İran’ın Bitcoin(BTC) madencilik gücü çöktü, küresel hashrate neredeyse etkilenmedi

İran’ın Bitcoin(BTC) madencilik gücü, ABD ve İsrail’le yaşanan gerilim sonrası bir çeyrek içinde sert biçimde geriledi. Ancak küresel ‘hashrate’ neredeyse yerinden oynamadı. Böylece, ‘saldırı ya da şok’ gibi olayların etkisini belirli bölgeyle sınırlayan ‘dağıtık ağ’ yapısının yeniden test edildiği belirtiliyor.

Bu değerlendirme, Hashrate Index’in son raporu ve Luxor Technology pazarlama direktörü Ian Ferrin Philpott’un analizine dayanıyor. Philpott, pazartesi günü yayımlanan raporda İran’ın hashrate’inin önceki çeyreğe kıyasla yaklaşık 7EH/s düştüğünü ve şu anda 2EH/s seviyesine gerilediğini aktardı. Ülkede aktif durumdaki Bitcoin madencilik cihazı sayısının yaklaşık 427 bin olduğu tahmin ediliyor.

Philpott’a göre ABD ve İsrail’in hava saldırıları, ardından gelen İran misillemeleri bölgesel madencilik ortamını sarstı. Ancak Birleşik Arap Emirlikleri(BAE) ve Umman gibi komşu ülkelerde şimdilik anlamlı bir etki gözlenmedi. Philpott, “etkinin şu ana kadar ‘İran’a özgü’ kaldığını” ve ‘küresel hashrate’in yaklaşık 1.000EH/s civarında tutunmasının, hiçbir tekil bölgenin ağ sürekliliğini bozacak kadar büyük kapasiteye sahip olmamasından kaynaklandığını’ vurguladı.

Uzmanlar, bu tablonun Bitcoin(BTC) ağının yapısal dayanıklılığına işaret ettiği görüşünde. Madenciler, işlemleri doğrulayıp yeni blokları ekleyerek ağın çalışmasını sağlayan temel aktörler. Belirli bir ülkede madenci sayısı azalsa da, ‘hashrate’ başka bölgelerde devreye giren cihazlarla yeniden dengeleniyor. Yorum Bitcoin’in “savaş ya da yaptırım gibi şoklara rağmen kesintisiz çalışmasının”, coğrafi ve ekonomik çeşitlilikten beslendiği yönünde.

Öte yandan, küresel ‘hashrate’teki son gerilemenin asıl nedeni olarak ‘fiyat düşüşü’ öne çıkıyor. Hashrate Index verilerine göre 30 günlük basit hareketli ortalama baz alındığında, dünya genelindeki hashrate 1. çeyrekteki 1.066EH/s seviyesinden 2. çeyrekte yaklaşık 1.004EH/s’ye inerek yüzde 5,8 azaldı. Bitcoin’in Ekim’de gördüğü tüm zamanların zirvesi 126 bin dolar seviyesinden yüzde 45’in üzerinde gerilemesi, madencilerin kârlılığını ciddi biçimde zayıflattı.

Philpott, “şu anda ‘bölge değişiminin’ ana tetikleyicisi enerji maliyeti ya da düzenleme değil, doğrudan madencilik kârlılığı” diyerek, verimsiz eski nesil cihazların ‘marjların negatife dönmesiyle’ topluca kapandığını belirtti. Philpott’un tahminine göre özellikle verimliliği 25J/TH’nin üzerinde olan ekipmanlar arasında yaklaşık 252EH/s büyüklüğünde bir ‘sınırda kapasite’ halihazırda çevrim dışı kalmış durumda.

Hashrate Index raporuna göre ABD, küresel Bitcoin(BTC) hashrate’inin yüzde 37’sinden fazlasıyla açık ara ilk sırada yer alıyor. Onu yaklaşık yüzde 17 ile Rusya, yüzde 12 ile Çin izliyor. Böylece ilk üç ülke toplam kapasitenin yüzde 65,6’sını oluşturuyor. Ancak Philpott, “oranlar benzer kalsa da bileşimin değiştiğini”, eski cihazların sistemden çıktığını ve “yeni nesil, yüksek verimli madencilik ekipmanlarının uzun vadeli kârlılığın görece daha öngörülebilir olduğu bölgelere seçici biçimde yerleştirildiğini” ifade etti.

Bu tablo, büyük bir ‘toplu çıkış’tan çok, küresel madencilik altyapısının yeniden düzenlenmesine işaret ediyor. Örneğin Kanada, çeyreklik bazda hafif düşüşler yaşasa da yıllık ölçekte büyümesini sürdüren ülkeler arasında sayılıyor. Yorum Bitcoin(BTC) hashrate’inin savaş, saldırı ya da regülasyonlardan çok ‘fiyat’ ve ‘ekipman verimliliği’ne duyarlı olduğu; İran örneğinin de bu ekonomik temelli yapıyı bir kez daha görünür kıldığı şeklinde yapılıyor.