Arbitrum(ARB) Sepolia test ağı durdu: ARM–x86 uyumsuzluğu 'ciddi mutabakat hatası'na yol açtı

Arbitrum(ARB) test ağı ‘Sepolia’, yaşanan *mutabakat hatası* nedeniyle blok üretimini durdurdu ve geliştirme ekosisteminde adeta ‘alarm’ etkisi yarattı. Farklı CPU mimarileri arasındaki çarpışmadan kaynaklanan bu sıra dışı sorun, altyapı ‘istikrarı’ konusundaki tartışmaları da büyütüyor.

Arıza, blok yüksekliği 204606366’da ortaya çıktı. Arbitrum Sepolia ağı, saat 06.44’ten 21.02’ye kadar blok üretimini tamamen durdurdu ve Offchain Labs bunu ‘ciddi bir mutabakat hatası’ olarak tanımladı. Şu anda *ana ağ* normal şekilde çalışıyor olsa da, test ağa bağımlı olan geliştiriciler için dağıtım ve doğrulama süreçleri fiilen durma noktasına geldi.

Sorunun merkezinde *donanım farkı* yer alıyor. Aynı işlem paketini işleme sürecinde ARM tabanlı düğümler ile x86 tabanlı düğümler farklı *state root* üretince zincir ikiye ayrıldı. Bu duruma ‘beyin bölünmesi’ olarak da adlandırılan bir *chain split* eşlik etti.

Ağın hangi zinciri ‘geçerli’ kabul edeceği konusunda mutabakat sağlanamayınca blok üretimi tamamen durdu. Offchain Labs, olayı “farklı CPU ortamlarında ortaya çıkan yürütme sonucu uyumsuzluğu” şeklinde özetledi.

Geçici çözüm olarak düğüm operatörlerinin belirli doğrulama seçeneklerini devre dışı bırakarak yeniden başlatması veya tamamen x86 altyapısına geçiş yapması öneriliyor. Ancak bu yaklaşım, güvenlik doğrulama adımlarının kısmen devre dışı bırakılması anlamına geldiği için ‘kalıcı çözüm’ olarak görülmüyor.

Arbitrum Sepolia, 2024’te Goerli test ağının kapatılmasının ardından başlıca Layer-2 ön doğrulama ortamlarından biri haline geldi. Buna karşın son dönemde peş peşe yaşanan kesintiler, ağın güvenilirliğini sorgulatan bir tablo oluşturuyor.

Ağustos ayında da benzer bir istikrar problemi gündeme gelmişti. Aynı dönemde diğer protokoller planlı yükseltmeleri sorunsuz tamamlarken, Arbitrum tarafında beklenmedik duraksamalar yüzünden geliştiriciler sürekli ‘kriz yönetimi’ne itiliyor.

Özellikle kurumsal ölçekteki projelerde, geliştirme sürecinin ortasında bile donanım altyapısını değiştirme zorunluluğu doğması, *altyapı olgunluğu* konusundaki endişeleri artırıyor. Yalnızca işlem hızı değil, ‘süreklilik ve dayanıklılık’ da temel kriterler arasında öne çıkıyor.

Şu ana kadar ARM ve x86 arasındaki uyumsuzluğu kalıcı biçimde çözecek resmi bir yama yayımlanmadı. Offchain Labs, yeni Nitro sürümü ve veritabanı ‘snapshot’ları üzerinde çalışıldığını, bunların dağıtılacağını duyurdu; ancak net bir takvim paylaşılmadı.

Düğüm operatörleri, bu süreçte manuel müdahalelerle ağı ayakta tutmaya çalışırken, Arbitrum ekosistemi genelinde dağıtım takvimlerinin de gecikme riski bulunuyor.

Test ağlarının amacı sorunları ana ağa yansımadan önce tespit etmek olsa da, bu tür tekrar eden duraksamalar zamanla *ana ağ güvenini* de zedeleyebilir. Son yaşananlar, Arbitrum(ARB) altyapısının hâlâ çözmesi gereken yapısal sorunlar bulunduğuna işaret ediyor ‘yorum’.