AB doğal gaz depoları %70,24 dolu: Komisyon “acil risk yok” dedi

Avrupa Birliği’nin (AB) doğal gaz depolama oranı 24 Eylül itibarıyla %70,24’e ulaştı. Oran önceki yılların altında kalsa da Avrupa Komisyonu, mevcut doğal gaz arzında acil bir güvenlik riski bulunmadığını değerlendirdi.

Komisyon, 3 Eylül’deki Gaz Koordinasyon Grubu toplantısında sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ithalat kapasitesinin artırılması, tedarik kaynaklarının çeşitlendirilmesi ve doğal gaz talebindeki düşüşü gerekçe gösterdi. Küresel enerji piyasalarındaki belirsizlik ve fiyat oynaklığının izlenmeye devam edilmesi gerektiğini de bildirdi.

Gas Infrastructure Europe (GIE), 24 Eylül saat 06.00 itibarıyla AB’nin doğal gaz depolama miktarını 794,83 TWh olarak hesapladı. Almanya’nın depolama miktarı 141,04 TWh, doluluk oranı ise %56,99 oldu. Fransa ve İtalya’nın oranları sırasıyla %81,09 ve %86,03 ile AB ortalamasını aştı. Hollanda’da ise oran %56,26’da kaldı ve ülkeler arasında belirgin fark oluştu.

AB, her yıl kış öncesinde doğal gaz depolama oranını %90’a çıkarmayı hedefliyor. Değiştirilen düzenlemeye göre ülkeler, piyasa koşullarına bağlı olarak bu hedefe 1 Ekim ile 1 Aralık arasında ulaşabiliyor.

Depolama oranı, depolama tesislerinin kapasitesi içinde gazla dolu bölümün payını ifade ediyor. Bu oran, belirli bir dönemde kış boyunca oluşacak toplam talebin ne kadarının karşılanabileceğini doğrudan göstermiyor.

Bu yılki dolum sezonu düşük bir başlangıç seviyesinden başladı. Avrupa Gaz İletim Sistemi Operatörleri Birliği (ENTSOG), 1 Nisan’da AB doğal gaz depolama oranının %28 olduğunu ve son üç yılın seviyelerinin gerisinde kaldığını açıkladı.

ENTSOG, temel senaryoda LNG ithalatının günlük olarak mümkün olan en yüksek seviyede kullanılması halinde depolama oranının eylül sonuna kadar %90’a ulaşabileceğini analiz etti. Kurum, Nisan 2026 görünümünde LNG arzının azalması durumunda Avrupa’daki depolama miktarının toparlanmasının sınırlanabileceğini belirtti.

Orta Doğu’daki gelişmeler ve Hürmüz Boğazı’ndaki taşımacılık aksamaları, LNG tedarik maliyetleri üzerindeki baskıyı artırabilir. AB Enerji Düzenleyicileri İşbirliği Ajansı (ACER), Katar’daki üretim kesintilerinin Aralık 2026’ya kadar sürmesi halinde küresel LNG arz açığının 26 milyar metreküpe ulaşabileceğini analiz etti.

ACER, bu durumda AB’nin spot LNG talebinin yaklaşık 56 milyar metreküpe çıkabileceğini değerlendirdi. LNG arzındaki düşüş depolama miktarının toparlanmasını yavaşlatırsa, fiziksel arz açığından önce fiyat oynaklığının artabileceği anlamına geliyor.

Avrupa Komisyonu ise AB’nin 2022’deki enerji krizine kıyasla daha güçlü bir müdahale kapasitesine sahip olduğunu değerlendirdi. ABD’den LNG ithalatı da dahil olmak üzere tedarik kaynaklarının çeşitlendirilmesi, yeni LNG terminalleri ve doğal gaz talebindeki düşüş, o döneme göre farklılaşan unsurlar olarak gösterildi.

Piyasa analiz kurumları, arz güvenliği ile fiyat istikrarının birbirinden ayrılması gerektiğini belirtiyor. Kpler, 10 Eylül’de Avrupa’nın LNG ithalatının önceki haftaya göre %19,4 azalarak yaklaşık 1,7 milyon tona gerilediğini tahmin etti. Kpler aynı tarihli analizinde Orta Doğu’daki gelişmeler ile kış döneminde stok yenileme talebinin Avrupa doğal gaz fiyatlarını destekleyebileceğini öngördü.

ABN AMRO, Avrupa doğal gaz fiyatlarının MWh başına 70 euroyu aşması, düşük depolama oranı ve sınırlı ek tedarik kapasitesinin kış dönemindeki baskıyı artırabileceğini analiz etti. Banka, 3 Eylül tarihli analizinde bu koşulların kış aylarında fiyat oynaklığı riskini yükseltebileceğini öngördü.

Eurogas Genel Sekreteri Andreas Guth (Andreas Guth), depolama oranının yakından izlenmesi gereken bir seviyede olduğunu ancak alarm verilmesi için henüz erken bulunduğunu söyledi. Guth, depolama yükümlülükleri ve metan düzenlemeleri gibi düzenleyici baskıların tedarik sözleşmelerini ve piyasa tepkisini zorlaştırabileceğini belirtti.

Almanya’daki düşük depolama oranı, durumun yalnızca AB ortalaması üzerinden değerlendirilemeyeceğini gösteriyor. AB genelindeki oranın %68,67’ye kadar gerilediği önceki dönemde de Almanya ve Hollanda’nın oranları ortalamanın altında kalırken İtalya görece yüksek seviyesini korumuştu.

AB doğal gaz depolama oranının %70,24 olması, acil arz krizi bulunmadığı yönündeki Komisyon değerlendirmesiyle kış aylarında tedarik baskısının artabileceğine ilişkin piyasa analizlerinin aynı anda geçerli olduğunu gösteriyor. Önümüzdeki dönemde depolama oranının toparlanma hızı, LNG arz koşulları ve kış sıcaklıkları yakından izlenecek.