Kepco 132, KHNP 67 trilyon won: 2030 borç tahmini

Güney Kore'nin elektrik şirketi Korea Electric Power Corporation (Kepco, KEP) ile nükleer enerji şirketi Korea Hydro & Nuclear Power (KHNP) borcunun, büyük ölçekli şebeke ve nükleer santral yatırımları nedeniyle 2030'da sırasıyla 132,26 trilyon won ve 66,85 trilyon won'a yükselmesi bekleniyor. Yatırım artışı, biriken zararlar ve nükleer santral sonrası işlem maliyetleri mali yükü büyüten unsurlar arasında sayılıyor.

Güney Kore hükümeti, 1'inde (yerel saatle) '2026-2030 Kamu Kurumları Orta Vadeli Mali Yönetim Planı'nı açıkladı. Plana göre, kapsamdaki 37 kamu kurumunun toplam borcu 2026'da 778,3 trilyon won'dan 2030'da 997,4 trilyon won'a çıkacak.

Kepco, 2030'a kadar ulusal iletim ve dağıtım şebekesi için 60,98 trilyon won yatırım yapmayı planlıyor. Şirketin geçen yılki birikmiş zararı 36,1 trilyon won olarak kaydedildi; toplam elektrik talebinin 100 gigavatı (GW) aşmasıyla şebeke genişletme ihtiyacı da büyüyor.

Kepco'nun borcu bu yıl 122,86 trilyon won'dan 2027'de 124,48 trilyon won'a, 2028'de 124,38 trilyon won'a, 2029'da 126,25 trilyon won'a ve 2030'da 132,26 trilyon won'a çıkacak. Aynı dönemde 'borç oranının' yüzde 450'den yüzde 285'e gerilemesi bekleniyor.

Borç oranındaki düşüş, borcun azalmasından çok faaliyet karlılığındaki iyileşmeden ve 2030'da planlanan arazi varlığı yeniden değerlemesiyle özkaynaklardaki artıştan kaynaklanıyor. Tahvil ve borçlanma bakiyesinin 2030 sonunda 80,17 trilyon won'a ulaşması, yıllık faiz giderinin ise 2,5 trilyon won ile 2,9 trilyon won arasında gerçekleşmesi öngörülüyor.

Çevre politikalarına ilişkin maliyetler de Kepco için ayrı bir yük olarak öne çıkıyor. Yenilenebilir enerji arz yükümlülüğü (RPS) oranının bu yıl yüzde 15'ten 2030'da yüzde 25'e, karbon emisyon izinlerinde ücretli tahsis oranının ise yüzde 15'ten yüzde 50'ye çıkması planlanıyor.

Şirketin gelirinin yüzde 98'i elektrik satışına, faaliyet giderlerinin yüzde 88'i ise elektrik alım maliyetine dayanıyor. Elektrik tarifelerine maliyetin zamanında yansıtılmaması ya da petrol fiyatları ile döviz kurundaki dalgalanmalar, borç artışını daha da büyütebilir.

Kepco, önümüzdeki 5 yılda 14,93 trilyon won büyüklüğünde bir öz kaynak sağlama planı uygulayarak borç oranını yönetmeyi hedeflediğini açıkladı. Şirket yetkilisi, "maliyet esaslı bir tarife sistemi kuracağız ve öz kaynak çabalarıyla mali sağlamlığı güvence altına alacağız" dedi ve "istikrarlı elektrik arzı ile karbon nötrlüğü hedefleri için yatırımlara devam edeceğiz" diye ekledi. Açıklama, şirketin borç yönetimini yatırım programından ayırmayacağını gösteriyor.

KHNP, yeni nükleer santraller ve pompajlı hidroelektrik santralleri için 2030'a kadar 36,36 trilyon won yatırım yapmayı planlıyor. Bu tutarın 10,41 trilyon wonu nükleer yakıt tedarikine, 1,43 trilyon wonu ise yenilenebilir enerji ve yatırım varlıklarının genişletilmesine ayrıldı.

KHNP'nin borcu bu yıl 54,74 trilyon won'dan 2027'de 56,61 trilyon won'a, 2028'de 59,79 trilyon won'a, 2029'da 63,69 trilyon won'a ve 2030'da 66,85 trilyon won'a yükselecek. Borç oranının da yüzde 208,1'den yüzde 235,5'e çıkması bekleniyor.

Nükleer santral sonrası işlem karşılık borcu bu yıl 30,89 trilyon won'dan 2030'da 33,97 trilyon won'a çıkacak. Toplam borcun yaklaşık yüzde 51'i, nükleer santrallerin sökümü ve kullanılmış yakıtın işlenmesi için ayrılan karşılıklardan oluşuyor.

Yeni nükleer santral ve tesis yatırımlarının büyümesiyle finansal borcun 2030'a kadar yaklaşık 9,67 trilyon won artması öngörülüyor. Hükümetin işlem maliyeti yeniden hesaplama tebliği ile iskonto oranındaki değişiklikler, nükleer santral sonrası karşılık borcunun büyüklüğünü de değiştirebilir.

Elektrik toptan satış fiyatı (SMP) ve mahsuplaşma birim fiyatındaki dalgalanmalara bağlı karlılık düşüşü riski de mali yük kaynakları arasında sayılıyor. Nükleer elektrik satış birim fiyatının düşmesi halinde gelir ve net kârın azalacağı, yatırım için gereken ek fonun tahvil ihracıyla karşılanabileceği değerlendiriliyor.

KHNP'nin net kârının 2027'de 1,81 trilyon won ile zirve yapıp 2030'da 109,7 milyar won'a gerilemesi bekleniyor. Faiz karşılama oranının da 2027'de 2,82 kattan 2030'da 0,93 kata düşmesi öngörülüyor.

KHNP, önümüzdeki 5 yılda 2,50 trilyon won büyüklüğünde bir öz kaynak planını uygulayarak borç büyüklüğünü ve borç oranını öngörülen seviyelerin altında tutmayı hedeflediğini duyurdu. Öte yandan Kepco'nun hükümet desteği ve yatırım kapasitesi sorunu da orta vadeli mali yük tartışmalarıyla birlikte gündeme gelmişti.

Plan, yapay zeka (AI) ve ileri teknoloji sektörleri için gereken şebeke ve nükleer santral yatırımları büyürken finansman yükünün de arttığı bir tabloyu ortaya koyuyor. Gerçekleşecek mali yükün, elektrik tarifelerine maliyet yansıtma düzeyine, enerji fiyatlarına, döviz kuruna ve yatırım harcamalarının büyüklüğüne göre değişebileceği belirtiliyor.