Back to top
  • 공유 Share
  • 인쇄 Print
  • 글자크기 Font size
URL copied.

Güney Kore dahil 10 ülke yapay zekâ tedarik zinciri bildirgesine imza attı, Çin 'dışlayıcı grup' tepkisi verdi

Güney Kore dahil 10 ülke yapay zekâ tedarik zinciri bildirgesine imza attı, Çin 'dışlayıcı grup' tepkisi verdi / Tokenpost

Güney Kore, ABD ve Japonya'nın da aralarında bulunduğu 10 ülke, yapay zekâ (YZ) tedarik zincirindeki hassas teknolojileri ve kritik altyapıyı birlikte korumayı öngören bir bildirgeye imza attı. Çin hükümeti ise 'dışlayıcı gruplar' kurulmaması gerektiğini söyleyerek karşı çıktı.

ABD Dışişleri Bakanlığı, imzacı ülkelerin 15'inde (yerel saatle) San Francisco'da 'San Francisco Bildirgesi'ni (San Francisco Declaration on the Secure Foundations of Enduring Prosperity) imzaladığını duyurdu. İmzacılar arasında ABD, Avustralya, Hindistan, İsrail, Japonya, Güney Kore, Katar, Singapur, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Birleşik Krallık yer alıyor. İmza töreni, Dışişleri Bakan Yardımcısı Jacob Helberg'in (Jacob Helberg) topladığı 'Pax Silica Kurucu Üyeler Toplantısı'nda (Pax Silica Founders Retreat) gerçekleşti.

Bakanlık, Pax Silica'yı Aralık 2025'te kurulan bir koalisyon olarak tanıttı. Koalisyonun çalışma alanları yarı iletkenler, kritik mineraller, enerji ve ileri üretim. Bakanlık, bildirgeyle koalisyonun 'yeni bir aşamaya' geçtiğini belirtti.

Bildirge, korunacak alanları ikiye ayırıyor. Bunlardan ilki, YZ tedarik zincirinde kullanılan mal, yazılım, malzeme, bilgi ve bileşenlerden oluşan 'hassas teknolojiler'. İkincisi ise limanlar, ulaşım, iletişim ve lojistik ağlarını, enerji ile BT sistemlerini ve bunları koordine eden dijital platformları kapsayan 'kritik altyapı'. İmzacı ülkeler, bu iki alanı 'yetkisiz erişim, etki ve kontrolden' korumaya yönelik kuralların uygulanmasında iş birliği yapacak. Ekonomik zorlamaya, tedarik zinciri aksatmalarına ve piyasa dışı politika ile uygulamalara ortak karşılık verilmesi de metinde yer alıyor.

Metinde Çin'in adı geçmiyor. Bunun yerine hassas teknolojiler, 'hasmane aktörler' tarafından çalınması ya da yasa dışı yollarla aktarılması veya edinilmesi halinde askeri ve istihbarat üstünlüğü ya da ekonomik koz sağlayan teknolojiler olarak tanımlanıyor. Bildirgede şu ifade yer alıyor: "Bu hassas teknolojilerin ve kritik altyapının korunması ortak bir çabadır; her katılımcı ülkenin güvenliği, herkesin tetikte olmasıyla güçlenir." Bu ifade, tedarik zinciri güvenliğini tek tek ülkelerin değil, imzacıların tamamının sorumluluğu olarak çerçeveliyor.

Çin ertesi gün karşı tutumunu açıkladı. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mao Ning (Mao Ning), 16'sındaki olağan basın toplantısında şunları söyledi: "Çin, yapay zekânın insanlığın ortak değeri olduğuna inanıyor; ideolojik farklılıklara göre çizgi çekilmemeli ve dışlayıcı gruplar oluşturulmamalı." Devlet Başkanı Xi Jinping ile Başkan Trump'ın görüşmesinde bildirgenin gündeme gelip gelmeyeceği sorulduğunda ise Mao yalnızca "iki taraf iletişim halinde" yanıtını verdi.

ABD ihracat kontrolleri cephesinde de adım attı. Epoch Times, aynı gün ABD Ticaret Bakanlığı'na bağlı Sanayi ve Güvenlik Bürosu'nun (BIS), Çin gibi endişe duyulan ülkelerde merkezi bulunan şirketlerin üçüncü ülkelerdeki veri merkezleri üzerinden ileri düzey ABD yapımı YZ çiplerine erişmesini engelleyen bir kural açıkladığını bildirdi. Bildirge ve kural, Başkan Trump'ın Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) zirvesi için Çin'in Shenzhen kentini ziyaret edip Xi Jinping ile bir araya geleceği bir dönemde gündeme geldi.

Terminolojide de bir değişiklik var. Epoch Times'a göre Dışişleri Bakanlığı, YZ ile ilgili ifadeleri 'süper zekâ' (SI) olarak kullanmaya başladı; Trump yönetimi bu terimi Eylül ayındaki bir başkanlık kararnamesiyle devreye soktu. Bildirgenin dipnotunda ise bazı imzacı ülkelerin bunu YZ olarak adlandırdığı belirtiliyor.

Güney Kore, ABD'nin 35 ülkeye yapay zekâ kampını seçmeleri için baskı yaptığı süreçte de imzacı listesinde yer almıştı. Seul yönetiminin imza sürecine ve tutumuna ilişkin bilgi doğrulanamadı.

Dışişleri Bakanlığı, bildirgenin hayata geçirilmesi için beş çalışma grubu önerdi. Önerilen başlıklar şöyle: yenilik dostu politikalar, kritik sektörlerde YZ benimsenmesi, tedarik zinciri iş birliği, güvenli liman ve tedarik zinciri güvenliği merkezleri, YZ güvenliği ve dayanıklılığı. Güvenli liman, genel olarak belirli koşullara uyulduğunda düzenleyici sorumluluğu ortadan kaldıran ya da koruyan bir mekanizma anlamına geliyor.

<Copyright ⓒ TokenPost, unauthorized reproduction and redistribution prohibited>

Most Popular

Other related articles

Comment 0

Comment tips

Great article. Requesting a follow-up. Excellent analysis.

0/1000

Comment tips

Great article. Requesting a follow-up. Excellent analysis.
1