4 milyon tonluk Chandikhol ham petrol tesisi için özel sektör ihalesi açıldı

Hindistan, Odisha eyaletindeki Chandikhol'da 4 milyon ton kapasiteli ham petrol rezerv tesisi kurmak için özel sektör ihalesi açtı. İhale, 2021'de onaylanan rezerv kapasitesini genişletme planının devamı niteliğinde.

Hindistan Stratejik Petrol Rezervleri (Indian Strategic Petroleum Reserves Limited, ISPRL), tesisin geliştirilmesi ve işletilmesi için duyuruyu 31 Ekim'de hükümetin kamu ihale portalında yayımladı. Tekliflerin sunulması için son tarih 26 Şubat 2027.

Proje kapsamında ham petrol depolama tesisi, denizde özel bir tek noktalı bağlama şamandırası (SPM) ile kara ve deniz boru hatları kurulacak. Böylece depolama alanının yanı sıra ham petrolün deniz yoluyla tesise getirilmesi için gereken bağlama altyapısı ve boru hatları da inşa edilecek.

Proje, kamu-özel sektör ortaklığı (PPP) kapsamında tasarla, inşa et, finanse et, işlet ve devret (DBFOT) modeliyle yürütülecek. Özel sektör şirketi tasarım, inşaat, finansman ve işletmeyi üstlenecek, ardından tesisi devredecek. Mevcut ihale süreci işletmeci seçimine yönelik; tesisin tamamlandığı veya planlanan kapasite kadar ham petrolün temin edildiği anlamına gelmiyor.

Hindistan hükümetinin mevcut üç stratejik rezerv tesisi için açıkladığı toplam depolama kapasitesi 5,33 milyon ton. Visakhapatnam'ın kapasitesi 1,33 milyon ton, Mangaluru'nunki 1,5 milyon ton, Padur'unkiyse 2,5 milyon ton. Chandikhol için planlanan 4 milyon ton, bu tesislerde hâlihazırda depolanan petrol miktarı değil, yeni tesisin kapasitesi.

Hindistan hükümeti 2021'de Chandikhol'a 4 milyon ton ve Padur'a ilave 2,5 milyon ton kapasite eklenmesini öngören, toplam 6,5 milyon tonluk ikinci aşama projesini onayladı. Plan, Hindistan Petrol ve Doğal Gaz Bakanlığının rezerv tesislerine ilişkin yayımladığı bilgilerde yer aldı; TokenPost da genişleme planını daha önce haberleştirdi. Mevcut ihale, Orta Doğu'daki arz kesintilerinin ardından önerilen yeni bir tesis için değil, daha önce onaylanan plan kapsamında işletmeci seçimi için açıldı.

Uluslararası Enerji Ajansı (International Energy Agency, IEA), Mart 2026 tarihli petrol piyasası raporunda Orta Doğu Körfez bölgesinin 2025'te Hindistan'ın günlük ortalama 4,9 milyon varil ham petrol ithalatının yüzde 40'ını karşıladığını hesapladı. Bu oran, petrolün tedarik edildiği bölgeyi esas alıyor.

Hindistan Petrol ve Doğal Gaz Bakanlığının 12 Mart'ta yayımladığı parlamento açıklamasında, kriz öncesinde ham petrol ithalatının yaklaşık yüzde 45'inin Hürmüz Boğazı'ndan geçtiği, sonrasında boğazı kullanmayan güzergâhlardan yapılan tedarikin payının yaklaşık yüzde 70'e çıktığı belirtildi. Açıklamadaki oranlar, tedarik güzergâhlarını boğazdan geçiş durumuna göre sınıflandırıyor.

IEA'nın 2025 yılına ilişkin tedarik bölgesi oranı ile Hindistan hükümetinin Hürmüz Boğazı'ndan geçen ve geçmeyen güzergâhlara dair oranları farklı dönemleri ve ölçüm esaslarını kapsıyor. Bu iki veri tek başına Hindistan'ın Orta Doğu kaynaklı petrole bağımlılığındaki değişimi doğrudan göstermiyor. Tedarik güzergâhlarını değiştirmek ile depolama kapasitesini artırmak da birbirinden ayrı önlemler.

Chandikhol tesisinin arz kesintilerine karşı sağlayacağı tamponun etkisi, işletmeci seçimi ve inşaatın tamamlanmasının, ardından da ham petrolün temin edilmesinin ardından değerlendirilebilecek. Tekliflerin sunulması için son tarih 26 Şubat 2027.