Yeni Zelanda’da merkez sağdaki üç parti, 7 Kasım genel seçimlerinin ön sonuçlarında 131 sandalyenin 67’sini kazandı. Çoğunluk için gereken 66 sandalyeyi bir farkla aşan blokta hükümetin kurulması, özel oyların sayımı tamamlanmadığı için henüz kesinleşmedi.
Yeni Zelanda Seçim Komisyonu (Electoral Commission) tarafından açıklanan ön sonuçlara göre Ulusal Parti (National Party) 42, ACT 13 ve New Zealand First 12 sandalye aldı. İşçi Partisi (Labour Party) 36, Yeşiller Partisi (Green Party) 16, Maori Partisi (Te Pāti Māori) 5 ve Fırsat Partisi (Opportunity Party) 7 sandalyeyle temsil edildi.
Partilerin oy oranında İşçi Partisi, yüzde 29,36 ile Ulusal Parti’nin yüzde 29,21’lik oranını geçti. Ancak Ulusal Parti, sandalye sayısında İşçi Partisi’nin 6 önünde yer aldı; oy oranı sıralaması ile sandalye dağılımı böylece farklılaştı.
Ön sonuçlar, seçim günü kullanılan 2.432.403 genel oyun sayımına dayanıyor. Yaklaşık 399.365 özel oyun da sayılması bekleniyor. Nihai sandalye dağılımı, özel oyları içeren resmî sonuçların açıklanmasının ardından belli olacak.
Yeni Zelanda Merkez Bankası’nın (Reserve Bank of New Zealand, RBNZ) yürürlükteki yasal ekonomik hedefi orta vadede fiyat istikrarı. İşçi Partisi, iktidara gelmesi halinde maksimum sürdürülebilir istihdamın da fiyat istikrarıyla birlikte gözetildiği ikili yetkiyi yeniden yürürlüğe koymayı vaat etti.
RBNZ, 2018’den 2023’e kadar istihdamı fiyat istikrarıyla birlikte temel hedeflerinden biri olarak izledi. 2023’te yapılan yasa değişikliğiyle istihdam temel hedefler arasından çıkarıldı. Buna karşın mevcut para politikası yönergesi, fiyat istikrarı hedeflenirken istihdam, üretim, faiz ve döviz kurlarındaki gereksiz dalgalanmalardan kaçınılmasını da istiyor.
İşçi Partisi’nin vaadini yasal temel hedef olarak uygulamak için Merkez Bankası Yasası’nın değiştirilmesi ve yeni bir para politikası yönergesi hazırlanması gerekiyor. Seçim sonucu ya da hükümetin kurulması tek başına mevcut hedefi değiştirmiyor. Vaadin koalisyon görüşmelerine yansıyıp yansımayacağı da henüz belli değil.
Yeni Zelanda Bankası (Bank of New Zealand, BNZ), 9 Kasım’da yayımladığı ‘Markets Outlook’ raporunda mevcut koalisyon güçlerinin iktidarını koruma olasılığının daha yüksek göründüğünü değerlendirdi. Raporda, özel oylar sayılmadan seçim sonucunun kesinleşmeyeceği belirtildi.
BNZ, raporda finans piyasalarının temel senaryosunu ‘genel çerçevede değişiklik olmaması’ olarak tanımladı. Bununla birlikte, devlet tahvili arzı ve RBNZ’nin yetkisinin değişme olasılığının risk profilini etkileyebileceğini kaydetti. Bu değerlendirme, BNZ’nin o tarihteki analizini yansıtıyor.
BNZ’nin 9 Kasım’da yayımladığı ‘Markets Today’ tablosunda Yeni Zelanda dolarının ABD doları karşısındaki kuru 0,5544 dolar, günlük değişimi ise -%0,9 olarak yer aldı. Tabloda baz tarih “7/11/2026 NY close” şeklinde gösterildi.
Aynı tabloda Yeni Zelanda dolarının ticaret ağırlıklı endeksi (TWI) 63,34, günlük değişimi -%0,5 olarak verildi. TWI, Yeni Zelanda dolarının ABD doları karşısındaki kurundan ayrı bir gösterge olarak sunuldu.
TokenPost daha önce genel seçim öncesinde Yeni Zelanda dolarının referans kurunu ve hesaplama zamanını aktarmıştı. Söz konusu kur seçim sonucu açıklanmadan önce hesaplandığından seçim sonrasındaki hareketi göstermiyor.
Westpac’ın Yeni Zelanda ekonomi ekibi, 16 Eylül 2026’da yayımladığı ‘Restoring the RBNZ’s dual mandate: mechanics and possible implications’ başlıklı raporda ikili yetkinin yeniden getirilmesi varsayımına dayalı koşullu bir analiz sundu. Analize göre arz şoku yaşanması halinde enflasyonun hedefe dönmesi gecikebilir veya politika faizinin zirvesi bir miktar daha düşük olabilir.
Westpac’ın analizi, ikili yetkinin yeniden yürürlüğe konduğu varsayımına dayanıyor. Bu değerlendirme, İşçi Partisi’nin vaadinin fiilen politikaya dönüştüğü ya da RBNZ’nin para politikası kararlarının değiştiği anlamına gelmiyor.
Yeni Zelanda Seçim Komisyonu’nun özel oyları da içeren resmî sonuçları 27 Kasım’da açıklaması bekleniyor.
Comment 0