Bankaların %88'i bütçe ayırdı, üretime geçen oran yalnızca %16 kaldı

Bankacılık sektöründe dijital varlık yatırımları bütçe aşamasında hızla yayılırken, bu yatırımların fiili işletim aşamasına geçme oranı yalnızca yüzde 16'da kaldı. Fonlar ayrıldı ama saklama (custody) yapısı, cüzdan kontrolü ve uyum sistemleri üretime geçişi geciktiren asıl darboğaz olarak öne çıktı.

Fireblocks, Nisan 2026'da yayımladığı 'The Financial Grid' raporunda dünya genelinde 638 finans kuruluşu ve şirket karar vericisiyle görüştü. Katılımcıların yüzde 88'i 2026 yılı için dijital varlık altyapısına bütçe ayırdığını veya ayırmayı planladığını belirtirken, üretim aşamasına ulaşanların oranı yüzde 16'da kaldı.

Rapora göre bankacılıkta dijital varlık tartışması artık 'deneme yapılsın mı' sorusundan çıkıp 'işletim nasıl kurulur' sorusuna evrildi. Katılımcı kuruluşların yüzde 53'ü dijital varlık altyapısına 1 milyon dolardan fazla harcama yapan üretim ölçekli bütçe aralığına girdi.

Buna karşılık uygulamayı 2027'ye erteleyen kuruluşların oranı yüzde 11 olarak ölçüldü. Bütçe ayırma hızıyla fiili lansman hızı arasındaki bu makas, araştırmanın öne çıkan bulgusu oldu.

Bu makasın arkasındaki temel etken kurum içi altyapı eksikliğiydi. Fireblocks, saklama ve cüzdan yönetişimi altyapısının tamamen üretime hazır olduğunu söyleyen kuruluş oranının yalnızca yüzde 15'te kaldığını aktardı.

Katılımcıların yüzde 54'ü kısmen hazır ya da hâlâ inşa aşamasında olduğunu belirtirken, yüzde 23'ü ilk keşif evresinde olduğunu söyledi. Yüzde 8'lik kesim ise hiç hazır olmadığını ifade etti. Dijital varlığın saklandığı, işlemlerin onaylandığı ve dışarıya transferin kontrol edildiği yapı netleşmeden yeni ürünlerin piyasaya sürülmesi de zorlaşıyor.

Cüzdan altyapısındaki zorluklar uyum gereklilikleriyle de iç içe geçti. Raporda finans kuruluşları cüzdan kurulumundaki en büyük zorluklar olarak sırasıyla şu başlıkları işaretledi: △uyum ve düzenleyici gereklilikler yüzde 52 △mevcut çekirdek bankacılık ve arka ofis sistemleriyle entegrasyon yüzde 47 △güvenlik mimarisi ve anahtar yönetimi yüzde 44 △operasyonel hazırlık yüzde 39.

Bankalar için dijital varlık altyapısı yalnızca bir teknoloji entegrasyonundan ibaret değil. Müşteri varlıklarının saklandığı custody yapısı, işlem onay yetkisi, iç denetim, dışa transfer kontrolü ve olay müdahalesi tek bir işletim modelinde birleşmeden gerçek bir hizmet sunmak mümkün olmuyor.

Bankaları harekete geçiren asıl baskı, diğer bankalardan çok banka dışı oyunculardan geliyor. Katılımcıların yüzde 43'ü dijital varlık yatırımını zorlayan başlıca rekabet baskısı olarak fintek şirketlerini, ödeme sağlayıcılarını ve dijital varlık platformlarını gösterdi.

Diğer bankaları işaret edenlerin oranı ise yüzde 24'te kaldı. Bu tablo, dijital varlık altyapısının artık yalnızca bankalar arası bir rekabet meselesi olmaktan çıkıp ödeme ve takas piyasasında liderlik mücadelesine dönüştüğünü gösteriyor.

Düzenleyici algısı da değişti. Katılımcıların yüzde 96'sı 2026 için beklenen düzenleyici yönelimin dijital varlık benimsenmesine olumlu ya da çok olumlu etki yapacağını düşünüyor.

Fireblocks bu bağlamda Avrupa'nın Kripto Varlık Piyasaları Düzenlemesi'ni (MiCA), ABD'deki düzenleyici rehber değişikliklerini, Asya-Pasifik bölgesindeki mevzuat çalışmalarını ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin düzenleyici çerçevesini örnek gösterdi. Şirkete göre düzenleme artık 'beklenecek bir belirsizlik' olmaktan çıkıp altyapı kurulumunun referans noktası hâline geliyor.

KPMG, 2026 banka teknolojisi araştırmasında varlıkları 100 milyar doları aşan büyük banka liderlerinin yüzde 71'inin tokenize mevduat ve stablecoin'ler için birlikte çalışabilir sistem tasarımını öncelik haline getirdiğini açıkladı. Nyca da Ağustos 2026'da yayımladığı raporda bankaların stablecoin ve dijital varlık hizmetlerini üretim ölçeğinde yürütebilmesi için cüzdan, uyum, risk ve defter entegrasyonu gibi işletim katmanlarına ihtiyaç duyduğunu belirtti.

TokenPost daha önce Avrupalı ve İngiliz kurumların 7/24 ödeme ve entegre dijital varlık altyapısına öncelik verdiğini ortaya koyan bir araştırmayı haberleştirmişti. O araştırmada da saklama, ödeme, takas ve tokenizasyonu tek çatı altında yürütebilen uçtan uca altyapı tercihinin öne çıktığı görülmüştü.

Bu tablo, bankaların dijital varlık alanına girişini değerlendirirken bütçe açıklamalarından çok fiili lansman koşullarına bakmak gerektiğini gösteriyor. Dijital varlık işi yalnızca fon ayırmakla bitmiyor; saklama, cüzdan yönetişimi, kurum içi uzmanlık ve uyum altyapısı tamamlanmadan gerçek bir hizmete dönüşmüyor.