Fed ile Kraken(FINANCIAL) Arasındaki Master Hesap Krizi Büyüyor: Kongre’den Şeffaflık Baskısı

ABD Merkez Bankası(Fed) ile kripto para borsası Kraken(Kraken) arasındaki ‘master hesap’ gerilimi giderek büyüyor. Fed’in Kraken’e verdiği bu kritik ‘master hesap’ onayı, artık sadece bir *denetim* konusu olmaktan çıkıp, onayın meşruiyetinin sorgulandığı siyasi bir tartışmaya dönüşmüş durumda.

ABD Temsilciler Meclisi Finansal Hizmetler Komitesi’nin Demokrat kanadındaki üst düzey isimlerinden Maxine Waters(Maxine Waters), 4 Mart’te (yerel saatle) Kraken Financial’a verilen Fed master hesap onayıyla ilgili olarak Kansas City Fed Başkanı Jeff Schmid(Jeff Schmid)’e resmi bir mektup gönderdi. Waters, Schmid’den 10 Nisan’a kadar yanıt vermesini isterken, Kraken’in bu hesap üzerinden erişebileceği hizmetlerin kapsamını, uygulanacak kısıtlamaları ve ‘kara para aklamayı önleme(AML)’ ile tüketici koruma incelemelerinin ayrıntılarını açıkça ortaya koymasını talep etti.

Tartışmanın odağında ‘şeffaflık’ bulunuyor. Kansas City Fed, Kraken’in erişim yetkilerinin detaylarını ‘ticari sır’ gerekçesiyle açıklamayı reddetmişti. Waters ise bu yaklaşımın, ‘piyasa üzerindeki olası etkiler’ düşünüldüğünde yetersiz olduğunu savunuyor. Özellikle Fed’in çekirdek ödeme altyapısı olan ‘Fedwire’ sistemine doğrudan erişim ve otomatik takas sistemi(ACH) kullanım kapsamı, ‘piyasa yapısını kökten değiştirebilecek’ faktörler olarak öne çıkıyor.

Kraken Financial, Wyoming eyaletinin ‘özel amaçlı saklama kurumu(SPDI)’ yapısı çerçevesinde faaliyet gösteriyor. Model gereği, müşteri mevduatları için ‘%100 rezerv’ tutuluyor ve *kredi verme* faaliyeti yasak. Master hesap onayı sayesinde Kraken, ticari bankalar ve kredi birlikleriyle aynı ödeme altyapısına bağlanmış durumda. Ancak Fed’in likidite pencerelerine ve bazı destek mekanizmalarına erişim hakkı bulunmuyor; bu nedenle hesap, kısıtlı yetkiler içeren ‘seviye 3 (tier 3)’ türünde. Fed Denetim Başkan Yardımcısı Michelle Bowman(Michelle Bowman), bu düzenlemeyi bir tür ‘öğrenme süreci’ olarak tanımlarken, gerektiğinde müdahale edilebileceğini ima etti.

Buna karşılık geleneksel finans tarafında ciddi tepki var. Banka Politikaları Enstitüsü(BPI) temsilcilerinden Paige Pidano Paridon(Paige Pidano Paridon), süreci “kamuoyu görüşlerinin yok sayıldığı, şeffaflıktan uzak bir onay mekanizması” olarak nitelendirdi. Kuruma göre Fed, ilgili politika taslağı için görüş toplama sürecini kapattıktan ‘bir aydan kısa süre sonra’ Kraken onayını duyurdu ve bu *zamanlama* soru işaretlerini artırdı.

Piyasalar, bu kararın ‘emsal’ haline gelip gelmeyeceğine özellikle dikkat kesilmiş durumda. Aynı SPDI yapısını kullanan Custodia Bank, 2023’te master hesap başvurusunda reddedilmişti. ‘Açık ve tutarlı kriterler’ paylaşılmadan Kraken’e onay verilirken Custodia’ya ret yanıtı çıkması, kripto şirketlerinin Fed altyapısına erişim olasılığını daha da belirsizleştiriyor.

10 Nisan’da Schmid tarafından verilecek yanıt bir ‘eşik’ niteliği taşıyor. Eğer Kraken’in erişebileceği hizmetlerin kapsamı ve risk yönetimi çerçevesi net biçimde açıklanırsa, ‘Kraken örneği’ kripto şirketlerinin geleneksel finans sistemine adım atmasında bir ‘referans model’ haline gelebilir. Tersine, Fed gizlilik pozisyonunu sürdürürse, konunun Kongre’de *resmi oturumlara* taşınması ve Fed’in genel kripto politikalarının yoğun şekilde sorgulanması beklenebilir.

Sonuçta tartışma yalnızca tek bir şirketle sınırlı değil. Asıl konu, ‘kripto para ekosistemi ile merkez bankası altyapısı arasındaki sınırın’ nerede çizileceği. Kraken’in master hesabı, ya kripto kuruluşlarının Fed sistemine kontrollü entegrasyonu için yeni bir ‘standart’ oluşturacak ya da istisnai bir karar olarak kalıp, piyasadaki belirsizliği daha da derinleştirecek.