Bitcoin %0,3 düştü, Fordo hasarında görüşler bölündü

Bitcoin(BTC), 11'inde %0,3 değer kaybetti. ABD ile İran arasındaki müzakerelerin tıkanması ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına dair belirsizlik, riskli varlıklara yönelik iştahı baskıladı.

Barron's, ABD-İran görüşmelerindeki tıkanıklığın risk iştahını düşürdüğünü ve bu nedenle Bitcoin'in zayıf seyrettiğini aktardı. Bitcoin gün içinde 64.000 dolarının altına geriledi.

Piyasada, İran'ın Fordo nükleer tesisine yönelik ABD hava saldırısının gerçek sonuçları ve gelecekteki müzakerelere etkisi yeniden gündeme geldi. Eski Mossad Direktörü Yossi Cohen(Yossi Cohen), 22 Haziran 2025'te (yerel saatle) İsrail Kanal 12'ye verdiği röportajda, "Bildiğim kadarıyla, şu an için İran'ın nükleer projesini tamamen durdurmayı başardık" dedi.

Cohen, aynı görüşmede İran'da rejim değişikliği ihtimalinden de söz etti. Ancak sözleri saldırının sonucuna dair bir değerlendirme niteliğinde olup tesisteki hasarın boyutunu doğrudan kanıtlayan bir veri değil.

ABD Savunma Bakanlığı, 26 Haziran 2025'te Fordo dahil üç İran nükleer tesisini vurmak için 14 adet GBU-57 dev bunker delici bomba kullanıldığını açıkladı. GBU-57, dağlık bölgelerdeki derin yeraltı tesislerini hedef almak üzere tasarlanmış bir silah.

ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine(Dan Caine), ABD Savunma Tehdidini Azaltma Dairesi'nin (DTRA) Fordo'yu 2008'den bu yana incelediğini açıkladı. 2009'da İran'ın dağlık bölgesinde yürütülen büyük çaplı bir inşaata dair istihbarat paylaşıldığını, bunun ardından 15 yılı aşkın süredir Fordo'nun tek hedef olarak takip edildiğini, silah geliştirme ve hedef analizinin sürdürüldüğünü belirtti.

Saldırının etkisine ilişkin değerlendirmeler birbirinden farklı. Washington Post, ABD Savunma İstihbarat Dairesi'nin (DIA) ilk değerlendirmesine dayanarak saldırının İran'ın nükleer programını aylarca geciktirdiğini ancak kritik bileşenleri tamamen ortadan kaldıramadığını yazdı.

Washington Post, yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoklarının saldırıdan önce başka bir yere taşınmış olabileceğini ve bazı santrifüjlerin yerinde kalmış olabileceğini de aktardı. Bu, nükleer programın durduğu yönündeki Cohen değerlendirmesiyle çelişen bir analiz.

Fordo, dağın derinliklerine inşa edilmiş bir uranyum zenginleştirme tesisi. Yalnızca hava saldırısıyla iç donanımın tahrip edilmesinin zor olması nedeniyle, ABD'nin dev bunker delici bombaları kullanıp kullanmadığı saldırının başarısını belirleyen kritik bir konu olarak öne çıkıyor.

The Times of Israel, İsrail'in 2010'dan bu yana Fordo ile ilgili gelişmeleri takip ettiğini, Mossad'ın tesisin içeriden imha edilmesini de kapsayan bir operasyonu yıllardır hazırladığını yazdı. Cohen, bu planın hayata geçirilmiş olması halinde "İsrail tarihinin en büyük operasyonu" olacağını söyledi.

Tahmin piyasası Polymarket'te 11'i itibarıyla ABD-İran arasında yıl sonuna kadar nihai bir nükleer anlaşmaya varılma ihtimali %23 olarak fiyatlandı. 31 Ağustos'a kadar Hürmüz'e ilişkin bir anlaşma sağlanma ihtimali %19, kalıcı bir ateşkesin sağlanma ihtimali ise %95 olarak görüldü.

Polymarket verileri, katılımcıların işlem fiyatlarından oluşan bir tahmin piyasası göstergesi olup resmi bir öngörü niteliği taşımıyor. Bu da piyasanın tam kapsamlı bir nükleer anlaşmadan çok, sınırlı bir ateşkese daha yüksek olasılık verdiğini gösteriyor.

Hürmüz Boğazı'na dair belirsizlik küresel petrol fiyatlarına da yansıdı. AP (Associated Press), 11'inde Brent petrolün varil başına 89,80 dolara, Batı Teksas Tipi Ham Petrol'ün (WTI) ise 84,28 dolara kadar yükseldiğini bildirdi.

TokenPost daha önce Brent petrolün bir günde %5 yükselerek varil başına 87,72 dolara ulaştığını aktarmıştı. Bu tarihten sonra Brent 89,80 dolara kadar çıkarken Bitcoin %0,3 geriledi; Hürmüz Boğazı ve ABD-İran müzakerelerindeki gelişmeler hem petrol hem de riskli varlık fiyatlarına birlikte yansımış oldu.