ABD’nin CLARITY yasası stablecoin faizini yasaklıyor: Getiri DeFi ve yapay zekâ modellerine kayıyor

미 Senatosu’nun stablecoin’lere yönelik ‘getiri yasağı’ kapsamını genişleten yeni yasa tasarısını gündeme almasıyla, piyasa yapısı hızla değişiyor. Düzenleyici baskı sertleşse de, ‘getiri’ tamamen kaybolmuyor; sadece ‘başka bir forma’ taşınıyor. ‘yorum: Buradaki ana tema, getirinin ortadan kalkmadığı, sadece hukuken farklı çerçevelere kaydığı’

26’sında (yerel saatle), ABD kripto endüstrisi kaynaklarına göre Senato’da görüşülen ‘클래리티 법안(CLARITY Act)’, stablecoin bakiyeleri üzerinden sunulan ‘yıllık yüzde getiri(APY)’ türü kazançların tamamen yasaklanmasını hedefleyecek şekilde genişletildi. Daha önce ‘지니어스 법안(Genius Act)’ ile yalnızca ihraççılara getirilen kısıtlamalar, bu kez borsalar, brokerlar ve saklama(küresel custodian) şirketleri dahil tüm aracı kurumlara yayılıyor.

Bu yeni çerçevenin odağında, ‘fonksiyonel veya ekonomik olarak mevduat faizi ile aynı’ sayılabilecek her türlü ödülün yasaklanması var. Yani yalnızca ürün adı değil, ‘gerçek ekonomik yapı’ esas alınarak denetim yapılacak. ‘yorum: Örneğin, faiz demeden “ödül”, “bonus” gibi isimler kullanılması da kurtarmayacak’

Özellikle ‘틸리스–브룩스 절충안(Tillis–Brooks compromise)’ ile birlikte, önceki taslaklarda yer alan istisna maddeleri de neredeyse tamamen kaldırılmış durumda. Buna göre ‘hangi platform olursa olsun’, kullanıcıların platformda tuttukları stablecoin bakiyeleri üzerinden düzenli getiri sunulması yasak kapsamına giriyor.

Beyaz Saray Ekonomi Danışmanları Konseyi, bu düzenlemenin yürürlüğe girmesi halinde ABD bankalarının kredi hacminde yaklaşık 2,1 milyar dolar artış beklerken, tüketici refahında yaklaşık 800 milyon dolarlık azalma olacağını tahmin ediyor. Bu da stablecoin getiri ürünlerinin şimdiye kadar azımsanmayacak düzeyde ‘piyasa faydası’ ürettiğine işaret ediyor.

Banka ve kredi birlikleri sektörü ise düzenlemeye güçlü destek veriyor. Gerekçe, stablecoin faiz ve getiri programlarının fiilen ‘resmi olmayan bir bankacılık sistemi’ gibi çalışarak mevduat piyasasını daraltması.

Stablecoin tarafında görülen bu ‘getiri yasağı’ genişlemesi, piyasadaki ürünlerin hızla yeniden tasarlanmasına yol açıyor. Düzenleme sıkılaşırken, piyasa oyuncuları da getiriyi ‘başka yapılara’ taşıyarak ayakta tutmaya çalışıyor.

26’sında (yerel saatle) sektör kaynaklarının aktardığına göre, birçok proje ve platform getiriyi artık ‘AI destekli, DeFi tabanlı’ modellere kaydırıyor. STBL’nin baş uyum sorumlusu Joe Vollono(Joe Vollono), mevcut dönüşümü ‘hizmet olarak getiri(Yield-as-a-Service)’ modeliyle tanımlıyor.

Bu yapıda ihraççı ya da borsa, kullanıcılara doğrudan faiz ödemez. Bunun yerine kullanıcı varlıkları, merkeziyetsiz finans(DeFi) protokollerinde ortaya çıkan ‘işlem temelli getiriler’e bağlanır. ‘yorum: Yani, pasif “faiz” yerine, aktif alım-satım ve likidite sağlama faaliyetlerinden doğan kazançlar öne çıkıyor’

Burada kilit rolü ‘AI ajanları’ üstleniyor. Bu ajanlar, zincir üzerindeki(on-chain) likiditeyi gerçek zamanlı takip ediyor, protokol risklerini puanlıyor ve tanımlanmış stratejileri otomatik olarak uyguluyor. Böylece ‘sadece bekletilen bakiye’ değil, ‘aktif olarak yönetilen portföy’ mantığıyla getiri yaratılıyor.

Hukuki açıdan bakıldığında da bu model şu an için yasal çerçevenin içinde kalıyor. Çünkü CLARITY Act, ‘işlem faaliyetlerinden elde edilen kazançları’ açıkça izin verilen alan olarak tanımlıyor. Yani ‘mevduat benzeri sabit faiz’ yasaklanırken, alım-satım ve likidite sağlama gibi dinamik süreçlerden doğan gelirler şimdilik serbest.

Bu tablo, stablecoin piyasasında ‘klasik faiz ürünü döneminin’ kapanmak üzere olduğuna işaret ediyor. Birçok borsa ve platformun sunduğu ‘Earn programı’ benzeri, basitçe coin tutarak faiz alma dönemi geride kalırken, yerini AI destekli otomatik yönetim ve DeFi entegrasyonu alan modeller alıyor.

Yine de belirsizlikler devam ediyor. Düzenleyicilerin ileride ‘işlem temelli gelirleri’ de kapsam altına alma ihtimali, bugün yükselen yeni yapıların da bir sonraki aşamada yeniden şekillenmesine yol açabilir. Özellikle ‘AI ajanları’ üzerinden yürütülen stratejilerin, menkul kıymet hukuku ve yatırım danışmanlığı mevzuatıyla kesiştiği alanlar, ileride odak noktası haline gelebilir.

Sonuç olarak, stablecoin’leri hedef alan regülasyonlar giderek sertleşse de, piyasa hızla uyum sağlıyor ve evriliyor. Bundan sonraki rekabet, yalnızca ‘yüksek oranlı faiz sunmakta’ değil, ‘nasıl yasal sınırlar içinde, yenilikçi getiri modelleri tasarlanacağında’ şekilleniyor. ‘yorum: Yeni dönemde avantaj, hukuki gri alanlara yaslanmakta değil; şeffaf, denetlenebilir ve teknoloji destekli yapı kurabilmekte olacak’