6 Kasım’da VLCC navlunu 35,60 dolar/varil oldu; Çinli alıcılar indirimli Orta Doğu petrolünü tercih etti

Suudi Arabistan ve Irak petrolü Çinli rafinerilere yüksek indirimlerle sunulurken bazı Çinli alıcılar Orta Doğu kaynaklı ham petrolü tercih etti. Umman Körfezi-Çin hattındaki çok büyük ham petrol taşıyıcılarının (VLCC) navlunu 6 Kasım’da varil başına 35,60 dolar (yaklaşık 47.520 Güney Kore wonu) oldu.

Kpler, navlunun 30 Ekim’de varil başına 36,97 dolara (yaklaşık 49.350 Güney Kore wonu) kadar yükseldiğini hesapladı. 6 Kasım’daki seviye bu zirvenin altındaydı.

Kpler’e göre Orta Doğu’daki savaş riski ve sınırlı gemi arzı navlunları yüksek seviyelerde tutuyor. Navlunun gerilemesi, deniz taşımacılığındaki risklerin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor.

Rafinerilerin tedarik maliyetine ham petrolün alım fiyatının yanı sıra navlun, sigorta, aktarma koşulları ve teslimat zamanı da yansıyor. Bu nedenle Orta Doğu petrolündeki indirim, nihai tedarik maliyetini tek başına belirlemiyor.

TokenPost daha önce Çinli rafinerilerin Suudi petrolünün spot fiyatını ve sevkiyat güzergâhını birlikte değerlendirdiğini bildirmişti. Kpler’in bu analizi de fiyat koşullarıyla rotalara göre değişen taşıma maliyetlerinin birlikte incelenmesi gerektiğini gösteriyor.

Kpler’in verilerine göre Orta Doğu Körfezi’ndeki ham petrol hacmi eylülde 313 milyon varil, ekimde ise 307 milyon varil oldu.

Bu gösterge, İran petrolü hariç Hürmüz Boğazı’ndan geçen ham petrolü ve Umman Körfezi’nin net ihracatını kapsıyor. Kpler’in Orta Doğu Körfezi geçiş hacmi ölçümüdür.

Dolayısıyla ekim ayındaki 307 milyon varil, Asya limanlarına ulaşan petrol ithalatı olarak değerlendirilemez. İki ölçümün kapsamı ve hesaplama temeli farklıdır.

Kpler, ekimdeki 307 milyon varillik Orta Doğu Körfezi ham petrol hacminin 66 milyon varilinin yüksek riskli gemilerle taşındığını hesapladı. Bu miktar toplamın yaklaşık %21’ine karşılık geliyor.

Kpler’in yüksek risk sınıflandırması, gemilerin geçmiş ham petrol taşıma ve aktarma kayıtlarına dayanıyor. Bu sınıflandırma tek başına yaptırım ihlali tespiti anlamına gelmiyor.

Yüksek riskli gemilerin payı eylülde %14’tü, ekimde %21’e çıktı. Bu gemilerin taşıdığı hacim bir önceki aya göre %53 artarken Orta Doğu Körfezi’ndeki toplam hacim neredeyse değişmedi.

Kpler’in savaş öncesindeki bir yıllık dönem için hesapladığı yüksek riskli gemi payı %4 ila %7 arasında, ortalama ise %5’ti. Ekim ayındaki oran bu ortalamanın belirgin biçimde üzerindeydi.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), 2025’te Hürmüz Boğazı’ndan geçen ham petrol miktarını günde yaklaşık 15 milyon varil olarak hesapladı. Bu hacmin %44’ü Çin ve Hindistan’a gitti.

IEA, 2025’te boğazdan geçen ham petrol ve petrol ürünlerinin yaklaşık %80’inin Asya’ya yöneldiğini bildirdi. Güney Kore ve Japonya’nın da boğazdan geçen petrole bağımlılığının özellikle yüksek olduğunu belirtti.

IEA, 2026’nın başında Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki boğaz dışı boru hatlarının kullanılabilir kapasitesini günde 3,5 milyon ila 5,5 milyon varil olarak tahmin etti. Hürmüz dışındaki bu güzergâhların kapasitesi, boğazdan geçen toplam hacimle aynı ölçekte değil.

Kpler, Atlantik havzasındaki orta boy tanker navlunlarının düşmesiyle uzun mesafeli ham petrol taşımacılığının rekabet gücünün kısmen toparlandığını değerlendirdi. Bazı Çinli alıcıların Orta Doğu petrolünü tercih etmesi nedeniyle Brezilya ve Guyana menşeli ağır petrolün ticareti ise yavaş ilerledi.