Brent petrolü 104,46 dolara çıktı: Bir ayda yüzde 15,25 artış

Brent petrolü 28 Eylül'de varil başına 104,46 dolara yükselerek bir ay öncesine göre yüzde 15,25 arttı. Bir yıl önceye kıyasla yükseliş yüzde 55,15'e ulaştı.

Fortune, 28 Eylül saat 11.00 itibarıyla Brent petrolü fiyatının önceki işlem gününe göre 1,71 dolar veya yüzde 1,66 yükseldiğini bildirdi. Kore saatine göre bu veri 29 Eylül saat 00.00'a karşılık gelirken, önceki işlem günü fiyatı 102,75 dolar oldu.

Brent petrolünün bir ay önceki fiyatı 90,64 dolar, bir yıl önceki fiyatı ise 67,33 dolardı. Aynı karşılaştırma temelinde fiyatlar sırasıyla yüzde 15,25 ve yüzde 55,15 arttı.

Gün içindeki fiyatlar, hesaplama zamanı ve sözleşmeye göre farklılık gösterdi. Katar Haber Ajansı, Brent vadeli işlemlerinin 105,64 dolara, Batı Teksas türü ham petrolün (WTI) ise 93,11 dolara kadar yükseldiğini bildirdi.

Diğer piyasa verilerinde Brent vadeli işlemlerinin gün içinde 107,16 dolara kadar çıktığı görüldü. Bu rakam, Fortune'un verdiği 104,46 dolardan farklı bir zaman ve vadeli işlem sözleşmesi temelini yansıtıyor.

Yükselişin arkasında ABD ile İran arasındaki müzakerelerde yaşanan çıkmaz ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin belirsizlik gösterildi. Orta Doğu petrolünün uluslararası piyasalara taşınmasında önemli bir deniz yolu olan boğazda, müzakerelerin uzaması arz kesintilerinin devam edebileceği endişelerini artırdı.

ABD-İran müzakerelerindeki çıkmaz nedeniyle Hürmüz Boğazı çevresinde petrol arzına ilişkin endişelerin artması, önceki petrol yükselişi dönemlerinde de gündeme gelen başlıca unsurlardan biriydi. Bu kez de boğaz üzerinden taşımacılığın ne zaman normale döneceği fiyat hareketlerinin temel değişkenlerinden biri olarak değerlendirildi.

ABD Enerji Bilgi İdaresi (EIA), eylül ayındaki kısa vadeli enerji görünümünde Orta Doğu petrol akışındaki kısıtlamalar ile stoklardaki düşüşü fiyat artışının nedenleri arasında gösterdi. EIA, Ağustos 2026'da petrol üretimindeki kesintilerin günlük ortalama 6,7 milyon varile ulaştığını hesapladı. Kurum ayrıca Hürmüz Boğazı ve Babülmendep Boğazı üzerinden taşımacılığın sınırlı ve yüksek oynaklık içeren bir seyir izlediğini belirtti.

EIA, 3 Eylül tarihli verileri temel alarak 2026'nın ikinci yarısında Brent spot fiyatının ortalama yaklaşık 90 dolar olacağını öngördü. Bu tahminde 3 Eylül'den sonra yaşanan piyasa gelişmeleri yer almadı.

EIA, Orta Doğu petrol akışının kademeli olarak toparlanması ve stokların yeniden artması halinde 2027'de ortalama fiyatların düşebileceğini değerlendirdi. Bu durum, gün içindeki fiyatlarla uzun vadeli ortalama tahminlerinin aynı gösterge üzerinden doğrudan karşılaştırılmasının zor olduğunu gösteriyor.

Brent, uluslararası ham petrol ticaretinde yaygın olarak kullanılan bir referans petrol türü olurken WTI, Kuzey Amerika piyasasının başlıca referans petrolü konumunda. Aynı gün açıklanan fiyatlar bile spot veya vadeli işlem olmasına, sözleşme ayına ve hesaplama zamanına göre farklılaşabilir.

Ham petrol fiyatlarındaki artış benzin, motorin ve lojistik maliyetlerini de etkileyebilir. Ancak ham petrol nihai tüketici fiyatının en büyük kalemlerinden biri olsa da rafinaj, toptan satış, vergiler ve akaryakıt istasyonu marjları da fiyatlara yansır. Bu nedenle ham petrol fiyatı ile tüketici fiyatları aynı oranda hareket etmez.

Ham petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyon ve faiz patikası üzerindeki etkisi küresel finans piyasalarının gündeminde yer aldı. Nasdaq vadeli işlemleri gün içinde yüzde 0,7 gerilerken ABD'nin 30 yıllık Hazine tahvili faizi yüzde 5,517'ye kadar yükseldi.

Ancak 28 Eylül'deki resmi spot kapanış ile gün içindeki vadeli işlem fiyatı aynı gösterge değil. Bu nedenle gün içi fiyat ile spot kapanış karşılaştırılarak yükseliş oranı hesaplanırken referans zaman ve sözleşme koşullarının birlikte incelenmesi gerekiyor.

JPMorgan başekonomisti Bruce Kasman, yüksek enerji fiyatlarına rağmen küresel ekonominin güçlü bir genişleme döneminde olduğunu söyledi. Bu değerlendirme, petrol fiyatlarındaki yükselişe karşın ekonomik faaliyetin sürdüğüne işaret ediyor; ancak enerji fiyatlarındaki artışın enflasyon üzerindeki baskısının ortadan kalktığı anlamına gelmiyor.

EIA'nın resmi günlük spot fiyat tablosunda 28 Eylül verisi henüz yer almadı ve yayımlanan en güncel veri 22 Eylül'e kadar uzanıyor. Resmi spot kapanış açıklandığında vadeli işlem fiyatlarıyla arasındaki farkın yeniden karşılaştırılması gerekecek.