Custodia’ya Mahkeme Freni, Kraken’e Sınırlı Yeşil Işık: Fed’in ‘Skinny Master Hesap’ Dönemi mi Başlıyor?

ABD federal temyiz mahkemesi, kripto banka Custodia’nın ABD Merkez Bankası Fed’in ‘master hesap’ verme yetkisine itiraz ederek yaptığı son yeniden inceleme talebini kabul etmedi. Ancak bu karar, Fed’in kripto şirketlerine yönelik ‘master hesap’ erişimi için sınırlı bir koridoru eş zamanlı olarak genişlettiği bir dönemde geldi. Bu nedenle karar, ‘master hesap’ erişimine ilişkin düzenleyici zeminin yeniden şekillenmeye başladığı bir işaret olarak görülüyor.

10’uncu Daire Temyiz Mahkemesi, yerel saatle cuma günü yaptığı açıklamada, Custodia’nın talep ettiği tüm hâkimlerin katıldığı yeniden inceleme başvurusunu 7’ye karşı 3 oyla reddettiğini bildirdi. Custodia, daha önce Fed’in master hesap başvurusunu reddetmesinin ardından, bu erişim hakkını verip vermeme konusunda Fed’in ‘nihai karar mercii’ olmasının hukuken doğru olup olmadığını sorguluyordu. Ancak mahkeme dosyayı daha ileri taşımamayı seçerek, Custodia’nın hukuki mücadelesinin artık son aşamaya yaklaştığı bir tablo ortaya çıkardı.

Master hesap, Fed’in ödeme sistemi ve çeşitli merkez bankası hizmetlerine doğrudan erişim sağlayan bir hesap türü. Aracı bankaları devre dışı bırakarak ödeme, takas ve benzeri temel finansal altyapıya direkt bağlantı veriyor. Bu nedenle Wyoming eyaletinden lisans almış Custodia gibi yeni kripto bankaları tarafından uzun süredir bankacılık sektörünün ‘kutsal kâsesi’ olarak görülüyor.

Son mahkeme kararının öne çıkmasının nedeni, Custodia’nın hukuki alandaki yenilgileri artarken bile Fed sistemi içinde kripto sektörüne dönük ‘kısmi açılma’ adımlarının atılıyor olması. Kısa süre önce Fed’e bağlı bölgesel banka statüsündeki Kansas City Fed’in, kripto borsası Kraken(Kraken)’in bankacılık koluna ‘özel ve sınırlı bir hesap’ verdiği bildirildi. Bu hesap, tam anlamıyla klasik bir master hesap olmasa da benzer bazı fonksiyonları içeriyor. Kraken’in bu tür bir hesap alan ilk kripto şirketi olarak öne çıkması, piyasada diğer kripto kurumları için de sınırlı erişimin yayılabileceği bir başlangıç noktası şeklinde yorumlandı.

Fed Yönetim Kurulu cephesinde de ‘skinny master hesap’ olarak anılan yeni bir politika çerçevesi tartışılıyor. Bu yaklaşım, Kansas City örneğine benzer biçimde geleneksel master hesaptan daha dar kapsamlı, kısıtlı bir erişim modelinin kripto şirketleri dahil belirli oyunculara açılmasını öngörüyor. Ancak bu politika tartışmalarının henüz erken safhada olduğu, kripto bankalarının bu tür hesaplar için ne zaman fiilen başvuru yapabileceğinin belirsiz kaldığı ifade ediliyor.

‘Master hesap’ tartışmasının ‘tam serbest’ ya da ‘tam yasak’ ikiliğinden çıkarak ‘sınırlı erişimin kurumsallaşması’ eksenine kayması, sürecin hızını da bölgesel Fed bankalarının tutumuna göre değişken hale getiriyor. Sektörde, ülke çapında yeknesak bir kriter seti oluşturulmadan geniş bir onay dalgasının başlamasının zor olduğu görüşü öne çıkıyor. Uzmanlar, gerçek anlamda yaygınlaşmanın büyük ihtimalle Fed’in sınırlı hesaplar için ulusal ölçekte ortak bir çerçeve belirlemesinden sonra mümkün olacağını belirtiyor.

Mahkeme içinde muhalif görüş de yayımlandı. Yargıç Timothy Tymkovich, karşı oy yazısında, bölgesel Fed bankalarının master hesap konusunda yargısal denetime kapalı sayılabilecek kadar geniş takdir yetkisine sahip olduğunun kabul edilmesi halinde bunun hem yasal düzenlemelerin hem de anayasal ilkelerin ruhuna aykırı olabileceğini vurguladı. Tymkovich, davanın finans sektörü genelinde yaratabileceği etkiler ve eyaletler ile federal otorite arasındaki bankacılık düzenlemesi dengesi açısından ‘olağanüstü derecede önemli’ olduğunu savunarak yeniden incelemenin gerekli olduğunu belirtti.

Custodia, cuma günkü mahkeme kararıyla ilgili yorum taleplerine hemen yanıt vermedi. Ancak konuya yakın bir kaynak, Custodia’nın hâlâ master hesap ya da buna yakın bir erişim türü elde etmeye yönelik girişimlerini sürdürdüğünü aktardı.

Yeniden inceleme talebinin reddedilmesi Custodia’nın seçeneklerini daraltırken, Fed’in sınırlı hesap modelleri üzerinden kripto şirketlerinin ödeme altyapısına erişimini ‘yönetilebilir bir çerçevede’ test etmeye çalıştığı yönündeki işaretler güçleniyor. Piyasadaki beklenti, kritik meselenin Fed’in ülke genelinde geçerli olacak ‘skinny master hesap’ standartlarını ne zaman ve hangi koşullarla netleştireceğine odaklanacağı yönünde.