220'ye 204 oy: ABD Temsilciler Meclisi Trump'ın İran'a yönelik askeri eylemlerini sınırladı

ABD Temsilciler Meclisi, Başkan Donald Trump'ın İran'a yönelik askeri eylemlerini sınırlayan savaş yetkileri kararını 220'ye 204 oyla kabul etti. Yedi Cumhuriyetçi milletvekili Demokratlara katılarak karar lehinde oy kullandı; ancak karar tek başına askeri eylemleri derhal sona erdirmiyor.

Temsilciler Meclisi 15'inde, Kongre'nin ayrı bir onayı olmadan İran'la ilgili askeri eylemlerin sürdürülmesini sınırlayan kararı geçirdi. AP'nin haberine göre oylama, İran savaşıyla ilgili Temsilciler Meclisi'nin aldığı üçüncü adım oldu.

Karar lehinde oy kullanan Cumhuriyetçiler Thomas Massie, Tom Barrett, Warren Davidson, Brian Fitzpatrick, Nancy Mace, Mariannette Miller-Meeks ve Zachary Nunn oldu.

Önceki Temsilciler Meclisi oylamasında dört Cumhuriyetçi Demokratlara katılmıştı. Bu sayının yediye çıkması, Cumhuriyetçi Parti içinde Başkan Trump'ın İran politikası ve Kongre onayı konusunda görüş ayrılıklarının büyüdüğü şeklinde yorumlanabilir.

Kararı destekleyen Seth Moulton (Seth Moulton) ABD Demokrat Partisi Temsilciler Meclisi üyesi, “Kongre'nin Anayasa'nın gerektirdiği şekilde zor soruları sormasının zamanı geldi” dedi. Moulton, askeri eylemlerin sürdürülmesi kararının yalnızca yürütmeye bırakılmaması ve Kongre'nin yetkisini kullanması gerektiğini savundu.

Buna karşılık Temsilciler Meclisi Dışişleri Komitesi Başkanı Brian Mast (Brian Mast), İran'ın hâlâ ABD için tehdit oluşturduğunu belirterek askeri kaynakların çekilmesinin kapsamını sorguladı. Mast, İran'ın “ABD'ye yönelik sürekli bir tehdit” olduğunu söyledi.

Karar, başkanın askeri eylemlerini hemen durduran bir yasadan farklı nitelik taşıyor. Kararın başkana iletildiği ya da fiili askeri politikayı değiştirdiği doğrulanmış değil.

Savaş yetkileri kararları, Vietnam Savaşı'nın ardından başkanların tek taraflı askeri eylemlerini sınırlamak amacıyla oluşturulan bir mekanizmaya dayanıyor. ABD Anayasası savaş ilan etme yetkisini Kongre'ye verirken, başkana da silahlı kuvvetlerin başkomutanlığı yetkisini tanıyor. Bu nedenle İran savaşı, yürütme ile Kongre arasındaki yetki sınırları tartışmasını yeniden gündeme getirdi.

Savaş Yetkileri Yasası, uzun süreli askeri eylemler için Kongre onayını gerektiren süre sınırları içeriyor. Bu karar, söz konusu yasal çerçevede Kongre'nin yürütmenin askeri yetki kullanımını sınırlayıp sınırlayamayacağına ilişkin siyasi bir adım niteliğinde.

ABD Kongre Bütçe Ofisi (CBO), İran savaşının maliyetinin 1 Ağustos itibarıyla 38 milyar doları (yaklaşık 51,68 trilyon won) aştığını ve çatışmanın yoğunluğuna bağlı olarak aylık 2-3 milyar doların (yaklaşık 2,72-4,08 trilyon won) ek maliyet oluşturabileceğini açıkladı. CBO, 2027 enflasyonunun önceki tahminin 0,5 yüzde puan üzerinde gerçekleşebileceğini analiz etti.

Savaşın uzamasıyla artan kamu harcamaları ve enflasyon baskısı, uluslararası petrol fiyatları üzerinden finans piyasalarıyla bağlantı kuruyor. Başkan Donald Trump'ın İran anlaşmazlığının sona ermesinin ardından petrol fiyatlarında düşüş ihtimalinden söz ettiği daha önceki TokenPost haberinde de ele alınmıştı.

Uluslararası petrol fiyatları ve enflasyon, gelişmenin finans piyasalarını etkileyebileceği başlıca kanallar arasında yer alıyor. Ancak Temsilciler Meclisi oylamasının tek başına finans piyasası fiyatlarını hareket ettirdiğini söylemek için yeterli kanıt bulunmuyor.

Oylamanın Bitcoin (BTC) veya diğer kripto varlıkların fiyatlarını doğrudan etkilediğine dair kanıt da doğrulanmış değil. Karar, kripto varlık politikasıyla değil, uzun süreli askeri eylemler üzerindeki Kongre denetiminin kapsamına ilişkin siyasi ve anayasal tartışmayla ilgili.

Türkiye'deki yatırımcılar açısından ABD'nin askeri politikasından ziyade uluslararası petrol fiyatları, enflasyon ve riskli varlıklara yönelik yatırımcı duyarlılığı başlıca bağlantı noktalarını oluşturuyor. Bununla birlikte yalnızca bu karar üzerinden Bitcoin ve diğer kripto varlıkların fiyat yönünü belirlemek mümkün değil.

Kararın Senato'daki süreci ve yürütmenin tepkisi izlenecek. Kararın sonraki aşamaları ile fiili askeri politika değişikliği olup olmadığı bir sonraki değerlendirme konusu olacak.