aylarındaki arz ihtiyacına yanıt verme kapasitesiyle ilgili.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), 3 Kasım’da yayımladığı raporda AB’nin ısıtma sezonu başındaki gaz stoklarının 2013’ten bu yana en düşük seviyede olduğunu değerlendirdi. IEA’ya göre düşük stoklar, arz şoklarını karşılama kapasitesini azaltıyor. Avrupa ve Asya’daki ithalatçıların LNG kargolarını güvence altına alma yarışı da piyasayı 2027’ye kadar sıkı tutabilir.

IEA, 3 Kasım tarihli raporunda yüksek fiyatlar ve yenilenebilir enerji üretimindeki artış nedeniyle Avrupa’nın 2026 doğal gaz talebinin yüzde 3 düşeceğini öngördü. Bu oran, 2026 talebine ilişkin bir tahmin.

Kısa vadeli talep düşüşü beklentisi, 2030’larda gaz talebini veya uzun vadeli arz projelerinin ekonomik uygulanabilirliğini tek başına kesinleştirmiyor. AB-Kanada ortak incelemesi piyasa koşullarını ve altyapı gerekliliklerini değerlendirme aşamasında; taraflar arz miktarını ve başlangıç tarihini henüz belirlemedi.