İran riyali dolara karşı 2,5 milyonu aştı; eylülde yeni petrol sevkiyatı durdu

İran riyali, 29 Eylül’de Tahran’daki döviz piyasasında dolar başına 2,5 milyon riyalin üzerine çıkarak tüm zamanların en düşük seviyesini gördü. Yeni petrol sevkiyatları da durdu ancak tankerlerdeki deniz üstü stoklar nedeniyle petrol satışlarının yakında sona ereceği söylenemez.

AP, Tahran’daki döviz işlemlerinde doların 2,5 milyon riyalden fazla karşılık bulduğunu bildirdi. Önceki rekor düşük seviye olan 2,2 milyon riyal 2 Eylül’de kaydedilmişti. Yeni dip seviye 27 gün sonra geldi.

Petrol ihracatındaki aksama ve döviz gelirlerindeki düşüş, riyaldeki değer kaybının nedenleri arasında gösteriliyor. Iran International, Kpler verilerine dayanarak İran petrolü taşıyan yüklerin temmuz ortasından bu yana ABD ablukasını aşarak Asya’ya ulaşamadığını aktardı. Ağustos ortasında İran’ın güneyindeki sularda bulunan tankerlerde yaklaşık 67 milyon varil petrol vardı.

Yeni sevkiyatların durması ile mevcut petrol stoklarının tükenmesi farklı konular. Iran International, eylül ayında İran’dan yeni petrol sevkiyatı yapılmadığını bildirdi ancak deniz üstü stokların ne zaman tükeneceğine ilişkin bir tarih vermedi. Bu nedenle yalnızca yeni sevkiyatların durmasına bakarak petrol satışlarının ne zaman sona ereceği söylenemez.

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan (Masoud Pezeshkian), 24 Eylül’de Fox News’e verdiği röportajda “Ürün tedarik ettiğimiz ülkelerde kendi paramıza bile erişemiyoruz” dedi. Pezeşkiyan’ın sözleri, Çin’deki İran fonlarına erişimin güç olduğuna işaret etti.

Uluslararası Para Fonu (IMF), İran’ın reel gayrisafi yurt içi hasılasının 2026’da yüzde 5,4 daralacağını, tüketici fiyatlarının ise yüzde 68,9 artacağını öngördü. Her iki rakam da yıllık tahmin. Iran International, İran Ekonomi Bakanı Ali Madanizade’nin IRNA’ya ekonomik çöküşün yakın olduğu yönündeki tahminlerin defalarca yanlış çıktığını söylediğini aktardı.

İran riyalinin önceki dip seviyesi ve döviz baskısı daha önce TokenPost’ta ele alınmıştı. Bu haberde riyalin Tahran’daki piyasa işlemlerinde dolar başına 2,5 milyon seviyesini aşması ve yeni petrol sevkiyatlarının durmasının yanı sıra deniz üstü stokların varlığı da öne çıktı.