Kraken’ın ana şirketi Payward, xStocks ile tokenize hisse pazarını ABD dışına taşıyor

Kraken’ın ana şirketi Payward, ‘tokenize hisse’ pazarını ABD dışına taşımaya hazırlanıyor. Şirket, ‘global borsalara *on-chain* erişim’ sunarak sermaye piyasaları arasındaki sınırları kaldırmayı hedefliyor.

23’ünde (yerel saatle), sektör kaynaklarına göre Payward, tokenize hisse çerçevesi ‘xStocks’ üzerinden önce Hong Kong borsasında işlem gören hisseleri sisteme ekleyecek. Ardından İngiltere, Avrupa ve ‘Kore’ piyasalarındaki hisselerin de kademeli olarak desteklenmesi planlanıyor. Yatırım altyapı şirketi GTN ile yapılan iş birliği sayesinde, *işlem gerçekleştirme*, *takas*, *saklama* ve *kayıt yönetimi* dahil tüm süreç uçtan uca desteklenecek. Ürünler, ilgili ülke ve bölge düzenleyicilerinin onay takvimine göre aşamalı olarak devreye alınacak.

Payward, bu ortaklıkla yalnızca hisse senetleriyle sınırlı kalmayan daha geniş bir ‘tokenize varlık’ ekosistemine geçiş için de altyapı oluşturmuş oldu. Payward küresel hizmetler sorumlusu Mark Greenberg, “Henüz tokenize edilmemiş en büyük varlık sınıfı ‘dünya piyasalarının kendisi’” diyerek, “coğrafi sınırlamaların yatırım kararlarında anlamını yitirene kadar *on-chain sermaye piyasalarını* büyütmeye devam edeceklerini” ifade etti.

Tokenize hisse alanındaki bu adım, küresel çapta giderek sertleşen rekabetle aynı döneme denk geliyor. Robinhood(HOOD), kısa süre önce tokenize ürünler ve benzeri yenilikçi araçlar için Avrupa dışına uzanan bir genişleme stratejisi izlemeye başladı. Coinbase(COIN) de kendi tokenize menkul kıymet ürünleri üzerinde çalışıyor. ABD menkul kıymet altyapısının kilit kurumlarından Merkezi Saklama ve Takas Kuruluşu DTCC, tokenize menkul kıymet testlerine başladı. Nasdaq ve New York Borsası da benzer *on-chain* projeleri geliştiriyor.

‘Tokenizasyon’, hisse senedi gibi geleneksel varlıkların blokzincir tabanlı tokenlar halinde temsil edilmesini ifade ediyor. Bu yapı; *daha hızlı takas*, *24 saat işlem imkânı* ve *sermaye hareketlerinde verimlilik* gibi avantajlarla öne çıkıyor. Citi’nin analizine göre tokenize menkul kıymet piyasası 2030’a kadar yaklaşık 5,5 trilyon dolar (yaklaşık 8.085 trilyon won) büyüklüğe ulaşabilir. Bu tahminin yaklaşık 2,6 trilyon dolarlık (yaklaşık 3.823 trilyon won) kısmını tokenize hisse senedi segmentinin oluşturacağı öngörülüyor.

Bugüne kadar tokenize hisse platformlarının odağında çoğunlukla ABD’nin önde gelen teknoloji hisseleri yer alıyordu. Nvidia(NVDA), Apple(AAPL) ve Tesla(TSLA) gibi semboller bu alanda standart haline gelmişti. Ancak xStocks’un uluslararası borsalara açılmasıyla birlikte; özellikle *yapay zeka(AI) tedarik zinciri* ile bağlantılı Asya şirketleri başta olmak üzere çok daha geniş bir yatırım evreni erişilebilir hale gelebilir. Bu hamle, ‘küresel bireysel yatırımcıların’ doğrudan hedeflendiği bir strateji olarak değerlendiriliyor(yorum).

xStocks, geçen yıl ABD hisse senetleri ve ETF’ler (borsa yatırım fonları) ile faaliyete geçti ve bugün 500’ün üzerinde tokenize menkul kıymeti destekliyor. Platformun toplam işlem hacmi 35 milyar dolara (yaklaşık 51,4 trilyon won) ulaşırken, kullanıcı sayısı da yaklaşık 200 bin seviyesine çıktı. Buna karşın söz konusu hizmet, mevcut düzenleyici çerçeve nedeniyle şu anda ABD’de yerleşik yatırımcılara sunulmuyor.

GTN tarafında ise 90’dan fazla küresel piyasaya bağlı ağ altyapısı üzerinden, kurumsal yatırımcılara yönelik tokenize ürün ve hizmetlerin de genişletilmesi planlanıyor. Böylece bireysel ve kurumsal segmentlerin aynı *on-chain* altyapıda buluşturulması hedefleniyor(yorum).

Diğer yandan, tokenize hisselerin ‘nasıl yapılandırılması gerektiği’ konusundaki tartışma da hız kesmeden sürüyor. xStocks örneğinde olduğu gibi, üçüncü bir tarafın gerçek hisseleri alıp sakladığı ve bu pozisyonları temsil eden tokenlar çıkardığı model ile; menkul kıymetlerin doğrudan blokzincir üzerinde ihraç edilmesini savunan yaklaşım karşı karşıya geliyor. İlk model, mevcut sermaye piyasası altyapısıyla daha uyumlu ve hızlı entegre olabilmesiyle öne çıkarken; ikinci model, uzun vadede daha şeffaf ve *doğrudan* bir piyasa yapısı vadettiği gerekçesiyle destek buluyor(yorum).

Bu tartışma, düzenleyici kurumların ve temel finansal altyapı sağlayıcılarının dikkatini de çekmiş durumda. Tokenize menkul kıymetlerin aşamalı şekilde ‘geleneksel finans’ içine entegre edilmesi sürecinde, *piyasa yapısı* ve *yatırımcı koruma standartları* iki ana başlık haline geliyor. Özellikle saklama sorumluluğu, temerrüt halinde hak iddiası sırası, sınır ötesi vergilendirme ve uyum raporlaması gibi alanlar üzerinde yoğun bir teknik çalışma gerektiği belirtiliyor(yorum).

Tokenize varlıklar ile küresel borsa piyasalarının birleşmesi artık deneme safhasını aşıp ‘genişleme evresine’ girmiş durumda. Düzenleme, teknoloji ve yatırımcı talebinin hangi hızla ortak bir zeminde buluşacağı; *on-chain sermaye piyasalarının* ne kadar çabuk ana akıma dönüşeceğini belirleyecek. Küresel oyuncuların son hamleleri, “jeopolitik sınırların yatırımcı için anlamını yitirdiği” yeni bir sermaye piyasası düzenine doğru kademeli bir geçişin işaretleri olarak yorumlanıyor(yorum).