25.092 blok üreten eCash'te replay sorunu çözülmedi

Bitcoin(BTC) sabit çatallanma (hard fork) projesi eCash(ECX)'in alfa zinciri, 963.648 numaralı bloktan başlayarak yaklaşık 13 saatte 25.092'den fazla blok üretti. Ancak gerçek ECX dağıtımı 31 Ekim'de (yerel saatle) mainnet aşamasında yapılacağı için replay koruma yöntemi ve borsalara göre işlem politikaları henüz netleşmedi.

eCash'in resmi sitesi hard fork takvimini alfa için 23'ünde (yerel saatle), beta için 20 Eylül'de (yerel saatle) ve mainnet için 31 Ekim'de (yerel saatle) olarak açıkladı. Alfa ve beta aşamalarında üretilen coin'ler deneme amaçlı 'pECX' olarak adlandırılıyor; gerçek ECX'in ise mainnet aşamasında BTC bakiyesi bulunan adreslere birebir dağıtılacağı belirtiliyor.

Bitcoin.com News'e göre, Kore saatiyle 23'ünde saat 22.00 itibarıyla alfa zinciri yaklaşık 13 saatte 25.092'den fazla blok üretti ve hash gücü 3,53 PH/s olarak ölçüldü. Aynı haberde ECX'in henüz hiçbir borsaya listelenmediği ve bu nedenle bir fiyat oluşmadığı da belirtildi.

Bu gelişme, alfa zincirin işlem hızının doğrulanmasının ardından gündemin mainnet öncesi operasyonel risklere kaydığı bir sürece işaret ediyor. Daha önce eCash'in üç aşamalı fork sürecini ve borsalar arası dağıtım farklarını ele alan bir başka haberde de, borsalarda tutulan bakiyelerin fiilen teslim edilip edilmeyeceğinin şirketten şirkete değişebileceği belirtilmişti.

Asıl kritik konu, yeni coin'i alıp almamaktan çok bunu güvenli şekilde ayırabilmek. 'Replay' (tekrar oynatma) saldırısı, bir zincirde oluşturulan işlemin başka bir zincirde de geçerli sayılabilmesi riskini ifade ediyor. Adres ve anahtar formatının BTC ile aynı olması, kullanıcıların ECX ile mevcut BTC'yi karıştırıp yanlış transfer yapma ihtimalini de doğuruyor.

eCash'in resmi GitHub entegrasyon kılavuzu, 11'inde (yerel saatle) itibarıyla hâlâ 'pre-launch' aşamasında bulunuyor. Belgede, nihai fork hash'i, yazılım branch'i veya tag'i ile replay yönteminin ileride açıklanacağı belirtiliyor. Hızlı bilgi notlarında ise adres ve anahtar formatının Bitcoin ile aynı olduğu, replay korumasının ise 'opsiyonel' olduğu ifade ediliyor.

Borsa duyuruları da temkinli. GMO Coin, alfa aşamasında BTC alım satımı ile para yatırma/çekme işlemlerini durdurmayacağını açıkladı; ancak pECX ve ECX'i desteklemeyeceğini belirtti. Coincheck ise BTC alım satımının normal şekilde sürdüğünü belirtirken, aynı adres formatı ve opsiyonel replay koruması nedeniyle varlık güvenliği amacıyla BTC yatırma/çekme işlemlerini geçici olarak durdurabileceğini duyurdu.

Zaif, bu fork'u üç ayrı aşama olarak tanımladı ve resmi ECX'in üçüncü aşamada ortaya çıkacağını açıkladı; ECX dağıtımı ve desteklenip desteklenmeyeceğinin henüz belirlenmediğini kaydetti. BITPOINT de BTC alım satımı ile para yatırma/çekme işlemlerinin normal şekilde sürdüğünü, ancak ECX dağıtımı ve platform içi desteğin şu an için belirsiz olduğunu duyurdu.

Borsaların temkinli davranmasının nedeni, fork desteği ile para yatırma/çekme istikrarının farklı konular olması. Genellikle hard fork sonrasında, yatırılan işlemin hangi zincirde geçerli sayılacağı, müşterilere yeni coin'in nasıl tanıtılacağı ve çekim işlemlerinin hangi koşullarda yeniden açılacağı gibi operasyonel kararlar gerekiyor. Replay korumasının otomatik değil opsiyonel olması bu kararları daha da temkinli hale getirebiliyor.

Teknik arka planda 'drivechain' deneyi bulunuyor. eCash ekibi bu fork'u BIP300 ve BIP301 drivechain uygulamasıyla ilişkilendirerek açıklıyor. Drivechain, Bitcoin'e bağlı ayrı bir zincir üzerinden genişleme özelliklerini test etmeyi amaçlayan bir yapı; destekleyenler ölçeklenebilirlik ve kullanılabilirlik deneylerinin öne çıktığını vurguluyor.

Karşı tarafın bakış açısı farklı. The Block, Nisan ayında yayımladığı haberde Satoshi ile ilişkilendirilen coin'lerin yeniden dağıtılması konusundaki tepkileri aktarmıştı. Mevcut BTC'ye dokunulmadığına dair açıklamalar da geldi; ancak borsaların ve saklama kuruluşlarının ECX'i hangi kritere göre işleme alacağı konusunda henüz ortak bir standart oluşmadı.

Yerel yatırımcılar için de kontrol edilmesi gereken pratik noktalar bulunuyor. Kendi cüzdanında saklama yapan (self-custody) kullanıcılar, özel anahtar ve seed ifadesini kendileri yönettiği için yeni zincire bağlanma sürecinde güvenlik risklerini kontrol etmeli. Borsada tutulan bakiyelerde ise ilgili platform ECX'i desteklemezse fiilen teslim alma veya işlem yapma imkânı değişebilir.

Mevcut eCash(XEC) ile bu fork'tan doğacak eCash(ECX) birbirinden ayrı varlıklar. Japon borsaları bu noktayı ayrıca duyurdu. Coincheck ve GMO Coin, bu konuyu istismar eden phishing (oltalama) girişimlerine karşı da uyarıda bulundu; özel anahtar veya seed ifadesi isteyen 'coin teslim alma' sayfalarının resmi duyurulardan bağımsız olarak ayrıca doğrulanması gerekiyor.

İlk haberlerde 2026 Ağustos ortası veya 964.000 numaralı blok civarı gündeme gelmişti; ancak güncel resmi takvim alfa, beta ve mainnet olmak üzere üç aşama şeklinde netleşti. Bu nedenle alfa aşamasının başlamış olması ile mainnet dağıtımı, borsa listelemesi ve para yatırma/çekme politikalarının netleşmiş olması birbirinden ayrı değerlendirilmeli.

Sıradaki takvim 20 Eylül'deki beta ve 31 Ekim'deki mainnet aşamaları. Mainnet öncesinde nihai yazılım, replay kuralları ve borsalara göre ECX işleme politikalarının sırayla netleşmesi bekleniyor.