İran bağlantılı Bitcoin işlemleri, ikinci kesintide yüzde 80 düştü; kesinti sürerken başlangıç düzeyinin yüzde 75’ini aştı

İran bağlantılı Bitcoin (BTC) işlem faaliyeti, ikinci internet kesintisinin hemen ardından yaklaşık yüzde 80 azaldı; kesinti devam ederken başlangıç düzeyinin yüzde 75’ini aştı. İşlem sayısındaki toparlanma, İran’daki hanelerin internet erişiminin geri geldiğini tek başına göstermiyor.

Chainalysis, Temmuz 2025 ile Haziran 2026 arasındaki İran bağlantılı Bitcoin işlem akışını inceledi. Analize, günlük kullanım olarak sınıflandırılan faaliyetler dahil edildi.

İlk internet kesintisi Ocak 2026’da başladı. Chainalysis’in İran bağlantılı olarak sınıflandırdığı Bitcoin cüzdanlarının işlem sayısı, kesintinin ilk haftasında karşılaştırma dönemine kıyasla yaklaşık yüzde 90 daha düşüktü. Kesinti sona erdikten sonra faaliyet başlangıç düzeyinin üzerine çıktı.

28 Şubat’ta başlayan ikinci kesintide işlem faaliyeti yaklaşık yüzde 80 geriledi. Kesinti 88 gün sürdü. Bu dönemde işlem faaliyeti kademeli olarak arttı ve kesintinin sonuna doğru başlangıç düzeyinin yüzde 75’ini aştı.

Mayıs sonlarında internet kısıtlamalarının gevşemeye başlamasının ardından işlem faaliyeti başlangıç düzeyinin yaklaşık iki katına yükseldi. Chainalysis, uydu interneti gibi alternatif bağlantıları olası bir açıklama olarak gösterdi. Ancak belirli bir iletişim yöntemiyle münferit işlemleri ilişkilendiren veriler sunmadı.

İnternet erişimi ayrı bir göstergeyle izlendi. Cloudflare, 28 Şubat’ta İran’ın internet trafiğinin önceki düzeyinin yüzde 1’inin altına indiğini açıkladı. 26 Mayıs saat 11.00 UTC’de, yani Türkiye saatiyle 14.00’te, trafik ve DNS sorguları belirgin biçimde artmaya başladı. O gün ulaşılan trafik zirvesi, 2026’nın başında gözlenen en yüksek seviyenin yüzde 40’ıydı.

İki kurumun ölçümleri farklı şeyleri kapsıyor. Cloudflare kendi ağından geçen internet trafiğini ölçerken, Chainalysis İran bağlantılı Bitcoin işlem faaliyetini saydı. Bu nedenle işlem faaliyetinin başlangıç düzeyinin yüzde 75’ini aştığı sırada internet erişiminin de aynı oranda toparlandığı sonucuna varılamaz.

İşlem sayısındaki artış, kullanıcı sayısının da aynı ölçüde arttığını göstermez. Chainalysis’in analizinde karşılaştırma döneminin ayrıntıları, benzersiz kullanıcı sayısı veya tekrarlanan işlemlerin belirli cüzdanlarda ne ölçüde yoğunlaştığı yer almıyor. İran bağlantılı cüzdanların işlemleri, işlem taraflarının nerede bulunduğunu ya da sıradan hanelerin ne ölçüde internete erişebildiğini de tek başına ortaya koymuyor.

Bitcoin işlemini cihazda oluşturup imzalamak ile işlemi ağa yaymak farklı aşamalardır. Kesinti sırasında işlemlerin gözlenmesi, bazı bağlantıların sürdüğü veya alternatif yollarla kurulduğu olasılığıyla uyumlu. Ancak bu yöntemleri kaç kişinin kullandığını göstermiyor. Analizin ortaya koyduğu bulgu, uzun süren internet kesintisi sırasında İran bağlantılı Bitcoin işlem faaliyetinin önce azalıp ardından yeniden artması.