Kredi finans şirketlerinde gayrimenkul ve inşaat kredilerine ayrı ayrı yüzde 30 sınırı

Finansal Hizmetler Komisyonu, kredi finans şirketlerinin gayrimenkul ve inşaat kredilerine ayrı ayrı yüzde 30 sınırı getirmeyi, kart şirketlerinin ödeme kuruluşlarının riskini her çeyrekte değerlendirmesini öngören bir düzenleme taslağını kamuoyu görüşüne açtı. Taslak, kiralama faaliyetlerine ilişkin limitleri de genişletiyor.

Komisyon, Finansal Hizmetler Yasası Denetim Yönetmeliği’nde değişiklik taslağı için görüş sürecinin 23’ünden 2 Aralık’a kadar süreceğini duyurdu. Taslağın ana başlıkları gayrimenkul kredilerindeki limitlerin sıkılaştırılması, kart şirketlerinin ödeme aracılığı işlemlerindeki risk yönetimi ve kiralama limitlerinin esnetilmesi.

Mevcut kurallara göre kredi finans şirketleri, borç garantileri dahil gayrimenkul proje finansmanı (PF) kredilerini kredi varlıklarının yüzde 30’u içinde tutuyor. Taslak, gayrimenkul sektörü ve inşaat sektörü kredileri için ayrı ayrı yüzde 30 sınırı getiriyor. Gayrimenkul PF kredileri ile gayrimenkul ve inşaat kredilerinin toplamı ise yüzde 50’yi aşamayacak.

Kart şirketleri, bir ödeme kuruluşuyla (PG) sözleşme yaparken veya sözleşmeyi yenilerken ödeme riskini değerlendirecek. Değerlendirme sözleşme süresince her çeyrekte tekrarlanacak. Ödeme kuruluşunun elektronik finansal hizmet sağlayıcısı olarak kayıt durumu, yönetim yönergelerine uyumu, öz sermayesi dahil mali durumu, ödeme mutabakat fonlarının dış yönetimi ile finansal yaptırım veya yasa dışı işlemlere karışma geçmişi incelenecek. Sonuca göre sözleşme yapmama, yenilemeyi reddetme veya sözleşmeyi süresi dolmadan feshetme de zorunlu olacak.

Komisyonun açıkladığı verilere göre elektronik ödeme aracılığı üzerinden yapılan kredi kartı harcamalarının günlük ortalaması 2021’de 744,5 milyar won, 2023’te 968,4 milyar won ve 2025’te 1 trilyon 166,2 milyar won oldu. Komisyon, çevrim içi kartlı ödeme aracılığı işlemlerinin büyümesiyle ödeme risklerinin sistematik biçimde yönetilmesi gerektiğini belirtti.

Kiralama faaliyetlerine uygulanan limitler de genişletilecek. Mevcut düzenlemede, toplam kiralama varlıklarının çeyrek içindeki ortalama bakiyesi leasing varlıklarının ortalama bakiyesini aşamıyor; ayrıca varlık türüne göre ayrı limitler uygulanıyor. Taslak, toplam kiralama limitini leasing ve taksitli finansman varlıklarının toplamına kadar yükseltiyor. Ancak limite eklenebilecek taksitli finansman varlıkları, leasing varlıklarının miktarını aşamayacak. Varlık türüne göre uygulanan limit kaldırılırken küçük ve orta ölçekli işletmelerin kısa vadeli kiralama pazarına giriş yasağı korunacak.

Kiralama yapan kredi finans şirketleri, finansman imkânı kısıtlı küçük ve orta ölçekli araç kiralama şirketlerine yönelik kredi limitlerini artırmayı ve anapara ödemelerini ertelemeyi planlıyor. Bakım veya kaza sonrası yedek araç gibi kısa süreli kiralama talebi oluştuğunda müşterileri şirketlerle buluşturma seçeneği de gündemde.

Taslak hakkındaki görüşler 2 Aralık’a kadar iletilebilecek. Komisyon, düzenlemeyi 2027’nin ilk çeyreğine kadar tamamlamak üzere önce Düzenleme Rasyonelleştirme Komitesi’nin incelemesini, ardından komisyon kararını almayı planlıyor.