Rusya Merkez Bankası, müşteri özel anahtarları için erişim istisnası talebini kabul etmedi

Rusya Merkez Bankası (Bank of Russia), kayıtlı kripto varlık işletmelerinin bilgi sistemlerinde tutulan müşteri özel anahtarlarının ve işlem imzalama araçlarının güvenlik makamlarının erişim kapsamı dışında bırakılması talebini kabul etmedi.

Merkez Bankası’nın yayımladığı düzenleme taslağına ilişkin görüşlerin derlendiği tablonun 43. maddesinde, Rusya Bankalar Birliği’nin (Ассоциация «Россия») SORM sistemi üzerinden gizli anahtarlara, anahtarların gizli paylaşım değerlerine ve müşteri işlemlerini imzalama araçlarına erişimin kapsam dışında tutulmasını istediği belirtiliyor. Merkez Bankası talebi dikkate alınmadı olarak işaretledi ve taslaktaki erişim yönteminin güvenlikten sorumlu federal kurumla mutabık kalındığını bildirdi.

Birlik aynı maddede, işletme sistemlerindeki değişikliklerin incelenmesi için süre belirlenmesini ve güvenlik açıklarının acil olarak giderilmesine yönelik bir prosedür oluşturulmasını da istedi. Merkez Bankası bu öneriyi de kabul etmedi.

Merkez Bankası yanıtında, benzer bilgi erişim kurallarının yük taşımacılığı aracılığı yapan işletmelere, hosting sağlayıcılarına, internet üzerinden bilgi dağıtan işletmelere ve telekomünikasyon şirketlerine de uygulandığını belirtti. Bu açıklama, Birliğin anahtarlara erişim istisnası talebine verilen yanıtın parçasıydı.

Görüş tablosunda yalnızca anahtarların ve imzalama araçlarının erişim kapsamı dışında tutulması talebinin kabul edilmediği belirtiliyor. Bu yanıttan, Rusya Federal Güvenlik Servisi’nin (FSB) ham özel anahtarları doğrudan okuyabildiği veya müşteriler adına işlem imzalayabildiği sonucu çıkarılamaz. Anahtarlara erişimin gerçek kapsamı ve teknik yetkiler tabloda ayrıntılandırılmadı.

Taslak; brokerların, işlem platformu işletmecilerinin, kripto varlık borsalarının ve dijital saklama kuruluşlarının bilgi sistemlerini kapsıyor. Bu, düzenlemenin Rusya’daki tüm kişisel cüzdanlara uygulanacağı anlamına gelmiyor.

Taslak, işletmelerin kripto varlık işlemlerinde ve hizmetlerinde kullandığı bilgi sistemlerindeki verileri saklama ve güvenlikten sorumlu federal kuruma sunma usullerini ve ekipman gerekliliklerini düzenliyor. Görüşmeler, bu işletme sistemlerindeki hangi bilgilerin erişime açılabileceğine odaklanıyor.

Taslağın dayanağı, 4 Ağustos 2026’da kabul edilen Dijital Para Birimi ve Dijital Haklar Hakkında 282-FZ sayılı Federal Kanun’un 40. maddesi. Bu madde uyarınca Merkez Bankası, bilgilerin saklanması ve sunulmasına ilişkin usulleri belirleyen bir düzenleme hazırlıyor.

282-FZ sayılı Kanun 1 Eylül 2026’da yürürlüğe girdi ve aracı kurumlar üzerinden kripto varlık işlemlerinin yürütüleceği bir sistem oluşturdu.

Merkez Bankası, 6 Ekim 2026’da ilk kayıtlı işletmeler olarak beş dijital saklama kuruluşu ile dört kripto varlık borsasını açıkladı. Dijital saklama kuruluşları dijital para birimlerini ve hakları kaydedip devredebilir; ayrıca bu varlıkların kayıtlı olduğu adres tanımlayıcılarına erişim sağlayabilir.

Bireylerin dijital hesaplarından kendilerine ait saklama hizmeti sunulmayan cüzdanlara kripto varlık aktarması, 282-FZ sayılı Kanun’un 31. maddesinde yer alan ayrı bir kısıtlama. Bu konu, güvenlik makamlarının işletme sistemlerinde hangi bilgilere erişebileceğini düzenleyen mevcut taslaktan farklı.

Rusya Bankalar Birliği, görüş tablosunun 57. maddesinde düzenlemenin yürürlüğe girişinin 1 Ocak 2028 sonrasına ertelenmesini önerdi. Merkez Bankası bu talebi de kabul etmedi ve taslak için 1 Mart 2027 tarihini öngördü.

1 Mart 2027, taslakta belirtilen planlı yürürlük tarihi. Özel anahtarlara ilişkin hükümlerin nihai düzenlemede hangi kapsamda yer alacağı yalnızca görüş tablosundan anlaşılamıyor.