SBI CEO’su: Asıl Gizli Varlık 10 Milyar Dolarlık XRP Değil, Ripple Labs’teki Yüzde 9 Pay

SBI Holdings’in sahip olduğu XRP miktarının ‘10 milyar dolar’ seviyesinde olmadığı, asıl ‘gizli varlığın’ Ripple Labs hisseleri olduğu yönünde bir çıkış geldi. Bu çıkış, ‘SBI Holdings CEO’su’ Yoşitaka Kitao’nun açıklamalarıyla netleşti. Kitao, piyasanın sadece XRP bakiyesine odaklanırken, *Ripple Labs*’in borsada işlem görmeyen hisselerinin değerinin göz ardı edildiğini savunuyor.

Tartışma, bir X (eski adıyla Twitter) hesabının SBI’yi “Ripple’ın ana ortağı ve 10 milyar dolar değerinde XRP sahibi” şeklinde tanıtmasıyla alevlendi. Aynı hesap, SBI’nin kısa süre önce Singapur merkezli, düzenlenmiş kripto para platformu *Coinhako*’yu satın almasına atıf yaparak, şirketin Asya’daki etkisini ve buna bağlı olarak XRP varlıklarının büyüklüğünü öne çıkardı. Bunun üzerine Yoşitaka Kitao bizzat devreye girerek, “asıl mesele XRP bakiyesi değil, *Ripple Labs* hisseleri” diyerek odak noktasını token miktarından hisse değerine çekti.

Kitao, 15 Şubat’ta (yerel saatle) kendi X hesabından yaptığı paylaşımda, “XRP 10 milyar dolar değil. *Ripple Labs*’in yaklaşık yüzde 9’una sahibiz. Bizim ‘gizli varlığımız’ bundan çok daha büyük olabilir” ifadelerini kullandı. Bu söylem, piyasaya ‘tartışılması gereken asıl rakam, XRP token stoku değil, özel piyasada fiyatlanan Ripple Labs şirket değeri’ mesajı olarak yansıdı.

Yoşitaka Kitao’nun bu çıkışı, SBI’nin risk ve varlık yapısına bakışın ‘token stoğu’ perspektifinden ‘özsermaye yatırımı’ eksenine kaydırılması şeklinde okunuyor. Ona göre, SBI için kritik olan ‘ne kadar XRP tuttuğu’ değil, *Ripple Labs*’in kurduğu ve yönettiği Ripple ekosisteminin şirket değerini nereye taşıdığı. Aynı gün yayımladığı başka bir iletide Kitao, “Ripple Labs’in toplam şirket değerine, Ripple’ın kurduğu tüm ekosistemi dahil ettiğinizde ortaya çıkan rakam muazzam olacaktır” diyerek, “SBI bu devasa değerin yüzde 9’undan fazlasına sahip” vurgusunu yineledi. Böylece, Ripple’ı sadece ödeme/para transferi çözümü sunan bir şirket olarak değil, ‘finansal altyapı ve küresel ödeme ağı’ sağlayıcısı olarak değerlendirmek gerektiğini ima etti.

Bu açıklamaların ardından topluluk içinde Ripple’ın şirket değerine dair tahminler hız kazandı. ‘BankXRP’ adıyla X’te paylaşım yapan bir kullanıcı, yakın zamanda Ripple’ın ‘50 milyar dolar (yaklaşık 72,1 trilyon won)’ civarında değerlemeyle anıldığı haberleri referans aldı. Bu varsayıma göre, SBI’nin yaklaşık yüzde 9’luk payının değeri 4,5 milyar dolar (yaklaşık 6,49 trilyon won) seviyesini aşıyor. Aynı kullanıcı, Yoşitaka Kitao’nun ifadelerine atıfla “ileride büyüme potansiyeli çok daha yüksek” yorumunu ekleyerek, *‘gizli varlık’* anlatısını güçlendirdi. *yorum: Burada topluluk, şirket değerlemesi üzerinden XRP dışı bir değer anlatısı kurmaya çalışıyor.*

Kitao, SBI’nin Ripple hisseleri için net bir dolar rakamı vermekten kaçındı. Ancak “XRP 10 milyar dolar” söylemini reddederken “bizim gizli varlığımız bunun çok daha üzerinde olabilir” ifadesini kullanması, sayısal açıdan dikkat çekici varsayımlara kapı araladı. SBI’nin açıkladığı orana göre, şirket *Ripple Labs*’in yaklaşık yüzde 9’una sahip. Bu payın değeri 10 milyar doları aşsın denirse, Ripple Labs’in toplam şirket değerinin yaklaşık 111,1 milyar dolar (yaklaşık 160,3 trilyon won) üzerine çıkması gerekiyor; 10 milyar doların yüzde 9’a bölünmesiyle elde edilen sonuç bu seviyeyi işaret ediyor. Yani ‘10 milyar dolar üstü gizli varlık’ söylemi, Ripple’ın *100 milyar dolar bandını aşan bir değerlemeyi* piyasa tarafından alabileceğini ima eden, örtük bir beklenti sinyali olarak da okunabilir.

