967 milyon dolarlık Kanada ürünlerine ithalat yasağı: Yüzde 87’si alkollü içecek

ABD, bazı Kanada menşeli alkollü içecekler, süt ürünleri ve motosikletlerin ithalatını yasakladı. Yasak kapsamındaki ürünlerin 2025 ithalat değerine göre 967 milyon dolar (yaklaşık 1 trilyon 314,2 milyar won) olduğu, bunun yüzde 87’sini alkollü içeceklerin oluşturduğu belirtildi.

Uygulama 29 Eylül saat 13.01’de (Kore saatiyle) başladı. ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), 1930 tarihli Ticaret Yasası’nın 338. maddesine dayanarak bazı Kanada ürünlerinin ABD pazarına girişini kısıtladığını açıkladı.

Kapsama ambalajlı alkollü içecekler, bazı süt ürünleri ve peynir altı suyu ile motosikletler alındı. Tüm Kanada ürünleri toplu olarak yasaklanmadı; uygulamanın ayrıntıları ABD Uyumlaştırılmış Gümrük Tarifesi’ndeki (HTSUS) ürün kodlarına ve ambalaj biçimine göre değişiyor.

Bu adım, ABD’nin bazı Kanada ürünlerinin ithalatını 29 Eylül’den itibaren yasaklayacağını daha önce açıklamasının uygulama aşaması oldu. Yürürlük tarihinden önce ABD’ye getirilen ancak tüketim amacıyla gümrük işlemleri tamamlanmayan ürünlere yüzde 50 gümrük vergisi uygulanacak.

American Action Forum’un ticaret politikası direktörü Jacob Jensen, yasak kapsamını 2025 ithalat değeri üzerinden 967 milyon dolar olarak analiz etti. American Action Forum, bunun yüzde 87’sinin alkollü içeceklerden oluştuğunu ve adımın bazı Kanada eyaletlerinin ABD menşeli alkollü içecekleri mağazalardan çekmesine karşılık niteliği taşıdığını belirtti.

967 milyon dolarlık tutar, ABD hükümetinin açıkladığı resmi toplam değil, American Action Forum’un analizine dayanıyor. Bu nedenle ithalat yasağının gerçek ekonomik etkisi, ürün bazındaki uygulama kapsamına ve gümrük işlemlerine bağlı olarak değişebilir.

ABD ile Kanada arasındaki ticari gerilim, bazı Kanada eyaletlerinin ABD menşeli alkollü içecekleri mağazalardan çekmesiyle belirginleşti. ABD hükümeti bunu ABD menşeli alkollü içecekler, süt ürünleri ve otomotiv ürünlerine yönelik ayrımcılık olarak nitelendirerek bazı ürünlere yüzde 50 ek gümrük vergisi uygulamaya başladı.

Kanada hükümeti, 8 Eylül’den itibaren yaklaşık 27,6 milyar dolar (yaklaşık 37 trilyon 602,8 milyar won) değerindeki ABD ürünlerine yüzde 15, yüzde 25 ve yüzde 50 oranlarında misilleme vergisi uyguladı. ABD tarafının sözünü ettiği yaklaşık 20 milyar dolar (yaklaşık 27 trilyon 180 milyar won) ile Kanada hükümetinin açıkladığı 27,6 milyar dolar, kapsanan ürünler ve hesaplama kapsamı farklı olduğu için aynı tutar olarak değerlendirilemez.

ABD Ticaret Yasası’nın 338. maddesi, ayrımcı ticaret önlemlerine karşı ABD başkanına ek gümrük vergisi veya ithalat yasağı talimatı verme yetkisi tanıyor. Bu adım, mevcut vergilerin ötesine geçerek belirli ürünlerin ABD pazarına girişini doğrudan kısıtlaması bakımından iki ülke arasındaki gerilimde kullanılan araçların genişlediğini gösteriyor.

American Action Forum, yasaklanan ürünlerin önemli bölümünün zaten yüzde 50 gümrük vergisine tabi olduğunu analiz etti. Bazı ürünlerde yalnızca gümrük vergilerinin bile ithalatın ekonomik cazibesini ciddi biçimde azaltarak fiilen ithalat yasağına benzer bir etki yaratabileceğini belirtti.

Holland & Knight ortağı Patrick Childress, “Bu adım ABD ile Kanada arasındaki ticari gerilimi azaltmaya hiçbir katkı sağlamayacak” dedi. Childress, anlaşmazlığın haftalar değil aylar sürebileceğini öngördü.

Wine & Spirits Wholesalers of America (WSWA) ile American Beverage Licensees (ABL), ithalat yasağının tedarik zincirini sarsabileceğini, tüketici seçimini ve istihdamı tehdit edebileceğini açıkladı. Yıl sonu satış sezonu öncesinde perakendeciler, toptancılar ve yeme-içme sektöründeki belirsizliğin artabileceği savunuldu.

Kanada alkollü içecek sektöründe, ABD pazarının yerini alabilecek yurt içi ve yurt dışı satış kanalları bulmanın kolay olmayacağı yönünde değerlendirmeler yapıldı. Kanada’daki eyalet bazlı dağıtım kurallarının farklı olması nedeniyle ABD satışlarındaki düşüşün yalnızca iç pazardan telafi edilmesinin zor olduğu belirtildi.

ABD ile Kanada arasındaki yıllık çift yönlü ticaret hacmi yaklaşık 880 milyar dolar (yaklaşık 1.195 trilyon 920 milyar won) seviyesinde. 967 milyon dolarlık yasak kapsamı toplam ticaretin küçük bir bölümünü oluştursa da alkollü içecek, süt ürünleri ve otomotiv gibi belirli sektörler ile bölgelere yükün yoğunlaşabileceği değerlendiriliyor.

Bu adımın iki ülke ekonomisinin geneli veya USMCA yenileme görüşmeleri üzerindeki etkisi henüz netleşmedi. Kripto varlıklar ve yarı iletken piyasalarıyla doğrudan bir bağlantı da ortaya konmadı.