XRP Ledger yaması 29 oy aldı, 11 Eylül'de olası aktivasyon

XRP Ledger(XRPL) ağının fixCleanup3_3_0 adlı düzenleme yaması, 35 doğrulayıcıdan 29'unun onay oyunu alarak iki haftalık aktivasyon sürecine girdi. Destek oranı yüzde 82,86 olarak gerçekleşti ve bu oran, bir değişikliğin kabul edilmesi için gereken yüzde 80 eşiğini aştı.

U.Today, Ripple(XRP) ile ilgili bu yamanın söz konusu eşiği karşıladığını ve XRPScan verilerine göre beklenen aktivasyon tarihinin 11 Eylül 2026 olduğunu 28'inde (yerel saatle) aktardı. Ancak bu tarih kesinleşmiş bir uygulama günü değil; mevcut destek oranının ara vermeden korunması halinde mümkün olan en erken tarihi gösteriyor.

XRP Ledger'daki değişiklikler, kodun yayınlanmasıyla otomatik olarak devreye girmiyor. XRPL'in resmi dokümantasyonuna göre bir değişikliğin kabul edilmesi için yüzde 80'in üzerindeki destek oranının iki hafta boyunca kesintisiz sürmesi gerekiyor; destek yüzde 80'in altına düşerse iki haftalık sayaç sıfırlanıp yeniden başlıyor.

Söz konusu yama, 6 Ağustos'ta yayınlanan xrpld 3.3.0 sürümünde yer aldı. xrpld, XRP Ledger'ın referans sunucu yazılımı olup ağ katılımcılarının defter doğrulama ve işlem süreçlerinde kullandığı temel yazılım.

xrpld 3.3.0, fixCleanup3_3_0'ın yanı sıra △BatchV1_1 △ConfidentialTransfer △DynamicMPT △PermissionDelegationV1_1 △Sponsor değişikliklerini de yeni öneri olarak sisteme ekledi. Daha önce uzun süreli aktivasyon aşamasından geçen Clawback, fixDisallowIncomingV1, fixInnerObjTemplate, fixNFTokenReserve ve fixUniversalNumber ise artık kalıcı protokol kuralına dönüştü.

Buradaki kritik nokta, sürüm yayınlanmasıyla ağ aktivasyonunun aynı şey olmaması. 3.3.0 kodu yayınlanmış olsa da fixCleanup3_3_0'ın fiilen ağ kuralı haline gelmesi için doğrulayıcı oylama sürecinden geçmesi gerekiyor.

XRPL'in resmi belgelerine göre, aktif hale gelen bir değişikliği eski sürümdeki bir sunucu tanıyamazsa o sunucu 'amendment-blocked' (değişiklik tarafından engellenmiş) duruma düşebiliyor. Bu durumdaki sunucular defter geçerliliğini değerlendiremiyor, işlem gönderip işleyemiyor, uzlaşı (konsensüs) sürecine katılamıyor ve sonraki değişiklik oylamalarına giremiyor.

fixCleanup3_3_0'ın kapsamına Tekli Varlık Kasaları(Single Asset Vaults), Kredi Protokolü(Lending Protocol), Otomatik Piyasa Yapıcı(AMM), izinli DEX, Checks ve pseudo-account giriyor. Resmi Known Amendments belgesine göre bu yama, VaultDeposit, VaultWithdraw, AMMDeposit, AMMWithdraw, LoanBrokerCoverDeposit ve LoanBrokerCoverWithdraw işlemlerindeki dondurma (freeze) ve derin dondurma (deep freeze) kontrollerini düzenliyor.

CheckCash ve CheckCancel işlemlerinde de değişiklik var. Tamamı sıfır olan bir CheckID artık işlem aşamasındaki tecNO_ENTRY hatası yerine, ön kontrol aşamasında temMALFORMED hatasıyla reddediliyor. AMMWithdraw işleminde ise belirli EPrice değerlerinde paydanın sıfır olduğu durumlarda bölme hatası yerine tecAMM_FAILED sonucu döndürülecek şekilde ayarlandı.

AMMDeposit, AMMWithdraw ve AMMClawback işlemlerine hassasiyet kaybı (precision loss) kontrolü eklendi. Bu, kullanıcı arayüzünde doğrudan görülebilecek yeni bir özellikten çok, istisna durumları ve sınır koşullarını düzenleyerek protokolün çalışmasını istikrara kavuşturan bir güncelleme niteliğinde.

Yine de kapsamdaki özellikler, XRP Ledger'ın sürdürdüğü kurumsal on-chain altyapı çalışmasıyla doğrudan bağlantılı. TokenPost daha önce XRP Ledger'ın kredi, kasa ve gizli transfer özelliklerinin doğrulayıcı onay sürecini beklediğini aktarmıştı.

Tekli varlık kasaları, birden fazla yatırımcının varlığını bir araya toplayıp başka on-chain protokollere aktaran bir yapı. XRPL dokümantasyonuna göre kasadaki varlıklar XRP, trust line token veya MPT olabiliyor ve varlıkların saklanmasından kasanın pseudo-account'u sorumlu.

Kredi protokolü, tekli varlık kasalarındaki fonları kullanan, on-chain ve sabit vadeli teminatsız bir borç verme yapısı. Resmi belgeler bu yapının off-chain kredi değerlendirmesi ve risk yönetimine dayandığını belirtiyor; bu da on-chain işlem ile off-chain değerlendirmenin bir arada kullanıldığı bir tasarım olduğunu gösteriyor.

Ağ operatörlerinin tepkisi yeni özelliklerden çok yükseltme gerekliliğine odaklandı. XRP Ledger Operations bir paylaşımında 'düğümlerin yüzde 60'ından fazlası zaten 3.3.0 sürümüne geçti' dedi. J. Ayo Akinyele ise 3.3.0'da yer alan önerilen değişikliklerin henüz aktif olmadığını, ancak doğrulayıcı onayının ardından devreye gireceğini açıkladı.

Kamuya açık takip verileri zaman zaman farklılık gösteriyor. 26 Ağustos'taki bir topluluk takip paylaşımı fixCleanup3_3_0 desteğini 22/35 olarak vermişti; 28 Ağustos'taki orijinal haber ve sonraki paylaşımlar ise 29 onay oyundan söz etti. 11 Eylül'deki aktivasyon, bu desteğin yüzde 80'in üzerinde iki hafta boyunca kesintisiz sürmesi halinde mümkün olacak.