2,3 milyar dolarlık Maven bütçe talebiyle Palantir(PLTR) savunmada resmi statüye giriyor

Palantir'in(PLTR) savunma yapay zekası platformu Maven Smart System, ABD Savunma Bakanlığı'nın resmi tedarik programlarından biri haline geliyor. 2027 mali yılı bütçe talebinde, platform için beş yıllık dönemde 2,3 milyar dolarlık kaynak öngörülüyor. Deneysel bir yapay zeka projesinin, uzun vadeli bütçe ve tedarik süreçleriyle örülü savunma sistemine dahil edilmesi dikkat çekiyor.

Reuters'e göre ABD Savunma Bakan Yardımcısı Steve Feinberg(Steve Feinberg), 9 Mart'ta yazdığı bir memoda Maven Smart System'i 'program of record' statüsüne taşıyacağını belirtti. Söz konusu adımın, mali yılın sona erdiği eylül ayı sonundan önce yürürlüğe girmesi bekleniyor.

'Program of record' ifadesi, ABD Savunma Bakanlığı'nın bütçe ve tedarik sistemine resmi olarak kaydedilen programları tanımlıyor. Kısa süreli deneme ya da pilot uygulamalardan farklı olarak bu aşamada bütçe planlaması, tedarik prosedürleri ve operasyonel sorumluluk devreye giriyor.

Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS), 2 Haziran'daki analizinde 2027 mali yılı Savunma Bakanlığı bütçe talebinde Maven Smart System ve Müşterek Ateş Ağı (JFN) için 2,3 milyar dolar ayrıldığını aktardı. CSIS, bu kaynağın ABD ordusunun bütünleşik komuta kontrol girişimi CJADC2'yi gerçek operasyonel kapasiteye dönüştürmeyi hedeflediğini belirtti.

Maven, 2017'de başlatılan Project Maven'dan doğdu. Başlangıçta drone görüntülerinin analizine odaklanan proje, bugünkü Maven Smart System halinde uydu, drone, radar, sensör ve istihbarat raporlarını tek ekranda birleştiren, hedef tespiti ve operasyonel karar sürecini destekleyen bir platforma dönüştü.

CSIS, Maven Smart System'i ABD Savunma Bakanlığı'nın amiral gemisi yapay zeka yazılım platformu olarak tanımlıyor. Platformun Genelkurmay, muharebe komutanlıkları, Savunma Bakanlığı ile istihbarat teşkilatlarının bir bölümü ve NATO müttefikleri tarafından kullanıldığı belirtiliyor.

Palantir, savunma ve kamu alanında zaten güçlü bir gelir tabanı oluşturmuş durumda. Şirket, 3'ünde (yerel saatle) ABD Sermaye Piyasası Kurulu'na (SEC) sunduğu 2026 yılı ikinci çeyrek finansal sonuçlarında, ABD kamu gelirinin geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 90 artışla 809 milyon dolara ulaştığını açıkladı.

Aynı çeyrekte toplam gelir yüzde 93 artışla 1,935 milyar dolara çıktı. Gelirinin büyük bölümünü kamu müşterilerinden elde eden Palantir için savunma yapay zekası tedarikinde 'kurumsallaşma', tek bir sözleşmenin ötesinde bir anlam taşıdığı değerlendiriliyor.

Sözleşme büyüklüğü de zamanla arttı. Palantir, Mayıs 2024'te (yerel saatle) ABD Savunma Bakanlığı Baş Dijital ve Yapay Zeka Ofisi'nden (CDAO) ilk aşamada 153 milyon dolarlık sipariş içeren bir sözleşme aldığını, bu sözleşmenin beş yıl içinde 480 milyon dolara kadar genişleyebileceğini duyurmuştu.

Reuters, daha sonra bu sözleşme tavanının yaklaşık 1,3 milyar dolara çıktığını aktardı. Programın resmi statüye kavuşması ve yeni bütçe talebi, mevcut sözleşmenin artık daha büyük bir tedarik yapısı içinde ele alındığının işareti olarak yorumlanıyor.

Ancak 2,3 milyar dolar henüz kesinleşmiş bir bütçe değil, talep aşamasında. Kongre onayı ve fiili harcama süreçlerinden geçmesi gerekiyor; bütçe talebinin büyüklüğü doğrudan Palantir'in gelirine yansıyacağı anlamına gelmiyor.

ABD Sayıştayı (GAO), Nisan 2025'te (yerel saatle) yayımladığı raporda CJADC2'nin kapsamlı bir çerçeveye ve ölçülebilir hedeflere yeterince sahip olmadığını belirtmişti. Maven bütçesi büyüse de entegrasyon hızı ve operasyonel performansın ayrıca doğrulanması gerektiği vurgulanıyor.

Rekabet tartışması da gündemde. Federal News Network'ün haberine göre Feinberg, 4'ünde (yerel saatle) yazdığı bir memoda 2027 yılı Mart ayına kadar Palantir hizmetleri için en fazla 243,9 milyon dolar harcanmasını talimatlandırdı.

Aynı memo, 2027 Nisan'dan 2028 sonuna kadar ek kaynak arayışına gidilmesini istedi, ancak bu tutarın hangi program ya da sözleşme için ayrıldığını belirtmedi. Defense One ise aynı memonun Palantir yazılımının kullanım alanlarının araştırılmasını talimatlandırdığını, ancak tek kaynaklı sözleşmenin gerekçesini açıkça ortaya koymadığını aktardı.

Bu gelişme, basit bir savunma sözleşmesinden çok, ABD hükümetinin yapay zeka tedarikindeki yönelimini gösteren bir örnek olarak öne çıkıyor. TokenPost daha önce ABD Dışişleri Bakanlığı'nın dijital özgürlük diplomasisi programına Palantir ve Anduril'in dahil edildiğini aktarmıştı. Palantir'in savunma ve dış politika alanındaki varlığı genişlerken, Maven bütçe talebinin Kongre incelemesi ve tedarik sürecinden geçmesi gerekiyor.