Japonya, devlet tahvillerini zincir üstüne taşımanın 3 yolunu belirledi

Japonya Maliye Bakanlığı, devlet tahvillerinde blokzincir kullanımını geçici olarak üç modele ayırdı: tahvil yatırım fonlarının getiri haklarının zincir üstünde dolaşıma sokulması, mevcut ödeme sistemi içinde kayıt defterlerinin taşınması ve sistem dışı yeni bir tahvil türünün çıkarılması.

PANews’in 8’inde aktardığına göre bakanlık, “Devlet Tahvillerinde Zincir Üstü Uygulamalar Çalışma Grubu”nun ilk toplantısında bu modelleri sundu. Grup, seçeneklerin etkilerini ve mevzuat ile sistem kaynaklı zorlukları ele alacak; raporunu Ocak 2027’ye kadar tamamlamayı planlıyor.

İlk modelde blokzincire taşınacak olan tahvilin kendisi değil, devlet tahvillerine yatırım yapan para piyasası fonlarının (MMF) getiri hakları. Yatırımcıların fon paylarını dijital biçimde devredip alması öngörülüyor.

İkinci model, mevcut devlet tahvili transfer ve ödeme düzenini korurken hesap kayıtlarını zincir üstüne taşımayı içeriyor. Bakanlığın belgelerinde bu seçenek, tek bir hesap yönetim kurumunun kayıtlarının değiştirilmesi, birden fazla kurumun kayıtlarının birbirine bağlanması veya Japonya Merkez Bankasının yönettiği merkezi ödeme kayıtlarının da kapsama alınması olarak ayrılıyor.

Üçüncü modelde ise mevcut düzenin dışında çalışan bir blokzincir üzerinde yeni bir devlet tahvili türü çıkarılması ele alınıyor. Üç seçenek, blokzincirin kullanım kapsamı ve mevcut sistemle ilişkisi bakımından farklılaşıyor.

Bu sınıflandırma kesinleşmiş bir tasarım değil, çalışma grubundaki görüşmelerin başlangıç noktası. PANews, bakanlığın modelleri piyasa katılımcılarının değerlendirmeleri doğrultusunda geçici olarak belirlediğini ve ilerleyen aşamada işletmecilerin görüşlerini alarak çalışmayı geliştireceğini aktardı. Üç modelin tamamının uygulanmasına karar verilmiş değil.

PANews’in aktardığına göre bakanlık, zincir üstü uygulamaların teminat ve likidite yönetimini verimli hâle getirebileceğini ve yatırımcı tabanını genişletebileceğini belirtti. Yabancı yatırımcıların teminat ve likidite yönetiminde de verimlilik sağlanabileceği ifade edildi.

Öte yandan işlemlerin ve ödemelerin günün 24 saati yapılabilmesi piyasaları parçalayarak ihtiyaç duyulan toplam likiditeyi artırabilir. Fiyatlardaki sert hareketlerin piyasalar arasında daha kolay yayılması da incelenecek riskler arasında. Mevcut düzenlemelerde, sistemlerde ve iş süreçlerinde yapılacak değişikliklerin maliyeti de değerlendirilecek.

Japonya Maliye Bakanlığı daha önce devlet tahvili işlemlerinde blokzincir tabanlı ödemeleri inceleyecek bir çalışma grubu kuracağını duyurmuştu. İlk toplantıda uygulama modelleri ile bunların olası etkileri ve riskleri ele alındı. Çalışma grubunun Ocak 2027’ye kadar raporunu tamamlaması bekleniyor.