2,98 milyon araç geri çağırma: Tesla(TSLA) Çin’de güven sınavında

Tesla(TSLA), Çin’de kapı kolu güvenlik sorunu nedeniyle yaklaşık 2,98 milyon aracını geri çağırıyor. Çin elektrikli araç pazarında yaygınlaşan 'gömme ve elektrikli kapı kolu' tasarımının, kaza sonrası araçtan çıkışı ve dışarıdan müdahaleyi geciktirebileceği belirlendi.

Çin Devlet Piyasa Denetleme İdaresi, Tesla Şangay ve Tesla Pekin’in bazı Çin üretimi ve ithal elektrikli araçlar için geri çağırma planını bildirdiğini 21’inde açıkladı. Geri çağırma 25 Eylül’de başlayacak.

Kapsamda, 4 Mart 2019 ile 29 Nisan 2026 arasında üretilen 973 bin 156 adet Çin üretimi Model 3 ile 16 Kasım 2020 ile 30 Nisan 2026 arasında üretilen 1 milyon 956 bin 713 adet Çin üretimi Model Y bulunuyor. İthal Model 3, Model X ve Model S’ten toplam 46 bin 41 adet de listeye dahil edildi.

Geri çağırmanın gerekçesi, araç içindeki acil durum mekanik kapı kolunun fark edilebilirliği. Kol, iç döşeme rengiyle benzeştiği için kolayca görülemiyor, kullanımı da pratik değil. Ağır bir çarpışmada düşük voltajlı sistemin devre dışı kalması gibi uç bir durumda, bu durum yolcuların araçtan çıkmasını ve dışarıdan müdahaleyi zorlaştırabiliyor.

Tesla, kapsamdaki araçlara ücretsiz uyarı etiketi yapıştıracak ve kablosuz yazılım güncellemesiyle (OTA) cam kontrol yazılımını iyileştirecek. Güncelleme, kaza sonrasında camların indirilmesini sağlayan bir işlev ekleyerek kurtarma ihtimalini artırmayı hedefliyor. Zaten uyarı etiketi bulunan araçlara ise yeniden etiket yapıştırılmayacak.

Sorun yalnızca Tesla’yla sınırlı kalmadı. Çin Devlet Piyasa Denetleme İdaresi, Xiaomi, Tesla, Leapmotor, XPeng, Geely, Chery, Dongfeng Motor, BAIC BluePark ve FAW dahil dokuz üreticinin aynı tür sorun nedeniyle çok sayıda modeli geri çağırdığını açıkladı.

Toplam geri çağırma hacmi 4,27 milyon aracı aşıyor. Çin elektrikli araç pazarında bir tasarım unsuru olarak yaygınlaşan gömme kapı kolu, böylece geniş çaplı bir güvenlik denetiminin konusu haline geldi.

Gömme kapı kolları, aracın dış görünümünü sadeleştirip hava direncini azaltan bir tasarım olarak elektrikli araç pazarında yaygın şekilde kullanıldı. Ancak elektriğin kesildiği veya aracın hasar gördüğü kaza anlarında, yolcuların ve kurtarma ekiplerinin manuel açma mekanizmasını hızla bulup kullanabilmesi güvenliğin kilit noktası haline geliyor.

Çin, konuyla ilgili düzenlemeyi de duyurmuş durumda. Çin Sanayi ve Bilgi Teknolojisi Bakanlığı, Şubat ayında yeni bir güvenlik standardı yayımlayarak 1 Ocak 2027’den itibaren Çin’de satılacak araçlarda hem içeriden hem dışarıdan çalışan mekanik açma düzeneği zorunluluğu getirdi.

TokenPost daha önce Tesla’nın Çin’de Model 3, Model Y, Model S ve Model X serisinden bazı araçlarını kapsayan 2 milyon 975 bin 910 adetlik bir geri çağırmayı haberleştirmişti. Bu yeni gelişme, söz konusu geri çağırmanın finansal etkisi ve marka güveni tartışmasının devamı niteliğinde.

Daishin Menkul Kıymetler, 25’inde yayımladığı raporda bu geri çağırmanın Tesla’nın finansallarına doğrudan etkisinin sınırlı kalabileceğini değerlendirdi. Daishin Menkul Kıymetler analisti Cho Jae-woon(Cho Jae-woon), "Tesla’nın imza tasarımının Çin’in gördüğü en büyük çaplı geri çağırmaya neden olması, satış (teslimat) hacminde ağırlığı büyük olan Çin pazarında marka güvenine yük olarak dönebilir" dedi. Analistin değerlendirmesine göre, asıl mesele maliyetten çok 'marka güveni'.

Yazılım güncellemesi uzaktan yapılabiliyor, ancak uyarı etiketinin takılması için araç sahiplerinin servise gitmesi gerekiyor; bu da tüketici tarafında bir rahatsızlığa yol açabilir.

Asia Economy’nin aktardığı Daishin Menkul Kıymetler verilerine göre Tesla’nın 2025 mali yıl geliri bir önceki yıla göre yüzde 2,93 azalarak 94,83 milyar dolara geriledi, faaliyet kârı ise 4,36 milyar dolar oldu. 2026 mali yıl için piyasa beklentisi (konsensüs) gelirde 106,28 milyar dolar, faaliyet kârında 4,04 milyar dolar seviyesinde.

Bloomberg daha önce yayımladığı bir araştırmada, Tesla araçlarının kazadan sonra kapılarının açılmaması nedeniyle yolcuların veya kurtarma ekiplerinin zorlandığı vakaları inceledi ve en az 15 ölüm vakası tespit ettiğini bildirmişti. Aynı haberde, ABD ulaşım güvenliği otoritesine de elektrikli kapılarla ilgili şikayetler geldiği ve sorunun yalnızca Tesla’yla sınırlı kalmayıp diğer otomobil üreticilerine de yayıldığı belirtilmişti.

Bu gelişme, yatırımcılar için Tesla’nın Çin operasyonlarına dair bir risk olarak da okunuyor. Çin, Tesla’nın en önemli satış pazarlarından biri ve şirket burada yerel elektrikli araç üreticileriyle fiyat rekabetini sürdürüyor.

Geri çağırma 25 Eylül’de başlayacak. ABD ve Avrupa’da konu henüz inceleme aşamasında; Çinli tüketicilerin tepkisi ve yurt dışı düzenleyicilerin alacağı sonraki adımlar ayrıca izlenmesi gereken başlıklar arasında.