Alman şirketlerinin %68’i üretken yapay zekâ kullanıyor ya da yıl sonuna kadar kullanmayı planlıyor; yaygın kullanım %7

2026’nın ilk çeyreğinde ankete katılan 7.000’den fazla Alman şirketinin %68’i üretken yapay zekâ (AI) kullandığını veya yıl sonuna kadar kullanmaya başlamayı planladığını bildirdi. Almanya Merkez Bankası (Deutsche Bundesbank), Haziran 2026 aylık raporunda bu sonucu paylaşırken şirketlerin yalnızca %7’sinin yapay zekâyı yaygın biçimde kullandığını belirtti.

Almanya Merkez Bankası Birinci Başkan Yardımcısı Sabine Mauderer, 29 Ekim’de Frankfurt AI Week’te yaptığı açılış konuşmasında “Yapay zekâ için sermaye gerekiyor” dedi. Şirketlerin yapay zekâyı iş süreçlerine katabilmesi için donanım ve yazılıma yatırım yapması, çalışanlarını da eğitmesi gerekiyor. Konuşma metninde, finansman ihtiyacının teknoloji geliştirmeyle sınırlı olmadığı; şirketlerin bu teknolojileri benimsemesi ve kullanımı ölçeklendirmesi için de kaynak gerektiği vurgulandı.

Mauderer, şirketlerin büyüklüğüne göre finansman kanallarının değiştiğini söyledi. Küçük ve orta ölçekli şirketler Avrupa bankalarından geniş ölçüde yararlanabilirken büyük şirketler hisse senedi ve tahvil piyasalarını kullanıyor; girişimler ise çoğunlukla girişim sermayesine dayanıyor. Avrupa’daki hanehalkı tasarruflarını üretken yatırımlara yönlendirmek ve girişimlerin bir sonraki büyüme aşaması için gerekli finansmana ulaşmasını sağlamak da çözülmesi gereken konular arasında yer aldı.

Alman Startup Derneği, 2026’nın ilk yarısında 3.053 yeni girişim kurulduğunu, bunların 1.038’inin yapay zekâ alanında faaliyet gösterdiğini açıkladı. Mauderer, kurulan şirketler büyümek için finansman bulamazsa Avrupa dışındaki fırsatları arayabileceğini söyledi.

Yapay zekâ yatırımları için teknoloji geliştiren şirketlerin yanı sıra veri merkezleri, yarı iletkenler ve enerji altyapısına; ayrıca yapay zekâyı benimseyen şirketlerin ekipman, yazılım ve çalışan eğitimine de kaynak gerekiyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), 2026 Küresel Borç Raporu’nda dokuz büyük teknoloji şirketinin 2026-2030 dönemi için toplam sermaye harcaması tahminini 4,1 trilyon dolar (yaklaşık 5.465,3 trilyon won) olarak verdi. Daha önce yapay zekâ yatırımlarındaki artışın büyük teknoloji şirketlerinin nakit akışına baskısı da gündeme gelmişti.

Avrupa tahvil piyasasında da büyük teknoloji şirketlerinin finansman arayışı görülüyor. Avrupa Merkez Bankası (ECB), Ağustos ayındaki analizinde ABD’li büyük teknoloji şirketlerinin ihraç ettiği euro cinsi tahvillerin toplam bakiyesini yaklaşık 40 milyar euro olarak hesapladı. Analiz, o dönemde diğer euro bölgesi şirketlerinin finansmanının dışlandığına dair bir işaret gözlemlemedi; ancak yatırımcı kaynaklarının dağılımı ve piyasa yoğunlaşması üzerindeki olası etkileri ileriye dönük riskler arasında saydı.

Konuşmada atıfta bulunulan “Makineler İçin Tasarruf” (Saving for the Machines) başlıklı araştırma, aynı otomasyon senaryosunda büyüme sonuçlarının hanehalkı tasarruf oranına ilişkin varsayımlara göre değişebileceğini modelledi. Hanehalklarının tasarruf oranını optimize ettiği senaryoda yıllık büyüme %11,7; oranın ABD’nin 2025’teki seviyesi olan %23’te sabit tutulduğu senaryoda ise %2,2 olarak hesaplandı. Temel senaryoda 10 yıllık reel faizin %5,1’den %13,6’ya yükseldiği görüldü. Çalışma, bu rakamların belirli varsayımlara dayalı model sonuçları olduğunu, gerçek büyüme veya faiz tahmini sayılmadığını belirtti.

Mauderer, yapay zekâ yatırımlarının tamamının sonuç verip vermeyeceğinin ve verimliliği ne ölçüde artıracağının henüz bilinmediğini söyledi.