Büyük stablecoinlerin yayılması SNB'yi uyardı: Para politikası karmaşıklaşabilir

Büyük stablecoinlerin mevcut finansal sistemden ayrı şekilde yayılması, merkez bankalarının para politikasını uygulamasını zorlaştırabilir. İsviçre Ulusal Bankası (SNB), ödeme sistemlerinde yenilik potansiyelini kabul ederken finansal istikrar risklerine de dikkat çekti.

İsviçre Ulusal Bankası (SNB) Yönetim Kurulu üyesi Petra Tschudin(Petra Tschudin), 30'unda Zürih'te düzenlenen bir etkinlikte, “Ödeme sistemlerini modernleştirmek mantıklı” dedi. Tschudin, mevcut iki kademeli finansal sisteme entegre olmayan büyük stablecoinlerin büyümesi halinde merkez bankasının görevlerini yerine getirmesinin zorlaşabileceğini söyledi. Bloomberg aynı gün bu açıklamayı aktardı.

İki kademeli finansal sistem, merkez bankası ile ticari bankaların merkez bankası parası, mevduat ve ödeme hizmetlerini ayrı ayrı üstlendiği yapıyı ifade ediyor. Stablecoinler bu sistemin dışında ödeme ve fon transferlerindeki payını artırırsa politika faizinin finansal piyasalara ve reel ekonomiye aktarılma kanalı değişebilir.

Tschudin, stablecoinlerin mevcut finansal sistemi geliştirme potansiyelini de kabul etti. Uluslararası şirketlerin stablecoin kullanması halinde farklı ülkelere para gönderme maliyetlerinin düşebileceğini belirtti.

“Ticari bankalar ile stablecoinler arasında rekabet var” diyen Tschudin, “Rekabet ve rakiplik kendi başına iyidir, inovasyon getirir” ifadelerini kullandı. Ödeme verimliliği ve rekabetin teşvik edilmesi, stablecoinlerin olumlu yönleri arasında gösterildi.

SNB, stablecoinlerin taahhüt edilen nominal değer üzerinden her zaman itfa edilemeyebileceğini de risk faktörü olarak değerlendiriyor. Ancak İsviçre'de stablecoin işlemlerinin ve kullanım düzeyinin düşük olması nedeniyle mevcut finansal istikrar riskinin büyük olmadığı belirtiliyor.

Stablecoinlerin yayılması banka mevduatlarını ve kredileri de etkileyebilir. Hanehalkı ve şirketler ticari bankalarda tuttukları fonları stablecoinlere aktarırsa bankaların kredi kaynakları azalabilir. Faiz değişimlerinin borçlanma maliyetlerine etkisi de farklılaşabilir.

Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) da stablecoinlerin yayılmasının para politikasının aktarımını etkileyebileceğini analiz etti. Stablecoinlerin ödeme aracı olarak yaygınlaşması halinde bankaların fonlama yapısı ve kredi arzı kanalı değişebilir.

Merkez bankalarının yalnızca stablecoinlerin ödeme verimliliğini değil, finansal sistemle bağlantı biçimini de incelemesi gerekiyor. Özellikle özel ihraçlı varlıkların banka mevduatlarıyla rekabet etmesi, para politikasının etkisinin iletildiği kanalı değiştirebilir.

SNB, özel ihraçlı stablecoinlerden ayrı olarak kurumlara yönelik merkez bankası dijital parası (CBDC) deneylerini de sürdürüyor. Bankaları hedefleyen blok zinciri tabanlı dijital para projesinin en az 2028'e kadar devam etmesi planlanıyor.

Söz konusu CBDC'yi genel tüketiciler elinde bulunduramayacak. Bu yaklaşım, bankalar arası işlemler için kullanılan kurumsal CBDC ile tüketici kullanımını hedefleyen perakende CBDC arasında ayrım yapıyor.

SNB, perakende CBDC konusunda beklenen faydalardan çok risk bulunduğu yönündeki mevcut tutumunu korudu. Tschudin, kurumsal CBDC'nin henüz aktif kullanım aşamasında olmadığını belirterek “Henüz gerçek anlamda bir sıçrama yaşanmadı” dedi.

Açıklamalar, stablecoinler ile CBDC'yi aynı dijital para kategorisinde değerlendirmek yerine finansal sistemdeki rollerini ayırmaya odaklandı. Stablecoinlerin ödeme alanındaki yenilik potansiyeli kabul edilirken para politikası işlevleri ve finansal istikrarın birlikte dikkate alınması gerektiği vurgulandı.

SNB'nin kurumsal CBDC projesinin en az 2028'e kadar sürmesi planlanıyor. Stablecoinlerin yayılması ile kurumsal CBDC deneylerinin finansal sistem içinde nasıl bir görev paylaşımına dönüşeceği izlenecek.