S&P 500 yüzde 0,3 geriledi, Brent petrol 88,91 dolara yükseldi

Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin gerilimin tırmanmasıyla ABD borsaları 11'inde değer kaybetti; Brent petrolü varil başına 88,91 dolardan kapandı. Petrol fiyatlarındaki toparlanmanın ABD'de enflasyon ve faiz patikasını yeniden baskı altına alabileceği endişesi güçlendi.

MarketWatch'a göre, 11'inde Dow Jones Sanayi Ortalaması 180 puandan fazla düşerek yaklaşık 53.791 seviyesinden kapanış yaptı. Standard & Poor's (S&P) 500 endeksi yüzde 0,3, Nasdaq Bileşik Endeksi ise yüzde 0,6 geriledi.

Gün içinde de ana endeksler önceki kazançlarını geri verdi. New York saatiyle 14.08 itibarıyla S&P 500 yüzde 0,3, Nasdaq 100 endeksi yüzde 0,4 değer kaybetti. Enerji, kamu hizmetleri ve sanayi sektörleri güçlü seyrederken, büyük teknoloji hisseleri endeksin üzerinde baskı oluşturdu.

Uluslararası petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı'na ilişkin müzakere belirsizliğini yansıttı. Brent petrolü gün içinde varil başına 90 doları aştıktan sonra 88,91 dolardan kapandı. Brent petrolünün bir önceki gün yüzde 5 yükselerek 87,72 dolara çıkmasının ardından yüksek oynaklık sürdü.

İran Yüksek Milli Güvenlik Konseyi, ABD 'tutumunu düzeltene' kadar boğazı yeniden açmayacaklarını açıkladı. Yeniden açılma koşulları arasında △ABD'nin askeri baskıyı sonlandırması △yaptırımların kaldırılması △dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması △savaş tazminatının ödenmesi sayıldı.

İran'ın Basra Körfezi Boğazı'ndan sorumlu kurumu, 12 Temmuz'da yeni bir duyuru yapılana kadar Hürmüz Boğazı'ndan geçişin durdurulduğunu bildirmişti. İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri de ABD'nin askeri müdahalesi sona ermeden boğazı kapalı tutacaklarını belirtmişti.

Hürmüz Boğazı, Körfez bölgesinin ham petrol ve sıvılaştırılmış doğal gazının (LNG) taşındığı kritik deniz güzergâhı konumunda. Geçişte yaşanacak bir aksama petrol arzına yönelik endişelerin fiyatlara yansımasına yol açabiliyor; enerji maliyetlerindeki artış da enflasyon ve faiz beklentileri üzerinden hisse senedi ve tahvil gibi finansal piyasalara sirayet edebiliyor.

Kripto para piyasası da aynı makroekonomik değişkenlerden etkileniyor. Bitcoin(BTC), ABD-İran müzakerelerindeki tıkanıklık ile petrol ve faiz baskısı altında 11'inde gün içinde 64.000 doların altına geriledi. Boğazın yeniden açılıp açılmayacağı, yalnızca hisse senetlerini değil risk iştahının genelini de belirleyen bir unsur haline geldi.

Nationwide Funds Group Baş Stratejisti Mark Hackett(Mark Hackett), Orta Doğu'daki risklerin ve petrol fiyatlarındaki yükselişin borsalara "hafif bir baskı" oluşturduğunu söyledi. Hackett, bir önceki haftaki ralliyle kıyaslandığında yatırımcı tepkisinin görece sakin kaldığını değerlendirdi.

Piyasanın ilgisi ABD'nin Temmuz ayı Tüketici Fiyat Endeksi'ne (TÜFE) kaydı. ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu'nun (BLS) açıklama takvimine göre TÜFE ve reel ücretler 12'sinde saat 15.30'da (Türkiye saatiyle), Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ise 13'ünde aynı saatte açıklanacak.

Fortune'un 11'inde yayımladığı habere göre piyasa, eylül ayında bir faiz artışı ihtimalini yaklaşık yüzde 50 seviyesinde fiyatlıyor. Petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyon baskısını artırması durumunda bunun Fed'in (Federal Rezerv) faiz kararına da etki edebileceği endişesinin fiyatlamaya yansıdığı yorumlanıyor.

Wells Fargo Yatırım Enstitüsü Küresel Hisse Senedi Stratejisti Douglas Beath(Douglas Beath), rafine enerji ürünlerinin fiyatlarını ve hizmet enflasyonundaki katılığı gerekçe göstererek kısa vadeli enflasyon riskine dikkat çekti. Beath'e göre enerji fiyatlarındaki artış yalnızca mal fiyatlarını değil, nakliye ve üretim maliyetleri üzerinden diğer kalemleri de etkileyebilir.

Buna karşılık Citigroup(C) Analisti Andrew Hollenhorst(Andrew Hollenhorst), enerji hariç fiyatlarda yavaşlama ihtimaline işaret etti. Hollenhorst, TÜFE'nin alt kalemlerinde enerjiden kaynaklanan artış ile enflasyonun ana eğiliminin ayrıştırılarak değerlendirilmesi gerektiğini savundu.

Müzakerede hâlâ bir alan bulunuyor. AP(Associated Press), İran ile Umman'ın ayrı bir anlaşmayla boğazı yeniden açmaya yönelik bir formül üzerinde görüştüğünü aktardı. Taslakta, gemilerin İran tarafındaki rotadan girip Umman tarafındaki rotadan çıkmasını öngören geçici bir düzenleme yer alıyor.

Boğazdaki fiili seyir durumu, Umman'ın arabuluculuk önerisinin nihai metni ve ABD'nin atacağı sonraki adımlar henüz netleşmiş değil. Piyasalar, 12'sinde saat 15.30'da (Türkiye saatiyle) açıklanacak ABD Temmuz ayı TÜFE verisini takip ettikten sonra, petrol fiyatlarındaki yükselişin enflasyon ve faiz değerlendirmelerine etkisini yeniden gözden geçirecek.