옵티mism(OP)의 Ethereum(ETH) *Layer2* ekosisteminde ‘zero-knowledge(ZK) geçişi’ için gaza bastığı görülüyor. Kullanıcıların zincirler arası para çekerken yaşadığı bekleme süresini ciddi biçimde kısaltacak yeni bir altyapı devreye alınırken, OP Stack genelinde ‘ZK doğrulama’ tabanlı bir mimariye geçiş sinyali veriliyor.
Optimism ekibi, 12’sinde (yerel saatle) *Zero-Knowledge* teknolojisi odaklı girişim *Succinct* ile stratejik bir ortaklık imzaladığını ve projeyi resmi ‘birinci ZK doğrulama sağlayıcısı’ olarak seçtiğini *The Defiant*’e özel olarak açıkladı. Buna göre Succinct’in doğrulama sistemi kullanılarak, Optimism’den diğer blokzincirlere fon taşırken ortaya çıkan ‘günler süren para çekme bekleme süresi’ neredeyse ‘anlık’ seviyelere indirilmek isteniyor.
Mevcut Optimism köprüsü, *rollup* yapısının doğası gereği, işlemlerin Ethereum ana ağa tamamen yazılması ve kesinleşmesi için belirli bir zaman gerektiriyor. Özellikle yüksek hacimli çıkış yapmak isteyen kullanıcılar, şimdiye kadar sıklıkla birkaç gün beklemek zorunda kalıyordu. Bu nedenle kurum tipi trader’lar, piyasa yapıcılar ve proje hazineleri gibi büyük oyuncular, likiditeyi yönetmek için üçüncü parti köprüler veya merkezi borsalar kullanıyordu. Optimism, Succinct’in *‘validity proof’* temelli zero-knowledge altyapısını devreye alarak bu bekleme süresini ciddi şekilde kısaltmayı ve büyük hacimli on-chain fonların zincirler arasında çok daha hızlı hareket ettiği bir ortam oluşturmayı hedefliyor.
Proje ekibi, bunun yalnızca bir ‘hızlı para çekme’ güncellemesi olmadığının da altını çiziyor. Optimism, OP Stack genelinde kullanılabilecek *ZK altyapısını* paralel olarak inşa ediyor. OP Stack; Optimism teknolojisi üzerine, farklı rollup zincirlerini kolayca dağıtmayı sağlayan modüler bir çerçeve. Zero-knowledge doğrulama katmanı tamamen entegre edildiğinde, OP Stack kullanan geliştirici ekipler, karmaşık ek işler yapmadan kendi zincirlerine ‘ZK validity proof’ mekanizmasını *‘seamlessly’* entegre edebilecek. yorum: Burada OP Stack’in ZK destekli bir “altyapı standardı” haline gelmesi vurgulanıyor.
Optimism’in kurucu ortaklarından Karl Floersch(Karl Floersch), “Succinct, milyarlarca dolarlık TVL’yi koruyan, sektörün en güvenilen doğrulama sistemlerinden biri” diyerek, “2026 sonrası için Optimism ve ekosistem partnerleri adına hızlı ve maliyet verimli ölçeklenme peşindeyken, *Superchain* için validity proof entegrasyonundan büyük beklentimiz var” ifadelerini kullandı. Superchain kavramı, OP Stack tabanlı çok sayıda rollup’ın tek bir ağ gibi birlikte çalıştığı, geniş bir ekosistemi işaret ediyor.
Succinct CEO’su ve kurucu ortağı Uma Roy(Uma Roy) ise, “OP Mainnet’ten başlayarak Superchain’e ZK teknolojisini taşıyan partner olmak bizim için önemli bir adım” dedi ve “Rollup yapıları giderek zero-knowledge temelli tasarımlara doğru evrilirken, Succinct olarak ekosisteme güvenilebilecek bir doğrulama altyapısı sunmaya odaklanmış durumdayız” sözlerini ekledi. Sektörde uzun süredir ‘optimistic rollup’ ile ‘ZK rollup’ modelleri arasında tartışmalar sürse de, orta-uzun vadede pek çok projenin ZK tabanlı mimariye kayacağı beklentisi ağır basıyor. Optimism’in bu hamlesi, OP Stack’i kademeli olarak bu yöne çevirmeye dönük stratejik bir tercih olarak yorumlanıyor.
Açıklanan planlar, Optimism’in kısa süre önce tanıttığı *OP Enterprise* ürünüyle de örtüşüyor. OP Enterprise; kurumların kendi blokzincirlerini kolayca kurmasına yardımcı olan bir dağıtım çözümü. Bankalar, finans kurumları ve büyük şirketler, hem özel (private) hem de herkese açık (public) zincirlerini bu paket üzerinden OP Stack kullanarak hayata geçirebiliyor. Buna ‘zero-knowledge doğrulama’ altyapısının eklenmesiyle, kurumsal müşterilerin *uyum-regülasyon, gizlilik ve ölçeklenebilirliği* aynı anda gözeten Layer2 veya rollup tasarımları oluşturmaları kolaylaşıyor.
Layer2 rekabetinde Polygon(MATIC), Starknet(STRK), zkSync gibi projeler, ZK rollup teknolojisini öne çıkararak dikkat çekmiş durumda. Optimism şimdiye dek ‘optimistic rollup’ modelini savunuyordu. Ancak Succinct ortaklığı sonrasında proje, fiilen ‘hibrit rollup’ ya da ‘ZK’ye kademeli geçiş yapan rollup’ stratejisine yönelmiş görünüyor. Buradaki temel amaç yalnızca *daha düşük ücret* veya *daha yüksek hız* değil; zincirler arası köprü risklerini azaltmak ve kurumlarla yüksek hacimli yatırımcıların gönül rahatlığıyla kullanabileceği, güvenli bir ‘off-ramp’ (çıkış kapısı) sunmak.
Optimism’in zero-knowledge altyapı hamlesi olgunlaştıkça, Ethereum Layer2 yarışında güç dengelerinin değişmesi bekleniyor. Çünkü para çekme süresi ve zincirler arası fon hareket verimliliği, DeFi, türev ürünler ve GameFi gibi on-chain hizmetlerin likiditesiyle doğrudan bağlantılı. Yatırımcılar ve kullanıcılar için artık kritik soru ‘parayı zincire kilitlersem, ihtiyaç duyduğum anda hızlıca çekebilir miyim?’ haline gelmiş durumda. Succinct ortaklığı, Optimism’in bu soruya doğrudan yanıt vermek istediğini gösteren net bir sinyal.
Buna karşın, ZK altyapısına geçişin teknik karmaşıklığı ve yüksek geliştirme maliyeti, sürecin kısa vadede tamamlanmasını zorlaştırabilir. Ana ağ seviyesinde tam güvenilirliğin sağlanması için bir dizi aşamalı test ve entegrasyon gerekiyor. Piyasa aktörleri, Optimism ile Succinct’in yeni özellikleri hangi hızda devreye alacağını ve OP Stack üzerinde çalışan diğer rollup zincirlerinin ZK doğrulamayı ne zaman geniş ölçekte benimsemeye başlayacağını yakından izliyor.
Yorum 0