Cardano(ADA) kurucusundan Midnight ağı için milyar dolarlık hamle: İngiliz dijital banka Monument, mevduatlarını blokzincire taşıyor

카르다노(Cardano/ADA) kurucusu Charles Hoskinson, gizlilik odaklı ağ ‘Midnight’ için büyük ölçekli bir *ticari anlaşma* ihtimaline yönelik güçlü beklentisini dile getirdi. Bunun arka planında ise, İngiltere merkezli dijital banka Monument’un, perakende mevduatlarını halka açık bir blokzincire ‘tokenleştirme’ planını açıklaması yer alıyor.

Monument’un projesi daha başlangıç aşamasında bile ‘küçük bir pilot’ boyutunu aşıyor. Banka, en fazla 250 milyon sterlin (yaklaşık 3,76 trilyon TL) tutarındaki mevduatı tokenleştirmeyi hedefliyor. Her bir token, bankada tutulan gerçek mevduatla ‘1:1’ oranında bağlantılı olacak. Bu mevduatlar faiz kazanmaya devam edecek, sterlin cinsinden geri ödenebilecek ve Birleşik Krallık’ın mevduat sigorta sistemi FSCS kapsamında korunacak. 100 bini aşkın müşterisi ve 7 milyar sterlini (yaklaşık 10 trilyon TL) aşan mevduat hacmiyle Monument’un çalışması, ‘laboratuvar deneyi’ değil, gerçek bir *bilanço* üzerinde yürütülen proje niteliği taşıyor.

Cardano tarafında asıl ilgi, bu iş birliğinin ‘halka açık blokzincir’ ile ‘finansal mahremiyet’ kavramlarını bir araya getirmeye çalışmasından kaynaklanıyor. Midnight ağı, işlem verilerini dışarıya kapatarak yalnızca banka ile müşterinin görebileceği bir yapı sunmayı hedefliyor. Böylece, geleneksel finans kurumlarının talep ettiği *gizlilik* korunurken, blokzincirin sunduğu *şeffaflık* ve *verimlilik* gibi avantajlardan da faydalanılması amaçlanıyor.

Midnight Vakfı Başkanı Pami Syed, uzun süredir finans sektörünün ‘açıklık’ ile ‘güvenlik’ arasında doğru dengeyi kuramadığını vurguladı. Syed, bu modelin, düzenleyici çerçeveye uyumlu kalırken aynı zamanda blokzincir teknolojisini kullanmanın mümkün olduğunu gösterecek bir örnek olabileceğini söylüyor. *yorum: Burada asıl hedef, “regülasyon var, dolayısıyla halka açık blokzincir kullanılamaz” düşüncesini kırmak.*

Hoskinson’ın ‘milyarlarca dolarlık TVL’ (Toplam Kilitli Değer) beklentisinin ardında ise projenin sonraki aşamalarında yapılması planlanan genişleme var. 2. aşamada, özel sermaye fonları, emtia fonları ve yapılandırılmış ürünler gibi çeşitli yatırım araçlarının tokenleştirilmesi gündeme gelecek. 3. aşamada ise yatırımcının elindeki varlıkları satmadan kredi çekmesine imkân tanıyan ‘Lombard kredisi’ benzeri bir yapı devreye alınmak isteniyor. Böylece, sadece mevduat değil, ‘yatırım’ ve ‘kredi’ tarafında da ciddi bir hacmin Midnight ağına taşınması hedefleniyor.

Monument’un teknoloji kolu, geliştireceği altyapıyı ‘Hizmet Olarak Bankacılık (BaaS)’ modeliyle diğer finans kurumlarına da sunmayı planlıyor. Bu strateji hayata geçerse, Midnight yalnızca mevduat tokenleştiren bir ağ olmaktan çıkıp, kurumsal odaklı büyük ölçekli finansal işlemleri de içine çeken bir ekosisteme dönüşebilir.

Söz konusu iş birliği aynı zamanda Midnight’ın temel iddiasının da sınanacağı bir test alanı olacak. Yani, *gizlilik artırıcı teknolojilerin* düzenlemelere tabi geleneksel finans dünyasında halka açık bir blokzincirin kullanımını mümkün kılıp kılmayacağı denenmiş olacak. Proje planlandığı gibi ölçeklenirse, ‘gerçek mevduat’ ve ‘gerçek müşteriler’ üzerinden işleyen somut bir *kurumsal kullanım* örneği ortaya çıkmış olacak.

Piyasada ise, Cardano’nun yerel kripto parası *Cardano(ADA)* yaklaşık 0,26 dolar seviyesinde işlem görüyor. Bu iş birliğinin ADA fiyatına kısa vadeli etkisinden çok, Cardano ekosisteminin uzun vadeli büyüme potansiyeline ve Midnight üzerinden kurulacak yeni finansal altyapıya nasıl yansıyacağı merak ediliyor.