İngiltere FCA, tokenleştirilmiş altının mülkiyeti ve teminat kullanımına ilişkin görüş toplamayı tamamladı

Birleşik Krallık Finansal Davranış Otoritesi (Financial Conduct Authority, FCA), tokenleştirilmiş altının fiziki mülkiyeti ve toptan piyasalarda teminat olarak kullanılmasıyla ilgili görüş toplama sürecini tamamladı.

FCA, Eylül 2026’da yayımladığı tokenleştirilmiş altın belgesinde sektör temsilcilerinden altının alım satımı, devri, teminat gösterilmesi ve saklanmasına ilişkin görüş istedi. Yanıtlar için son tarih 23 Ekim’di. Kurum, gelen görüşleri gelecekteki politika yaklaşımını belirlerken değerlendirecek.

FCA, mayısta İngiltere Merkez Bankası (Bank of England) ile yayımladığı toptan finans piyasalarının tokenleştirilmesine ilişkin görüş belgesinde altınla ilgili geri bildirimler aldıktan sonra ayrı bir çalışma hazırladı. TokenPost da daha önce FCA’nın altın tokenlerinin toptan piyasalarda teminat olarak kullanımını incelemesini haberleştirmişti.

Belgede ele alınan ürün, fiziki altın üzerinde mülkiyet hakkı sağlayan; altının dayanağının, sahibinin haklarının ve geri alım sürecinin şeffaf biçimde doğrulanabildiği bir token. Bu nedenle yalnızca altını temsil ettiği için her dijital ürüne aynı kuralların uygulanması söz konusu değil.

Londra, dünyanın en büyük fiziki altın tezgâh üstü (OTC) piyasasına ev sahipliği yapıyor. FCA, mevcut piyasanın güvenilir kasa ve saklama altyapısı ile uzun süredir uygulanan işlem yöntemlerine dayandığını belirtiyor. Kuruma göre tokenleştirme bu altyapıyla bağlantılı olmalı.

Londra Külçe Piyasası Birliği (London Bullion Market Association, LBMA), toptan OTC piyasasında işlem gören kıymetli metallerin yüzde 90’dan fazlasının tahsis edilmemiş hesaplar üzerinden takas edildiğini bildiriyor. Bu hesaplarda belirli bir külçe ayrılmaz; metal miktarı hesap bakiyesi olarak kaydedilir.

Tahsis edilmemiş hesap sahibi, belirli bir külçenin mülkiyetini değil, hesap işletmecisinden altın talep etmeye yönelik sözleşmesel bir hakka sahip olur. Bakiye güncellenerek işlem yapılabilmesi bu yöntemi pratik kılarken hesap işletmecisinin kredi riskini de beraberinde getirir.

Tahsis edilmiş hesaplarda ise külçenin numarası, ağırlığı ve saflığı kaydedilir; belirli fiziki altın hesap sahibine tahsis edilir. Mülkiyet daha somut biçimde doğrulanabilir. Ancak hesap bakiyelerini değiştirmek yerine külçelerin belirlenip aktarılması gerektiğinden süreç daha karmaşıktır.

FCA, tokenleştirilmiş altının fiziki altının güvenli saklanmasını dijital aktarımın verimliliğiyle bir araya getirebileceğini belirtiyor. Bununla birlikte yalnızca token çıkarmak fiziki altın üzerindeki mülkiyet hakkını güvence altına almıyor; hakların kapsamı ürünün yapısına göre değişiyor.

FCA, tokenleştirilmiş altının menkul kıymet ödünç verme, geri alım anlaşmaları ve türev işlemlerinde teminat olarak kullanılmasını olası uygulamalar arasında saydı. Kurumun değerlendirmesine göre hukuki haklar ve risk yönetimi güvence altına alınırsa altın varlıkları teminat olarak daha hızlı aktarılabilir.

Otorite, teminat alacaklısının ihraççı veya saklama kuruluşunun iflası halinde haklarını kullanıp kullanamayacağını ve token devredildiğinde takasın ne zaman kesinleşeceğini incelenecek konular arasında gösterdi. Dağıtık defter kayıtlarının kasa ve saklama kayıtlarıyla nasıl eşleştirileceği de ele alınması gereken başlıklardan biri.

Token ihracı ve geri alımı, fiziki altının ayrı saklanması, denetim ve güvenlik için ortak standartlara ihtiyaç duyulmasının nedeni de bu. Ortak kurallar olmazsa tokenlerin hakları ve yönetim biçimleri farklılaşabilir; bu da kurumların onları kabul etmesini zorlaştırabilir.

FCA, ihraççıların ve işlem platformlarının aynı tokeni kabul edip edemeyeceğini de sordu. Ortak teknik ve ürün standartları oluşturulmazsa tokenler platformlara göre parçalanabilir ve teminat olarak kullanılabilecekleri alan daralabilir.

FCA belgesine göre düzenleyici sınıflandırma da ürünün yapısına bağlı olarak değişebilir. Belirli bir tahsis edilmiş külçenin doğrudan mülkiyetini temsil eden ürünlerle birden fazla müşterinin paylarını bir araya getirip külçeleri ortaklaşa yöneten ürünler, kolektif yatırım düzenlemeleri (CIS) veya alternatif yatırım fonu (AIF) kuralları kapsamına farklı biçimlerde girebilir.

HSBC, 2023’te yayımladığı duyuruda Londra’daki kasalarda tutulan fiziki altının mülkiyetini tokenlerle temsil ettiğini ve kurumsal müşterilerle işlem yaptığını açıkladı. İşlemler HSBC Evolve tek satıcılı platformu veya API üzerinden gerçekleştiriliyor. Bu örnek, bir bankanın fiziki altını tokenleştirmesini gösteriyor; tokenlerin bankalar arası platformlarda kullanılabildiğini ise ortaya koymuyor.

FCA, gelen görüşlere bağlı olarak mevcut kurallara yönelik rehberlik yayımlamayı, altın tokenleri için ayrı bir sınıflandırma oluşturmayı, düzenlemeleri değiştirmeyi veya özel bir düzenleyici çerçeve hazırlamayı değerlendirebilir. Belgede sıralanan seçenekler kesinleşmiş politika önerileri değil. Kurum, yanıtları inceleyerek gelecekteki yaklaşımını şekillendirecek.