Körfez’den İran dışı petrol sevkiyatı günde 16,5 milyon varile ulaştı; eylülde yüzde 40’ı Hürmüz dışından taşındı

Körfez bölgesinden İran dışı ham petrol sevkiyatı eylülde günde en az 16,5 milyon varile çıkarak savaş öncesi ortalamaya döndü. Aynı ay petrolün yüzde 40’ı Hürmüz Boğazı’ndan geçmedi.

Petrol analiz şirketi Kpler, 1-28 Eylül döneminde Körfez’den sevk edilen İran dışı ham petrol miktarının savaş öncesi ortalamaya ulaştığını açıkladı. Hesaplamaya yalnızca ham petrol dahil edildi; İran kaynaklı miktarlar kapsam dışında bırakıldı.

Taşıma güzergâhları savaş öncesi döneme göre değişti. Kpler verilerine göre eylülde Körfez petrolünün yüzde 60’ı Hürmüz Boğazı’ndan geçti, yüzde 23’ü boğazın dışındaki Umman Körfezi kıyılarında yüklendi. Kalan yüzde 17’lik bölüm Kızıldeniz üzerinden sevk edildi. Savaş öncesinde Hürmüz Boğazı’nı kullanmayan sevkiyatların oranı yüzde 17’ydi.

Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) boru hatlarını kullanması, alternatif güzergâhlardan yapılan ihracata yansıdı. Kpler, ağustosta boğazdan geçen petrolün yüzde 70’inden fazlasının Füceyre veya Sohar açıklarında başka tankerlere aktarıldığını belirtti. Sevkiyat miktarı toparlansa da boğazdaki taşıma biçimi savaş öncesi düzene dönmedi.

İhracat miktarına ilişkin tahminler, hesaplamaların kapsamına göre farklılık gösteriyor. Fortune, JPMorgan’ın tahminini günde yaklaşık 17,5 milyon varil ve savaş öncesi seviyenin yüzde 98’i olarak aktardı; Goldman Sachs’ın tahminini ise günde 19 milyon varil olarak bildirdi. İki kurumun analizlerinin aslı ve hesaplama yöntemleri doğrulanamadığından bu rakamları Kpler verileriyle doğrudan karşılaştırmak güç.

Körfez’deki enerji tesislerinin güvenliğine ilişkin kaygılar da dile getirildi. Fortune’un aktardığına göre Esfandyar Batmanghelidj, “İran yakıp yıkma politikası izlemedi, ancak mevcut durum çok uzun sürerse bunu yapabilir” dedi. Bu, Batmanghelidj’in koşula bağlı uyarısıdır; İran hükümetinin resmî açıklaması veya kesinleşmiş bir askerî planı anlamına gelmiyor.

ABD savaş gemileri ve deniz piyadeleri de Orta Doğu’ya doğru hareket ediyor. AP, ABD’li yetkililere dayandırdığı haberinde USS Theodore Roosevelt uçak gemisi görev grubunun ve USS Makin Adası amfibi hazır grubunun yolda olduğunu bildirdi. İki birlikte 7.000’den fazla denizci ve 2.000 deniz piyadesinin bulunduğu aktarıldı.

Üçüncü bir uçak gemisinin ekim sonuna kadar Orta Doğu’ya ulaşabileceği yönündeki tahmin de kimliği açıklanmayan bir yetkilinin açıklamasına dayandırılarak haberleştirildi. Varış takvimi henüz kesinleşmedi.

TokenPost’un Körfez petrol ihracatındaki toparlanmayı ve Hürmüz Boğazı’ndaki sınırlı geçişleri birlikte ele alan önceki haberi, bu verilerle örtüşüyor. Son hesaplamada da İran dışı petrol sevkiyatındaki toparlanmaya alternatif güzergâhlar ve gemiler arası transferler eşlik etti.