Çin'in petrol ithalatı temmuzda %24,3 geriledi, eylül verisi belirleyici olacak

Çin'in temmuz ayı ham petrol ithalatı günlük 8,41 milyon varile geriledi ve geçen yılın aynı ayına göre %24,3 düştü. Analistler, Ortadoğu kaynaklı arz aksaklığı sürerken Çin'in stratejik petrol rezervlerini kullanarak ithalatını dengelediğini değerlendiriyor.

11'inde (yerel saatle), Çin Genel Gümrük İdaresi verilerine dayanan Reuters derlemesine göre temmuz ithalatı, haziranın günlük 7,12 milyon varilinin üzerinde gerçekleşti. Buna rağmen geçen yılın aynı dönemine kıyasla düşüş devam etti.

Haziran-temmuz döneminde Çin'in günlük ortalama ham petrol ithalatı 7,78 milyon varil oldu. Bu rakam, İran savaşı öncesi üç aylık ortalama olan günlük 11,99 milyon varilin yaklaşık 4,21 milyon varil altında kaldı.

Bu düşüş, aynı dönemde Asya genelindeki toplam ham petrol ithalatı azalışına denk geliyor. Dünyanın en büyük ham petrol ithalatçısı olan Çin'in tedarik değişimi, Asya piyasasındaki arz-talep şokunun büyük bölümünü absorbe etmiş görünüyor.

Çin'in ithalatını kısması, Ortadoğu'daki petrol arzı aksaklığıyla aynı döneme denk geldi. İran savaşının ardından Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerde yaşanan sıkıntı, Ortadoğu petrol akışını günlük yaklaşık 5 milyon varil azalttı.

Hürmüz Boğazı, Ortadoğu petrolünün başta Asya olmak üzere dünyaya taşındığı ana güzergah. Buradan geçiş aksadığında rafineriler ya stoklarına yöneliyor ya da Ortadoğu dışından alternatif tedarik arayışına giriyor.

Haziran ayındaki ithalat düşüşü daha keskindi. Çin haziranda 29,27 milyon ton ham petrol ithal ederek günlük 7,12 milyon varile geriledi. Bu seviye, Ekim 2016'dan bu yana en düşük rakam olurken geçen yılın aynı ayına göre %41,3'lük bir azalışa işaret etti.

Çinli danışmanlık şirketi Oilchem, haziran ayında Çin'deki rafineri kapasite kullanım oranını %57,72 olarak açıkladı. İthalattaki gerilemeyle birlikte rafineri işletme oranlarının da düştüğü görülüyor.

Çin'in ithalatını kısabilmesinin arkasında elindeki petrol stokları bulunuyor. Reuters'in aktardığı analist tahminlerine göre Çin'in ham petrol rezervleri en az 1,2 milyar varil seviyesinde.

'Stratejik petrol rezervi', arz sıkıştığında ithalat açığını kapatan bir tampon mekanizması olarak kullanılıyor. Ancak stokların sürekli eritilmesi, ilerleyen dönemde ithalatın artırılıp rezervin yeniden doldurulmasını gerektirebilir; bu da Çin'in tedarik zamanlaması ve hacminin Asya arz-talep dengesini doğrudan etkilediği anlamına geliyor.

Ağustosta Ortadoğu kaynaklı petrol ithalatının kısmen toparlanması bekleniyor. Emtia veri şirketi Kpler, Çin'in ağustos ayı Ortadoğu petrolü ithalatını günlük 2,71 milyon varil olarak öngördü. Bu rakam, temmuzdaki 2,43 milyon varil ve haziranındaki 1,42 milyon varilin üzerinde.

Kpler'in ağustos için öngördüğü toplam ham petrol ithalatı ise günlük 5,97 milyon varil düzeyinde. Ay içi verilerin tamamlanmasıyla bu tahminin değişebileceği belirtiliyor.

Çin ham petrol ithalatını kısarken ağustos ayı benzin, dizel ve jet yakıtı ihracat kotasını 2,7 milyon tona çıkardı. TokenPost, ağustos kotasının temmuzdaki 800 bin tonun 3 katından fazla olduğunu daha önce aktarmıştı. Çin rafineri piyasasındaki arz-talep değişimini görebilmek için ham petrol ithalatı ile rafine ürün ihracatının birlikte izlenmesi gerekiyor.

Petrol arz-talep değişimleri; enflasyon, taşımacılık maliyetleri ve dolar hareketleri üzerinden riskli varlıklara yönelik yatırım iştahını dolaylı biçimde etkileyebiliyor. Ancak TokenPost'un daha önce aktardığı gibi, sadece stratejik rezerv düşüşüne bakarak Bitcoin(BTC) fiyatının yönünü belirlemek zor.

Eylül ayı ithalat verileri, Çin'in stratejik rezerv kullanımını sürdürüp sürdürmediğini ve Ortadoğu dışı tedariki artırıp artırmadığını gösterecek bir sonraki gösterge olacak. Ağustos ayı toplam ithalat rakamı ise ay içi verilerin tamamlanmasının ardından netleşecek.