Farklı senaryolar bu resmi netleştiriyor. Ripple Labs’in şirket değeri 90 milyar dolar (yaklaşık 129,8 trilyon won) varsayılırsa, yüzde 9 hisse değeri yaklaşık 8,1 milyar dolara (yaklaşık 11,68 trilyon won) denk geliyor. Şirket 50 milyar dolar (yaklaşık 72,1 trilyon won) düzeyinden değerlenirse, aynı payın karşılığı 4,5 milyar dolar (yaklaşık 6,49 trilyon won) civarında kalıyor. Bu hesaplara göre, SBI’nin Ripple hisselerinin değeri 10 milyar dolar eşiğini aşsın deniyorsa, piyasanın Ripple’a biçtiği şirket değerinin kısa sürede yaklaşık iki katına çıkması gerekiyor. Bu da Yoşitaka Kitao’nun sözlerinin, bir tür ‘değerleme beklentisi’ni dolaylı biçimde dile getirdiği şeklinde yorumlanmasına yol açıyor. *yorum: Rakamlar, CEO’nun ima ettiği büyüklük için oldukça agresif bir değerleme sıçraması gerektirdiğini gösteriyor.*

SBI’nın Ripple Labs’te bugün sahip olduğu yaklaşık yüzde 9’luk payın arkasında, 10 yılı aşkın bir stratejik ortaklık süreci bulunuyor. Bu pay, tek seferlik büyük bir alımın değil, uzun vadeli iş birliğiyle genişleyen bir özsermaye ilişkisi olarak şekillendi. SBI’nin yatırımcı sunumlarına göre iki şirket arasındaki ilişki 2012 Eylül’ünde “ilişki kuruldu (relationship established)” notuyla başlıyor. Ardından 2016 Mart’ta SBI, Ripple’a doğrudan yatırım yaparak mali ve stratejik ortaklığı resmileştirdi. Aynı yıl Mayıs ayında kurulan ‘SBI Ripple Asia’ ortak girişimi ise bu iş birliğinin bölgesel ayağını oluşturdu. Bu şirketin yüzde 60’ı SBI’ye, yüzde 40’ı Ripple’a ait ve Japonya ile Asya genelinde Ripple tabanlı para transferi ve ödeme çözümlerinin yaygınlaştırılması için merkez rolü üstleniyor.

2019 Aralık’ta Ripple’ın duyurduğu 200 milyon dolarlık (yaklaşık 2,88 milyar won) C serisi yatırım turunda da SBI, başlıca katılımcılar arasında yer aldı. Mevcut ve yeni yatırımcıların dahil olduğu bu tur, Ripple’ın büyüme evresinde dış sermayeye açık olduğunu ve SBI’nin de bu süreçte payını artırdığını ortaya koyuyor. Yıllara yayılan bu hisse alımları ve ortaklıkla genişleyen iş hacmi, bugün SBI tarafında yaklaşık yüzde 9 oranında bir paya dönüşmüş durumda.

Piyasa tarafında ise genellikle Ripple denince odak, XRP(Ripple) fiyatına kayıyor. Haber hazırlanırken XRP(Ripple) fiyatı 1,46 dolar (yaklaşık 2.107 won) civarında işlem görüyor ve haftalık grafikte 200 haftalık üssel hareketli ortalamanın (EMA) üzerinde tutunduğu belirtiliyordu. Bu görünüm, teknik analiz perspektifinden bakıldığında, uzun vadeli trend çizgisinin destek bölgesi olarak çalışmayı sürdürdüğüne işaret ediyor. Ancak Yoşitaka Kitao’nun vurgusu, bu kısa vadeli fiyat hareketlerinden ziyade, Ripple ekosisteminin tamamının orta-uzun vadede hangi şirket değerlemesiyle karşılık bulacağı yönünde.

Piyasada Ripple hâlâ büyük oranda ‘XRP ihraç eden şirket’ şeklinde algılansa da SBI gibi stratejik ortaklar açısından belirleyici olan, XRP(Ripple) token stokunun düzeyi değil. Önemli olan, Ripple’ın bankalar, fintech şirketleri ve ödeme sağlayıcılarıyla kurduğu ağ, düzenleyici çerçevede kazandığı lisanslar, gerçek kullanımdaki çözümleri ve sonuç olarak tüm bunların yansıdığı şirket değeri. Yoşitaka Kitao’nun ‘gizli varlık’ ifadesi, tam da bu borsada işlem görmeyen hisse değerinin, XRP(Ripple) fiyatına kıyasla gölgede kaldığı düşüncesinden besleniyor.

SBI ve Ripple iş birliği, Japonya ve Asya genelinde blokzincir tabanlı ödeme altyapısının geleneksel finans sistemiyle nasıl etkileşime girdiğini gösteren önemli örneklerden biri olarak öne çıkıyor. Yoşitaka Kitao’nun son açıklamalarıyla birlikte, şimdiye kadar büyük ölçüde XRP(Ripple) fiyatına odaklanan piyasa ilgisinin bir kısmının *Ripple Labs* şirket değeri ve özel hisse piyasasına kayıp kaymayacağı, bu algı değişiminin uzun vadede Ripple ekosistemini ve Asya kripto finans piyasasını nasıl etkileyeceği merak ediliyor. Burada tartışmanın odağında, artık sadece *XRP(Ripple)* fiyatı değil, Ripple’ın arkasındaki şirketin ‘potansiyel unicorn değil, belki de mega-unicorn’ düzeyinde konumlanıp konumlanamayacağı sorusu yer alıyor.