CLARITY Yasası DeFi'nin Geleceğini Tehlikeye Atabilir

ABD’de ‘CLARITY Yasası’ üzerindeki tartışmalar sürerken, bu yasanın yalnızca bir düzenleme olmaktan çıkarak merkezsiz finans(DeFi) alanında kimin kontrolü elinde tutacağına dair daha büyük bir güç yarışına dönüştüğü görülüyor. On-chain gelirlerin kontrolü, ödeme altyapısı ve açık DeFi ekosistemine dayalı çözümler mi, yoksa büyük saklama kuruluşları ve bankalar merkezli sistemler mi öne çıkacak sorusu gündemdeki temel mesele olarak öne çıkıyor.

ABD Temsilciler Meclisi'nde tartışılan Dijital Varlık Piyasaları Açıklık Yasası (CLARITY Act), 15’inde yapılması planlanan 'mark-up' oturumunun ertelenmesiyle birlikte ay sonunda yeniden görüşülecek. Ancak son güncellenen taslak yasa, stabil kripto paraya dayalı getiri mekanizmalarına daha fazla kısıtlama getirmeye hazırlanıyor. Bu durum yasa hakkında olumlu-olumsuz ayrımları daha da netleştirirken, Coinbase dahil birçok sektör oyuncusunun tepkisini çekiyor.

Coinbase Üst Yöneticisi Brian Armstrong, “Kötü bir yasa, hiç olmamasından daha kötüdür” diyerek, kötü tasarlanmış düzenlemelerin DeFi alanını gereksiz yere zorlayabileceğini ve istikrarlı gelir modellerinin önünü kapatabileceğini savundu. DeFi fonu Variant Fund’ın hukuk sorumlusu Jake Chervinsky de, CLARITY’nin gelecek onlarca yılı etkileyebilecek bir yasa olduğunu belirterek daha dikkatli ve zamanlı bir sürece ihtiyaç olduğunu ifade etti.

On-chain kredi platformu Clearpool’un kurucu ortaklarından Jakob Kronbichler ise CLARITY yasasının denetleyici kurumların aşırı müdahalesine yol açabileceği endişesini dile getirdi. “Dolar bazlı getiri arayışı sona ermeyecek” diyen Kronbichler, bu kısıtlamaların ABD’deki şeffaf ve yasal likidite modellerini engelleyip piyasayı yurtdışına kaydırabileceğini belirtti.

Bir başka eleştiri de stabil kripto para ihraççısı MNEE’nin CEO’su Ron Tarter’dan geldi. Eski bir hukukçu olan Tarter, “Eğer getiri mekanizmaları ABD içerisinde şeffaf şekilde yönetilemezse, hem inovasyon hem de düzenleyici kontrol risk altına girer” yorumunu yaptı. Tarter, önerilen yasanın getiri yapısını ‘mevduata dayalı faiz’ ve ‘aktivite tabanlı kazanç’ olarak ayırmasının, DeFi ve geleneksel bankacılık sistemleri arasında var olan çıkar çekişmesini dengeleme niyetinin göstergesi olduğunu savundu.

Öte yandan sektör temsilcileri, yasa taslağında ‘emanetçi olmayan yazılım geliştiricilerinin’ finansal aracı olarak tanımlanmamasını olumlu karşılıyor. Kronbichler, bu maddenin kurumsal yatırımcıların on-chain pazara çekilmesi açısından kritik olduğunu belirtti. Ancak kimlerin sistem üzerinde gerçek kontrol sahibi olduğu sorusunun halen gri bir alan olduğunu ve bu konudaki belirsizliğin yatırımcıları uzaklaştırabileceğini de sözlerine ekledi.

Tarter da aynı şekilde, ‘kontrol testi’nin yasa üzerindeki en önemli tartışma noktalarından biri olacağı görüşünde. Geliştirici grupların sonuçlara doğrudan etki edebildiği durumlarda, böyle bir yapının hala gerçek bir ‘merkezsizlik’ taşıyıp taşımadığının sorgulanması gerektiğini vurguladı.

Bitcoin Lightning Network analiz firması Amboss’un CEO’su Jesse Schrader da, stabil kripto paraların getiri yapıları hakkında tüketici güvenliği açısından dikkatli olunması çağrısında bulundu. Schrader, pasif şekilde sunulan getirilerin arka plandaki yeniden teminatlandırma gibi riskli uygulamaları maskeleyebileceğini ve geçmişte Celsius ile BlockFi gibi projelerde bu nedenlerle büyük zararlar yaşandığını hatırlattı.

Schrader’a göre en büyük risk, herhangi bir katılım olmadan sağlanan faizler. Şeffaf ve kullanıcı faaliyetine dayalı gelir yapılarının desteklenmesi gerektiğini söyleyen Schrader, yasa hazırlayıcılarına “Token ihraç edenler, getirilerin nereden geldiğini açıklamakla yükümlü olmalı” çağrısında bulundu.

CLARITY yasa tasarısının yürürlüğe girmesi halinde, ABD'deki DeFi piyasasının gelir yapıları, kontrol mekanizmaları ve geliştirici sorumlulukları gibi çok sayıda alanda köklü değişiklikler yaşanabilir. Mevcut haliyle yasalaşırsa, yalnızca büyük saklama kurumları ve bankalar meşru getiri modelleri sunabilir hale gelecek, bu da yenilikçi ve açık yapılı DeFi projelerini sistem dışına itebilir.

Ron Tarter, yasanın hem yasal inovasyonu destekleyen hem de gelir mekanizmalarını şeffaf tutan bir formda olması gerektiğini, aksi takdirde yalnızca büyük kurumların oyuna dahil olabileceği bir ortamın oluşabileceğini ifade etti. Schrader ise “Devlet müdahalesinin en az seviyeye indiği bir yaklaşım en idealidir” diyerek sözlerini tamamladı.

CLARITY yasasının gerçekten kullanıcıları ve piyasayı koruyan bir çerçeveye dönüşebilmesi için, düzenleyici sınırlamaları aşarak kripto paraların temel felsefesi olan çeşitlilik ve merkezsizlik unsurlarını da kapsaması artık bir gereklilik haline geliyor.