Japonya, kripto varlık işlemlerini kara para aklama riskinin zayıf noktalarından biri olarak tanımladı. Hükümet, kripto varlık şirketlerine yönelik risk temelli denetim ve izlemeyi sürdürecek.
Japonya Maliye Bakanlığı, kara para aklama, terörün finansmanı ve yayılmanın finansmanıyla mücadeleye ilişkin temel politikanın güncellendiğini 19 Kasım'da açıkladı. Mayıs 2022'de kabul edilen politikadaki değişiklikler, risk ortamındaki gelişmeleri ve Mali Eylem Görev Gücü'nün (FATF) tavsiye güncellemelerini yansıtıyor.
Güncellenen politika; uzaktan işlemleri, yurt dışıyla yapılan işlemleri, kripto varlık işlemlerini ve sahiplik yapısı belirsiz şirketlerin kullanımını kara para aklama açısından zayıf noktalar arasında sayıyor. Bu unsurlar, işlem taraflarının ve para akışının tespitini zorlaştırabiliyor.
Ulusal Kamu Güvenliği Komisyonu'nun yayımladığı 2026 Ulusal Risk Değerlendirmesi, kripto varlık borsalarının işlediği varlıklarla yapılan işlemleri diğer sektörlere kıyasla görece daha yüksek riskli olarak sınıflandırdı. Aynı sınıflandırma 2025 tarihli değerlendirmede de yer aldı.
Değerlendirme raporu, çevrim içi işlemlerde kullanıcı anonimliği düzeyinin yüksek olmasını ve kripto varlıkların sınır ötesine hızla aktarılabilmesini takibin önündeki güçlükler arasında gösterdi. Ülkeler arasındaki düzenleme farklılıkları da risk unsuru olarak sıralandı. Anonim, takma adla veya başka bir kişi adına yapılan işlemlerin riski artırabileceği belirtildi.
Temel politikada yer alan zayıf noktalar ile risk değerlendirmesindeki ürün ve hizmet bazlı göreli risk sınıflandırması farklı ölçütlere dayanıyor. Bu nedenle güncelleme, yalnızca kripto varlıklara yönelik yeni bir ulusal risk derecesi belirlemiyor.
Rapora göre Japon kripto varlık borsalarının şüpheli işlem bildirimleri 2023'te 19.344, 2024'te 22.667 ve 2025'te 44.335 oldu. 2025'teki sayı bir önceki yıla göre yüzde 95,6 artarken, üç yıllık toplam 86.346'ya ulaştı. Bu bildirimler kesinleşmiş suç sayısını veya zarar tutarını göstermiyor.
Güncellenen temel politika, Japonya genelindeki kara para aklama riskini 'kayda değer düzeyde', terörün finansmanı riskini 'sınırlı', yayılmanın finansmanı riskini ise 'belirli ölçüde mevcut' olarak değerlendirdi. Yayılmanın finansmanıyla bağlantılı yüksek riskli işlemler arasında kripto varlık işlemleri, uzaktan işlemler ve yurt dışına para gönderimleri de bulunuyor.
Yayılmanın finansmanı, kitle imha silahlarının yayılmasına yönelik faaliyetlere para veya finansal hizmet sağlanmasını ifade ediyor. Politika, Kuzey Kore bağlantılı kripto varlık hırsızlıklarını ve çalınan varlıkların itibari paraya çevrilerek aklanmasını da uluslararası risk ortamının parçası olarak ele aldı.
Hükümet; risk temelli yaklaşım, yeni teknolojilere yanıt, uluslararası iş birliği ve kamu-özel sektör ortaklığını önlemlerin dört temel ayağı olarak belirledi. Politika, finansal hizmetlere erişimi engellemeden riskle orantılı tedbirler alınması ilkesini de içeriyor.
Japon hükümetinin kabul ettiği 2027-2029 mali yıllarını kapsayan eylem planı, kripto varlık işletmeleri de dahil olmak üzere finans kuruluşlarına yönelik risk temelli inceleme ve denetimi sürekli görev olarak belirledi. Finansal Hizmetler Ajansı ve diğer denetim kurumları izlemeyi sürdürecek, şirketlerin risk azaltma adımlarını teşvik edecek.
Eylem planında, bu açıklamayla borsalar için getirilen yeni bir yükümlülüğün ayrı bir yürürlük tarihi belirtilmedi. Planın odağında risk temelli denetim ve izlemenin sürdürülmesi yer alıyor.
Japon hükümeti, 2027-2029 mali yıllarına yönelik eylem planında, 2027 mali yılı sonuna kadar FATF'nin güncellenen 16 numaralı tavsiyesine uygun kurumsal ve pratik adımları değerlendireceğini ve gerekli önlemleri alacağını bildirdi.
Comment 0