3. çeyrekte %1,77 getiri: Wide Moat Focus, eylülde piyasa endeksinin gerisinde

Morningstar Wide Moat Focus Endeksi (Morningstar Wide Moat Focus Index), 2026’nın üçüncü çeyreğinde %1,77 toplam getiri sağladı. Karşılaştırma ölçütü Morningstar ABD Piyasa Endeksi (Morningstar US Market Index) aynı dönemde %1,69 yükseldi.

Morningstar, 23 Ekim tarihli analizinde Wide Moat Focus Endeksi’nin 1 Temmuz-31 Ağustos arasında karşılaştırma endeksini 7,83 yüzde puan geride bıraktığını açıkladı. Eylül ayında ise karşılaştırma endeksinin 6,99 yüzde puan altında kaldı.

Endeksin yapay zekâ (AI) ile bağlantılı hisselerde piyasaya kıyasla daha düşük ağırlığa sahip olması, ilk iki ayda performansa katkı sağladı. Ancak eylülde AI yatırımlarına yönelik eğilim güçlenince bu durum endeksin göreli performansını aşağı çekti.

Morningstar Kuzey Amerika Yarı İletkenler Endeksi (Morningstar North America Semiconductors Index), temmuz ve ağustos aylarında %11,9 geriledi. Endeks, ikinci çeyrekte %95,4 yükselmişti.

Morningstar, Micron($MU) ve AMD($AMD) gibi geniş ekonomik hendek notu almayan yarı iletken şirketlerinin endekse dahil olmamasını da eylüldeki göreli düşük performansın nedenleri arasında gösterdi.

‘Ekonomik hendek’, bir şirketin rakiplerinin kolayca taklit edemediği rekabet üstünlüğünü ifade ediyor. Morningstar, bu üstünlüğün 20 yıldan uzun süre devam etmesini beklediği şirketlere ‘geniş hendek’ notu veriyor.

Değerlendirmede ağ etkileri, maddi olmayan varlıklar, maliyet avantajı, müşteri geçiş maliyetleri ve etkin ölçek gibi unsurlar dikkate alınıyor. Bu not şirketlerin rekabet gücünü değerlendiriyor; hisse fiyatlarının istikrarını veya AI faaliyetlerinin payını doğrudan göstermiyor.

Geniş hendek notu alan her şirket Wide Moat Focus Endeksi’ne girmiyor. Morningstar, şirketleri seçerken değerlemelerini de inceliyor.

Endeks, seçilen hisseleri eşit ağırlık yöntemiyle dahil ediyor. Her hisseye aynı ağırlığın verilmesi, piyasa değeri en yüksek birkaç şirketin fiyat hareketlerinin endeksin geneline etkisini azaltabiliyor.

Morningstar, 10 Eylül tarihli analizinde 2023’te AI yatırımlarına yönelik eğilim güçlendikten sonra Wide Moat Focus Endeksi’ndeki AI bağlantılı hisselerin ağırlığının piyasadakinden düşük kaldığını belirtti. Değerlemesi düşük hisselerin seçilmesi ve eşit ağırlık yöntemi, tek bir temanın piyasa getirisini sürüklediği dönemlerde göreli performansı etkileyebiliyor.

Morningstar dergisinin 2026 üçüncü çeyrek sayısında yer alan ve mayıs sonundaki en büyük 10 hisseyi karşılaştıran incelemede, iki endekste de bulunan hisseler Nvidia($NVDA) ve Microsoft($MSFT) oldu.

Nvidia’nın ilk 10 hisse arasında yer alması, endeksin tamamının AI hisselerinde yoğunlaştığını göstermiyor. Karşılaştırma, 2026 mayıs sonunda her endeksin ilk 10 hissesiyle sınırlıydı.

Ayrı bir karşılaştırma dönemi olan 14 Mayıs-7 Eylül arasında Wide Moat Focus Endeksi %12,2, Morningstar ABD Piyasa Endeksi ise %3,6 yükseldi. Bu oranların kapsadığı dönem, üçüncü çeyreğin tamamından farklı.

Morningstar Hisse Araştırmaları ve Endeks Stratejisi Direktörü Andrew Lane, 10 Eylül tarihli analizinde “AI patlaması gibi momentum odaklı yükseliş dönemlerinde zaman zaman geride kalabilir” dedi. Lane’in açıklaması, düşük değerlemeli hisselerin seçilmesi ve eşit ağırlık yönteminin, büyük AI şirketlerinin öne çıktığı piyasa eğilimiyle örtüşmeyebileceğine işaret ediyor.

Morningstar, Mart 2026 tarihli analizinde üretken AI’ın iş modelleri üzerindeki etkisini incelerken dünya genelinde değerlendirdiği 132 şirketin ekonomik hendek notlarını yeniden gözden geçirdiğini açıkladı. Bazı şirketlerin notu düşürülürken daha az sayıda şirketin notu yükseltildi.

Morningstar, dördüncü çeyrek için Wide Moat Focus Endeksi’nde tüketim ürünleri savunma hisselerinin ağırlığını yaklaşık %20, karşılaştırma endeksinde ise %4 olarak verdi. Teknoloji sektörünün ağırlığı, karşılaştırma endeksindekinden daha düşüktü.