USDC gas ücreti oldu: Circle, finans odaklı Arc Layer 1’ini başlattı

Circle’ın Arc ağı, USDC’yi ağ ücreti olarak kullanan kamuya açık bir Layer 1 blokzinciri olarak başlatıldı. Ağ; finans piyasaları, ödemeler, döviz işlemleri, tokenize varlıklar ve yapay zekâ ajanlarının işlemlerini hedefliyor.

Arc, 16 Eylül 2026’da kamuya açık ana ağını başlattı. Circle, ana ağın ilk gününde 100’den fazla uygulama ile 100’den fazla kurum ve ekosistem geliştiricisinin katıldığını açıkladı.

Arc, Ethereum Sanal Makinesi (EVM) ile uyumlu çalışıyor. Geliştiriciler Solidity, Foundry, Hardhat, viem ve ethers.js gibi mevcut Ethereum araçlarını kullanarak alışık oldukları ortamda uygulama geliştirebiliyor.

Ağın en önemli özelliği, gas ücretlerinin USDC ile ödenmesi. Kullanıcılar Ethereum(ETH) veya Solana(SOL) gibi ayrı bir yerel token bulundurmak yerine işlem ücretlerini USDC bakiyeleriyle karşılayabiliyor.

USDC’nin ücret varlığı olarak kullanılması, şirket ve kurumların maliyetleri dolar bazında hesaplamasını kolaylaştırabilir. Ancak Arc kullanıcılarının işlem yapabilmek için USDC edinmesi gerekiyor. Bu nedenle USDC’nin likiditesi ile Circle’ın operasyonel ve düzenleyici ortamı ağın kullanılabilirliğini etkileyebilir.

Arc, işlemlerin bir saniyeden kısa sürede deterministik kesinliğe ulaşacağı şekilde tasarlandı. Deterministik kesinlik, bir işlem onaylandıktan sonra geri alınamaması anlamına geliyor. Bunun bir tasarım hedefi olduğu ve uzun süreli gerçek kullanım ortamındaki ortalama işlem performansı veya ölçülmüş TPS verisinden farklı değerlendirilmesi gerektiği belirtiliyor.

Arc, Circle’ın ödeme ve finans altyapısını tek bir ağda birleştiren bir yapı kullanıyor. Ağ; Circle Payments Network, Circle StableFX, CCTP ve Gateway ile entegre çalışıyor. Ayrıca USDC, EURC, USYC ve BlackRock’ın BUIDL’i gibi tokenize varlıkları destekliyor.

Ethereum(ETH), genel amaçlı akıllı sözleşmeleri ve güçlü geliştirici ekosistemiyle öne çıkıyor. Solana(SOL) ise yüksek performanslı uygulamalara odaklanıyor. Arc, finans kurumları ve şirketlerin ellerindeki USDC ile ödeme, döviz işlemleri, kredi ve varlık ihracı süreçlerini yürütmesi için tasarlandı.

Arc’ın doğrulayıcı yapısı şu anda kurum merkezli. İlk doğrulayıcılar arasında BlackRock, DTCC, Galaxy, Global Payments, ICE, Mastercard, MoneyGram, SBI Group, Standard Chartered, Sumitomo Corporation ve Visa yer alıyor.

Arc, geliştiricilere ve kullanıcılara açık bir Layer 1 olsa da doğrulayıcı katılımına tamamen açık bir yapıya sahip değil. Bu nedenle mevcut model, kamuya açık bir ağ ile kurum merkezli izinli doğrulayıcı grubunun birleşimi olarak değerlendirilebilir.

Seçimli gizlilik özelliği ise geliştirme aşamasında. Görünüm anahtarları kullanılarak işlem içeriği ve bakiyelerin seçici biçimde korunması, aynı zamanda denetim ve düzenleyici uyumun sürdürülmesi planlanıyor. Ancak bu özellik henüz ağ genelinde tamamen kullanıma açılmadı.

ARC şu anda işlem gören bir token değil. Circle, 10 milyar ARC’lik genesis mint işlemini tamamladı ancak bunu kamuya açık bir ihraç veya borsa listelemesiyle ilişkilendirmedi. Tokenın kamuya açık biçimde ihraç edilip edilmeyeceği ve takvimi de kesinleşmedi.

10 milyar ARC’lik genesis mint işleminin tamamlanması, başlangıç arzının oluşturulduğu anlamına geliyor ve kamuya açık dolaşımdan ayrı bir konu. ARC’nin resmi teknik dokümanı, tokenın staking, yönetişim ve ücret yapısında kullanılabilecek bir koordinasyon varlığı olmasını öneriyor. Ancak tokenın piyasaya çıkışı ve kullanım alanları kesinleşmiş değil. Circle’ın Arc ana ağ duyurusu da bu ayrımı ortaya koyuyor.

Circle, 2027’de Proof of Authority’den Proof of Stake’e geçiş seçeneğini araştırıyor. Geçiş tarihi, doğrulayıcı koşulları, staking yapısı ve ARC dağıtım modeli henüz belirlenmedi. Ödeme alanında ise uzun vadede saniyede 100 binin üzerinde işlem kapasitesi hedefi ortaya kondu.

Kamuya açık test ağı 28 Ekim 2025’te başladı. Circle, ana ağ duyurusunda test ağının bir yıl dolmadan 700 milyondan fazla işlem işlediğini açıkladı. Ancak test ağı işlemlerinin gerçek ekonomik faaliyete ne ölçüde dönüştüğünü gösteren ölçülmüş bir veri yayımlanmadı.

Arc bundan sonra USDC tabanlı ödeme, döviz işlemleri ve tokenize varlık hizmetlerinin gerçek kullanımını test edecek. Kamuya açık biçimde ihraç edilmeyen ARC’nin takvimi ile kurum merkezli doğrulayıcı yapısının nasıl değişeceği, Circle’ın 2027 geçiş araştırmasıyla birlikte izlenecek.