Circle’ın USDC’yi geç dondurduğu iddiası, 4,2 milyar doları (yaklaşık 6,2 trilyon won) aşan ‘kayıp’ tartışmasını alevlendirdi. On-chain araştırmacı ZachXBT’nin yayımladığı kapsamlı analiz, şirketin son birkaç yılda tekrarlanan ‘gecikmiş müdahale’ sorunu yaşadığını öne sürüyor.
ZachXBT, “Welcome to Circle Files” başlıklı paylaşım serisinde, son 3 yılda gerçekleşen büyük çaplı hack vakalarını tek tek inceleyerek, Circle’ın *yeterince hızlı USDC dondurma adımı atmadığını* iddia etti. Araştırmacıya göre Drift Protocol, Bybit, Radiant Capital, Mango Markets ve Nomad Bridge saldırılarında çalınan fonlar, uzun süre Circle’ın kontrol mekanizmalarının dışında kaldı. ‘USDC’, ‘Circle’ ve ‘dondurma yetkisi’ etrafında yoğunlaşan bu eleştiriler, stablecoin ekosistemindeki sorumluluk tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.
En güncel örnek olarak, Nisan ayında gerçekleşen *Drift Protocol* saldırısı gösteriliyor. İddiaya göre saldırgan, yaklaşık 6 saat içinde 100’ün üzerinde işlem yaparak Solana(SOL) ağından Ethereum(ETH) ağına toplam 232 milyon dolar değerinde USD Coin(USDC) taşıdı. Buna rağmen Circle cephesinden *acil dondurma* yönünde herhangi bir adım atılmadığı belirtiliyor. Güvenlik araştırmacısı Spector, saldırganın köprüleme sürecinde varlıkları Tether(USDT)’e çevirmemiş olmasına dikkat çekerek, “yorum Circle’ın bu aşamada dondurma adımı atmayacağına güvenmiş gibi görünüyor yorum” değerlendirmesini paylaştı.
2025 Şubat’ındaki *Bybit hack’i* de benzer bir tartışmayı tetikledi. İddialara göre Lazarus Group, borsadan toplam 1,5 milyar dolar çaldıktan sonra, kolluk kuvvetleri hem Tether’e(USDT) hem de Circle’a USDC varlıkları için dondurma talebi gönderdi. Tether tarafı birkaç saat içinde ilgili adresleri dondururken, Circle’ın yaklaşık 24 saat sonra harekete geçtiği bildirildi. Bu gecikme, “*USDC dondurma süreçleri*” ve “*risk yönetimi*” konularında şirketin standartlarının sorgulanmasına yol açtı.
Benzer şekilde, 2024 Ekim ayında yaşanan *Radiant Capital* saldırısında yaklaşık 58 milyon dolar değerinde fonun birden fazla blok zinciri arasında hareket ettiği, ancak yine de dondurulmadığı öne sürüldü. 2022’deki *Mango Markets* ve *Nomad Bridge* vakalarında da, kayda değer miktarda USD Coin(USDC) uzun süre saldırgan cüzdanlarında kaldı; Circle’ın ise bu adresleri kara listeye alma (blacklist) adımını geciktirdiği veya hiç uygulamadığı iddia edildi. Bu tablo, “*tekrarlanan gecikme*” ve “*tutarsız müdahale*” eleştirilerini güçlendiriyor.
Tartışmanın merkezinde, Circle’ın teknik ve hukuki açıdan *zaten dondurma yetkisine sahip olması* yer alıyor. USDC akıllı sözleşmelerinde, belirli adreslerdeki fonları dondurma ve kara listeye alma fonksiyonları standart olarak bulunuyor. Şirketin kullanım koşulları da, yasa dışı faaliyet şüphesi taşıyan adreslere tek taraflı müdahale edebileceğini açıkça belirtiyor. Yani USDC tasarımı, yalnızca mahkeme kararıyla değil, *şirket inisiyatifiyle de* hızlı müdahaleye imkan tanıyor.
ZachXBT, Circle’ın bu yetkilere sahip olmasına rağmen, büyük hack vakalarında daha proaktif ve hızlı davranmadığını savunuyor. Ona göre, dondurma süreçlerindeki her saatlik gecikme, saldırganların köprüler, merkeziyetsiz borsalar ve zincirler arası transferler üzerinden fonları geri dönülemez biçimde dağıtmasına fırsat veriyor. Bunun sonucunda “yorum zarar boyutları yüz milyonlarca dolara çıkıyor ve USDC’nin ‘güvenli liman’ algısı zedeleniyor yorum” görüşü öne çıkıyor.
Söz konusu iddialar, stablecoin’lerin sadece ‘ödemeye yönelik dijital dolar’ olmadığını, aynı zamanda *merkezileşmiş dondurma yetkisi* etrafında yoğunlaşan bir düzenleme ve sorumluluk problemine sahip olduğunu bir kez daha ortaya koydu. USD Coin(USDC), şimdiye kadar piyasada ‘şeffaflık’ ve ‘güvenilirlik’ argümanlarıyla öne çıkmıştı. Ancak Circle’ın *müdahale hızı* ve *risk yönetimi pratiği*, bundan sonra hem düzenleyici kurumlar hem de kurumsal kullanıcılar tarafından daha yakından izlenecek. USDC’nin bu süreçte ‘güven’ ve ‘pazar payı’ dengesini nasıl koruyacağı, stablecoin piyasasının genel dengeleri açısından da kritik önem taşıyor.
Yorum 0