Asya’da yapay zekâ yatırımları büyüyor: Verimlilik artışı yatırımları haklı çıkaracak mı?

Asya’da yapay zekâ (AI) yatırımları yarı iletken ve veri merkezi sektörlerini büyütürken, verimlilikteki artışın yatırım ölçeğini haklı çıkarıp çıkarmayacağı belirsizliğini koruyor. Yatırım ve getirilerin bazı sektörlerde yoğunlaşması, talebin yavaşlaması halinde daha büyük bir darbe yaşanabileceği endişesini de beraberinde getiriyor.

Moody’s, 31 Ağustos’ta yayımladığı analizde Asya Pasifik’in yarı iletken, bellek ve veri merkezi kapasitesinin Çin dışındaki bölgeyi AI tedarik zincirinin başlıca dayanaklarından biri haline getirdiğini belirtti. Şirketlerin AI kullanımıyla sağlanacak verimlilik artışının yatırım ölçeğini haklı çıkarıp çıkaramayacağı da yatırımcıların gündeminde.

AI hesaplamaları için gereken yüksek bant genişlikli bellek (HBM) talebindeki artışla birlikte SK Hynix ve Samsung Electronics öne çıkıyor. HBM, büyük miktarda veriyi hızlı biçimde aktaran bir bellek türü. Analiz, iki şirketin sonuçları veya sipariş beklentileri için somut rakamlar içermiyor.

Yatırım yükü yarı iletkenlerle sınırlı değil. Veri merkezleri; elektrik, su ve iletişim altyapısı gerektiren uzun vadeli yatırımlar. Malezya Yatırım Geliştirme Kurumu (MIDA), 14 Eylül’de yaptığı açıklamada 2021’den 2026’nın ilk yarısına kadar veri merkezleriyle bağlantılı yatırımların 385,7 milyar Malezya ringgiti (RM385.7 billion) olduğunu bildirdi.

Bu kümülatif tutarın yatırım onaylarını mı yoksa fiilen hayata geçirilen yatırımları mı kapsadığı gibi hesaplama ayrıntıları incelenmeli. Ayrı olarak gündeme gelen devam eden projelerin büyüklüğüyle aynı ölçütlere dayanan bir istatistik olarak değerlendirilemez.

Moody’s, 2 Eylül’de yayımladığı podcast’te AI patlamasının Asya ülkeleri ve sektörleri arasındaki büyüme farkını artırabileceğini ele aldı. Yarı iletken odaklı ekonomiler büyürken ücretlerin ve tüketimin zayıf kalabileceği belirtildi. Bu değerlendirme, 31 Ağustos tarihli analizde incelenen tedarik zinciri kapasitesinden ayrı olarak, büyümenin faydalarının eşit dağılmaması riskine dikkat çekti.

AI piyasasında yakın zamanda daralma yaşanacağına veya balonun kesin olarak patlayacağına yönelik bir öngörü sunulmadı. Asya ülkelerinin AI yatırımlarını, borç risklerini ve ekonomik döngülere duyarlılıklarını aynı ölçütlerle karşılaştıran veriler de bulunmuyor. Gündemdeki temel soru, yatırımların büyüklüğüne uygun verimlilik artışının gerçekten ortaya çıkıp çıkmayacağı.