ABD’de Demokratlar, savaş bahisleri ve içeriden bilgi skandalı sonrası Polymarket gibi tahmin piyasalarına sıkı düzenleme peşinde

Amerikan Demokrat Partili milletvekilleri, ‘tahmin piyasası(prediction market)’ platformlarını hedef alan yeni bir düzenleme için çalışmalara başladı. İsrail ve Amerika Birleşik Devletleri’nin İran’a yönelik hava saldırısının zamanlamasına ilişkin belirli bahislerin ortaya çıkmasıyla, ‘içeriden bilgiyle işlem’ iddiaları gündeme geldi. Savaş ve askeri operasyonların para kazanma aracına dönüşebileceği endişesi, siyaset sahnesinde geniş bir kesime yayılıyor.

Demokrat Partili senatör Chris Murphy(Chris Murphy), 5’inde (yerel saatle) X’e yüklediği videoda, “Beyaz Saray içinden olduğunu iddia eden kişiler, geçen cuma ‘ABD’nin cumartesi günü İran’la savaşa gireceğine’ dair son derece spesifik bir bahis oynadı” dedi. Murphy, “Açıkça görülüyor ki Trump’a yakın kişiler cuma günü cumartesi neler olacağını biliyordu ve bu bahsi oynayanların da içeriden bilgiye sahip olma ihtimali çok yüksek. Hatta ‘büyük olasılıkla öyle’ bile diyebiliriz” ifadelerini kullandı. Senatör, savaş temalı bahislerin serbest kalmaya devam etmesi halinde, Başkan Trump çevresindeki kişilerin ‘kâr etmek’ için politika kararlarını haksız biçimde etkileme ya da ülkeyi “savaşa itme” yönünde teşvik altında kalabilecekleri uyarısında bulundu.

Tartışmanın merkezinde ise blokzincir tabanlı tahmin piyasası platformu Polymarket bulunuyor. 7’sinde (yerel saatle) Polymarket üzerinde, ABD’nin İran’a yönelik hava saldırısının zamanlamasına ilişkin açılan bahis örnekleri internette hızla yayıldı. Haber kaynaklarına göre, yeni açılmış 6 hesap, saldırı zamanlamasına dair pozisyon alarak yaklaşık 1 milyon dolar (yaklaşık 14,73 milyon TL) kazanç elde etti. Bazı bahislerin, Tahran’daki patlama haberleri ilk duyulmadan sadece birkaç saat önce yapıldığı da aktarılıyor. Polymarket’te ‘ABD’nin İran’a hava saldırısı’ başlıklı tahmin sözleşmelerinin toplam işlem hacmi 529 milyon doların (yaklaşık 7,79 milyar TL) üzerine çıktı.

Tahmin piyasaları; seçimler, ekonomik veriler, spor karşılaşmaları gibi çok çeşitli olayların sonucuna yönelik olasılıklara para yatırılması mantığıyla işliyor. Katılımcı sayısı arttıkça, bu piyasaların kamuoyunu yansıtan ‘kolektif öngörü’ sunduğu savunuluyor. Ancak savaş ve askeri operasyon gibi hassas konularda içeriden bilgi istismarının yapısal bir risk olduğu yönündeki eleştiriler uzun süredir tekrarlanıyor. ‘Yorum’ Bu risk, özellikle devlet sırlarıyla ilişkili jeopolitik olaylarda tahmin piyasalarının nerede durması gerektiği tartışmasını daha da sertleştiriyor. ‘yorum’

Reuters’e göre 6’sında (yerel saatle) senatör Chris Murphy ve Demokrat Partili Temsilciler Meclisi üyesi Mike Levin(Mike Levin), tahmin piyasalarındaki içeriden bilgiyle işlem iddialarına yönelik özel bir yasa tasarısı hazırlıyor. Düzenlemenin, Polymarket’in yanı sıra Kalshi gibi benzer platformlar üzerindeki siyasi baskıyı da artırması bekleniyor. Levin, “Eğer biri, askeri bir operasyon hakkındaki önceden edinilmiş bilgiyi kullanarak maddi kazanç sağlıyorsa, bu ‘açıkça’ yasa dışı olmalıdır” diye konuştu. Levin’e göre, mevcut emtia hukukunda savaş, terör gibi ‘kamu yararına aykırı’ olaylarla bağlantılı sözleşmelerin yasaklanmasına dair bir niyet bulunsa da, fiili uygulamada tahmin piyasalarına aşırı takdir yetkisi ve ‘özgürlük’ tanınıyor.

Savaş gibi yüksek riskli jeopolitik olaylar, tahmin piyasalarının temel ürünü haline geldikçe, bu piyasaların bilgi toplama ve olasılıkları fiyatlama işlevi güçlenebilir. Buna karşılık, içeriden bilgiyle işlem, politika kararlarının ticari çıkarlar lehine çarpıtılması ve kamu güveninin zedelenmesi gibi tartışmalar da kaçınılmaz olarak büyüyor. Hazırlanan yeni yasa tasarısı, tahmin piyasalarının sadece ‘olasılık piyasası’ olarak mı kalacağını, yoksa ‘kamusal çıkar’la çatışan alanlarda net bir düzenleyici çizgiyle sınırlandırılıp sınırlandırılmayacağını belirleyecek kritik bir dönemeç olarak görülüyor.