İngiltere siyasetinde ‘kripto para’ kaynaklı bağış tartışması büyüyor. Reform UK lideri Nigel Farage’ın aldığı milyonlarca sterlinlik ‘kişisel bağış’ın kuralları ihlal edip etmediği gündemde.
Guardian’ın 30’unda (yerel saatle) aktardığı habere göre Reform UK lideri Nigel Farage, 2024 genel seçimlerinde Clacton bölgesinden adaylığını açıklamadan kısa süre önce, kripto para milyarderi Christopher Harborne’dan yaklaşık 5 milyon sterlin (yaklaşık 98 milyar won) aldı. Harborne, stabil kripto para ihraççısı Tether’in ‘Tether(USDT)’ yaklaşık %12 hissesine sahip bir isim.
Farage, bu paranın “ömür boyu güvenlik ve emniyet için sağlandığını” savunuyor. 2019’daki milkshake saldırısı ve evinin kundaklanması gibi olayları gerekçe gösteriyor. Farage, 2024 Haziran ayı başında adaylığını ilan etti ve aynı yıl Temmuz ayında Clacton seçim bölgesinde milletvekili seçildi.
Ancak İngiltere Muhafazakâr Parti ve İşçi Partisi, söz konusu bağışı gündeme taşıyarak parlamentonun ‘etik gözetim’ birimine resmi soruşturma çağrısında bulundu. ‘Ne kadarının siyasi faaliyetlerde kullanıldığı’ tartışmanın merkezinde. İşçi Partisi milletvekili Anna Turley, “Bir kez daha kuralların çiğnendiği anlaşılıyor” diyerek sert tepki gösterdi.
Reform UK cephesi ise bu paranın “koşulsuz kişisel bağış” olduğunu, Farage milletvekili seçilmeden önce verildiği için ‘siyasi faaliyetlerle bağlantılı sayılamayacağını’ öne sürdü. Partiden yapılan açıklamada “Tüm hususlar kurallara uygun biçimde beyan edildi” denildi. İngiltere Avam Kamarası kuralları, seçimden önceki 12 ay içinde alınan menfaatlerin de bildirilmesini şart koşuyor ve ‘yorum’ tartışma yaratabilecek durumlarda mutlaka kayda geçirilmesini istiyor.
Kripto zenginlerin ‘Reform UK’e akını’
Bu son olay, sıradan bir kişisel bağış tartışmasını aşarak ‘kripto para kaynaklı fonların siyaset üzerindeki etkisi’ tartışmasına dönüşmüş durumda. Christopher Harborne, geçen yıl Reform UK’e toplam 9 milyon sterlin (yaklaşık 177 milyar won) bağış yaptı ve kişi bazında İngiltere siyaset tarihinin ‘en büyük siyasi bağış’ rekorunu kırdı.
Kripto para borsası BitMEX’in kurucu ortaklarından Ben Delo da bu yıl Reform UK’e 4 milyon sterlin (yaklaşık 59 milyar won) verdiğini açıklamıştı. Böylece ‘kripto para sektörü’ sermayesinin İngiliz siyasetinde giderek daha görünür hale geldiği yorumları yapılıyor.
‘Kripto bağışlara tam yasak’ geliyor
Bu gelişmelerin de etkisiyle İngiltere hükümeti Mart ayında siyasete yönelik kripto para bağışlarının tamamen yasaklanacağını duyurdu. ‘Lycett Review’ olarak da anılan “Lycroft Review” uyarısında, dijital varlıkların ‘yurt dışı kaynaklı siyasi fonların gizli kanalı’ olarak kullanılabileceği belirtilmişti. Yeni yasak ileride çıkarılacak bir yasa tasarısına eklenecek ve ihlal halinde ‘cezai yaptırım’ öngörülecek.
Aynı ay içerisinde Nigel Farage’ın da Bitcoin(BTC) odaklı şirket Stack BTC’ye yaklaşık 215 bin sterlin (yaklaşık 3,17 milyar won) yatırım yaptığı ve şirkette %6,31 pay aldığı ortaya çıktı. Şirketin yönetim kurulu başkanlığını eski Maliye Bakanı Kwasi Kwarteng yürütüyor.
‘Kripto para-siyaset’ hattı yeniden masada
Farage-Harborne hattındaki bu tartışma, sıradan bir ‘siyasi skandal’dan çok daha fazlası olarak görülüyor. İngiltere’de ‘kripto para’ kökenli servetin siyaset üzerindeki etkisi, şeffaflık ve bağış kuralları, bağımsız denetim ihtiyacı gibi başlıklar yeniden gündemin üst sırasına taşındı.
Soruşturmanın seyri ve olası yaptırımlar, İngiltere’de ‘kripto para siyasi bağış’ rejiminin nasıl şekilleneceği konusunda belirleyici olacak. Uzmanlara göre, kripto varlıkların siyasi finansman kanallarına girişi arttıkça, ‘daha sıkı kayıt, denetim ve doğrudan yasaklar’ içeren yeni bir düzenleyici çerçevenin oluşması kaçınılmaz görünüyor.
Yorum 0