RWA tokenlarında haklar üründen ürüne değişiyor: Hazine fonlarından teminat kullanımına

Tokenlaştırılmış gerçek dünya varlığı (RWA) ürünleri arasında Hazine tahvili fonları, hisse senedine bağlı ürünler ve teminat kullanım örnekleri bulunuyor. Bir tokenı cüzdanda tutmak, dayanak varlığın doğrudan sahibi olma veya varlığı geri alma hakkı sağlamıyor.

BlackRock, 20 Mart 2024’te halka açık bir blokzincirde ihraç edilen ilk tokenlaştırılmış fonu BUIDL’ı duyurdu. Fon; nakit, kısa vadeli ABD Hazine tahvilleri ve repo işlemlerine yatırım yapıyor. Duyuruya göre uygun yatırımcılar Securitize Markets üzerinden fona katılabiliyor ve tokenlar önceden onaylanmış yatırımcılar arasında aktarılabiliyor. Tokenın cüzdanlar arasında taşınabilmesi, herkesin fona katılabileceği anlamına gelmiyor.

Ondo Finance (ONDO), ürün bilgilendirmesinde hisse senedine bağlı tokenlarının dayanak hisse senedi, ETF veya ADR’nin kendisi olmadığını; sahiplerine bu varlıkların mülkiyetini ya da teslimini talep etme hakkı vermediğini belirtiyor. Kısa vadeli ABD Hazine tahvillerine bağlı USDY de tahvilin kendisi değil ve tahvilin mülkiyetini ya da teslimini talep etme hakkı sağlamıyor. Bir tokenın varlığın getirisini veya fiyatını takip etmesiyle o varlık üzerinde doğrudan hak kullanabilmek birbirinden farklı.

Hazine tahvili fonlarına katılım da yatırımcı uygunluğu bakımından sınırlandırılabilir. BUIDL’ın lansman duyurusunda uygun yatırımcılar için katılım yolu ve tokenların yalnızca önceden onaylanmış yatırımcılar arasında aktarılabileceği belirtildi. Tokenlaştırma işlem yöntemini değiştirse de ürünün katılım koşullarını ortadan kaldırmıyor.

ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) üyesi Hester Peirce, 9 Temmuz 2025 tarihli açıklamasında tokenlaştırmanın dayanak varlığın niteliğini değiştirmediğini ve tokenlaştırılmış menkul kıymetlerin de federal menkul kıymetler yasalarına tabi olduğunu söyledi. Üçüncü bir tarafın elindeki menkul kıymetlere dayanarak token ihraç edilmesi karşı taraf riski yaratabilir; token, dayanak menkul kıymetin hukuki veya fiilî mülkiyetini de sağlamayabilir.

Teminatlı kredilerde de bir tokenın teminat olarak kullanılabilmesiyle gerçekten borç alınabilmesi ayrı konular. CryptoRank raporu, tokenların teminat olarak kullanıldığı örneklere yer verdi. Ancak her ürünün teminat olarak kabul edilip edilmediği ve borçlanma koşulları ilgili protokol ile ürün belgelerinden kontrol edilmeli.

Uluslararası Ödemeler Bankası (BIS) tarafından yayımlanan Finansal İstikrar Kurulu (FSB) özetinde, token ile dayanak varlık arasındaki likidite ve vade uyumsuzluğunun itfa baskısını artırabileceği belirtildi. Teminatın yeniden kullanılmasıyla oluşan kaldıraç, oracle bağımlılığı ve akıllı sözleşme hataları da kırılganlıklar arasında sayıldı. İhraççı, dayanak varlığın saklayıcısı, devir kısıtlamaları ve itfa süreci her ürünün kendi belgelerinden doğrulanmalı.