Trump, federal belgelerde ‘Süper Zekâ’ teriminin kullanılmasını istedi

ABD Başkanı Donald Trump, federal yönetim belgelerinde ‘yapay zekâ’ yerine ‘Süper Zekâ’ (SI) teriminin kullanılmasını öngören bir başkanlık kararnamesi imzaladı. Aynı gün önde gelen yapay zekâ şirketleri gönüllü güvenlik taahhüdüne katıldı. Associated Press’in (AP) haberine göre kararname, belgelerdeki terimi değiştirirken mevcut federal yasalardaki yapay zekâ tanımına atıfta bulunuyor. Taahhüdün hukuki bağlayıcılığı ise ayrıca doğrulanmış değil.

Kararname uyarınca federal bakanlık ve kurumlar; resmî yazışmalar, kamuya yönelik iletişim, internet siteleri ve raporlar gibi hukuki belge niteliği taşımayan materyallerde ‘Artificial Intelligence’ ve ‘AI’ yerine ‘Super Intelligence’ ve ‘SI’ ifadelerini kullanacak. Beyaz Saray, yeni terimin teknolojinin gelişim kapasitesini daha iyi yansıttığını açıkladı.

Kararname, SI terimini mevcut federal yasalardaki yapay zekâ tanımına bağladı. Ayrıca Beyaz Saray Bilim ve Teknoloji Danışmanı’ndan 60 gün içinde federal düzeyde yeni bir tanım içeren yasa taslağı sunması istendi. Belgelerde kullanılan adın değiştirilmesi ile yasal tanımın değiştirilmesi ayrı süreçler olarak ele alınıyor.

AP’nin haberine göre Google, Anthropic, Meta, OpenAI, xAI ve Nvidia, ‘Frontier Sorumluluk Taahhüdü’ne katıldı. Şirketler teknolojilerini güvenli biçimde geliştirme ve kamu güvenini kazanma ilkelerini benimsedi. İmza atanların tam listesi kamuya açık metinle karşılaştırılarak doğrulanmadı.

Trump, taahhüdü “ahlaken bağlayıcı” olarak nitelendirdi. Bu söz, başkanın değerlendirmesini yansıtıyor; hukuki bir yükümlülük veya ihlal halinde yaptırım bulunduğu anlamına gelmiyor. Taahhüdün ne ölçüde etkili olacağını değerlendirmek için şirketlerin yükümlülükleri, dış değerlendirmelerin bağımsızlığı, sonuçların nasıl açıklanacağı, denetim makamı ve uygulama usulleri incelenmeli.

Taahhüt gönüllü bir söz olarak duyuruldu. Açıklanan bilgiler, ihlal halinde uygulanacak yaptırımları ve denetim usullerini ortaya koymuyor. Bu nedenle “ahlaken bağlayıcı” ifadesi hukuki bağlayıcılık şeklinde yorumlanamaz.

TechCrunch’ın ‘Equity’ podcast’inin sunucuları, terim değişikliğinin ve taahhüdün yapay zekânın riskleri ya da işlerin yerini almasına ilişkin kaygıları hafifletmeye yönelik bir yeniden markalama olabileceğini değerlendirdi. Bu, sunucuların yorumu. Yönetimin kamu algısını değiştirmeyi resmî hedef olarak açıkladığına veya algının fiilen değiştiğine dair kanıt sunulmadı.

Gönüllü güvenlik taahhütleri ile düzenleme tartışmaları ayrı başlıklarda sürüyor. TokenPost’un önceki haberinde, yapay zekâ sektörünün öz düzenleme önerileri ve 1934 tarihli menkul kıymetler sektörü modeli kapsamında şirket içi kontroller ile dış değerlendirmelerin rolü ele alınmıştı. Sektörün gönüllü taahhütleri ile kamu düzenlemeleri arasındaki ilişki de politika tartışmalarında gündeme geldi.

AP’nin haberine göre Trump, 4 Ekim’de ‘Süper Zekâ Gücü’nün kurulacağını duyurdu. Ulusal İstihbarat Direktörü John Ratcliffe yeni görev gücüne liderlik edecek. Açıklamada kuruluşun yetkileri, bütçesi ve uygulama araçlarına ilişkin ayrıntılar yer almadı.

Federal yönetimin terim değişikliği, eyalet politikalarından ve uygulama alanından farklı. Kaliforniya Valisi Gavin Newsom, eyalet kurumlarının mevcut ‘yapay zekâ’ ve ‘AI’ adlarını kullanmayı sürdürmesini istedi. Kaliforniya kurumları, federal yönetimin terim değişikliğine rağmen mevcut AI adlandırmasını koruyor.