Fujairah petrol boru hattı iki katına çıkacak: Abu Dabi 2027’yi hedefliyor

Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) Abu Dabi emirliği, Hürmüz Boğazı’nı bypass eden Fujairah ham petrol ihracat ağı ve liman altyapısını aynı anda genişletiyor. Abu Dabi Ulusal Petrol Şirketi (ADNOC), Fujairah’ın ihracat kapasitesini iki katına çıkaracak ikinci petrol boru hattını 2027’de tamamlamayı planlıyor.

ADNOC, ikinci boru hattının inşasına 2025’te başladı. Şirket, Mayıs 2026 itibarıyla projenin yüzde 50’sinin tamamlandığını açıkladı. Mevcut Abu Dabi ham petrol boru hattı, Habshan ile Fujairah arasında yaklaşık 400 kilometrelik bağlantı sağlıyor.

ADNOC, “Çok fazla enerji, az sayıdaki darboğazdan geçiyor” diyerek Hürmüz Boğazı’nı bypass eden ikinci boru hattının inşasına 2025’te başladığını ve tamamlanma sürecini 2027’ye kadar hızlandırdığını bildirdi. Proje, mevcut kara güzergâhının ham petrol ihracat kapasitesini artırmaya odaklanıyor.

Fujairah, Hürmüz Boğazı’nın dışında, Umman Körfezi kıyısında yer alan bir BAE limanı. Fujairah Terminali, boğaza yaklaşık 70 deniz mili uzaklıkta bulunuyor ve konteyner, genel kargo, depolama ve aktarma lojistiği hizmetleri sunuyor. Konteyner elleçleme kapasitesinin 2030’a kadar 1 milyon TEU’ya çıkarılması için de çalışmalar sürüyor.

Abu Dabi’nin liman yönetim yapısı da değişiyor. Abu Dabi hükümeti, Ocak 2026’da kamu yatırım platformu L’IMAD ile Abu Dabi Kalkınma Holding Grubu’nun (ADQ) varlık ve yatırımlarını L’IMAD çatısı altında birleştirdi. Birleşme kapsamına ADNOC, Abu Dabi Limanlar Grubu ve Etihad Rail de dahil edildi.

L’IMAD, iştiraki ADQ aracılığıyla Abu Dabi Limanlar Grubu’nun kalan hisselerini yüzde 100’e kadar satın almak için koşullu nakit çağrısı teklif etti. Teklif hisse başına 6,25 dirhem olarak belirlendi. ADQ o dönemde Abu Dabi Limanlar Grubu’nun yüzde 75,42 hissesine sahipti.

Abu Dabi Limanlar Grubu, satın alma koşullarının Eylül 2026’da karşılandığını açıkladı. Kalan ödeme 9 Ekim’den önce tamamlanacak.

Liman genişletme çalışmaları da devam ediyor. DP World, Fujairah yakınlarındaki Al Rugaylat ve Dibba’da iki yeni terminal geliştirmek için Temmuz 2026’da 50 yıllık imtiyaz sözleşmesine ilişkin prensip anlaşmasına vardı. Al Rugaylat terminalinin yıllık 2,5 milyon TEU’ya kadar konteyner elleçleme kapasitesine ulaşması hedefleniyor.

Abu Dabi Limanlar Grubu, Mayıs 2026’da Fujairah Terminali çevresinde toplam 130 bin metrekarelik arazi için üç kira sözleşmesi de imzaladı. Arazilerin lojistik ve sanayi faaliyetlerinin genişletilmesinde kullanılması planlanıyor.

Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi’ndeki petrol üreticilerinin ham petrol, petrol ürünleri ve LNG ihracatının yoğunlaştığı deniz geçidi konumunda. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), yalnızca Suudi Arabistan ve BAE’nin Hürmüz Boğazı’nı bypass edebilen ticari ham petrol boru hatlarına sahip olduğunu belirtti. Kurum, bypass boru hatlarının kullanılabilir kapasitesini günlük 3,5 milyon ila 5,5 milyon varil olarak tahmin etti.

Goldman Sachs, ek bypass altyapısının devreye girmesi halinde Hürmüz şoklarına karşı korunan Körfez ham petrol ihracatının 2027 sonunda yüzde 45’i, 2028 sonunda ise yüzde 60’ı aşabileceğini tahmin etti. Ancak bu tahmin, boru hatlarının tamamlanması ve liman kapasitesinin artırılması senaryosuna dayanıyor.

AP, Körfez bölgesindeki yeni bypass projelerinin 2027 sonunda günlük 3,8 milyon varil, 2028 sonunda ise kümülatif olarak 7,3 milyon varil ek taşıma kapasitesi sağlayabileceğini bildirdi. Mevcut boru hatları ve yeni liman projelerinin gerçek ihracat kapasitesi, tesislerin tamamlanma ve faaliyete geçme tarihlerine göre değişecek.

Bypass altyapısı, Hürmüz Boğazı’ndaki riskleri tamamen ortadan kaldırmıyor. Fujairah, İran’a coğrafi olarak yakın konumda bulunuyor. Boru hatları, depolama tesisleri ve limanlar insansız hava aracı ile füze saldırılarına açık kalabilir. Suudi Arabistan’ın Doğu-Batı petrol boru hattının insansız hava aracı saldırısı nedeniyle geçici olarak durması, bypass tesislerinin fiziksel kırılganlığını ortaya koydu.

Boru hatları ham petrol ihracatında kullanılabilse de LNG taşımacılığı sorununu çözmüyor. Katar gibi bazı üreticiler deniz taşımacılığına yüksek ölçüde bağımlı olmaya devam ediyor. Hürmüz Boğazı çevresindeki risklere rağmen ADNOC’un LNG sevkiyatını sürdürdüğü örnek, ham petrol ve LNG taşıma ağları arasındaki farkı gösteriyor.

BAE Dış Ticaret Bakanı Thani Al Zeyoudi, Haziran 2026’da “Boğaz açık olsa da olmasa da Hürmüz’e bağımlılığı sıfıra indirme yönünde ilerliyoruz” dedi. Abu Dabi Limanlar Grubu’nun satın alma sürecinde kalan ödemenin 9 Ekim’den önce tamamlanması beklenirken, ADNOC’un ikinci petrol boru hattında 2027’de tamamlanma hedefi doğrultusunda çalışmalar sürüyor.