ABD Hazinesi İran’daki BitBank’a yaptırım uyguladı: IRGC’ye yüz milyonlarca dolarlık Bitcoin

ABD Hazine Bakanlığı, İran merkezli kripto para borsası BitBank, yazılım geliştiricisi bir şirket ve bağlantılı üç kişiyi yaptırım listesine aldı. Bakanlık, BitBank’ın İran Devrim Muhafızları’na (IRGC) yüz milyonlarca dolar değerinde Bitcoin(BTC) aktarılmasında kullanıldığını açıkladı.

ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi (OFAC), 17’sinde BitBank, Pishtaz Simorgh Electronic Trade ve üç bağlantılı kişiyi yaptırım kapsamına aldı. Karar, Trump yönetiminin İran’a yönelik ‘Ekonomik Dışlama Operasyonu’nun (Operation Economic Outcast) bir parçası olarak alındı.

BitBank, İranlı finansçı Babak Zencani’nin kontrolündeki bir borsa olarak faaliyet gösteriyor. ABD Hazinesi, Zencani’nin bu yıl haziran-temmuz döneminde BitBank’ı kullanarak yüz milyonlarca dolar değerindeki Bitcoin’in Devrim Muhafızları’na aktarılmasına dahil olduğunu bildirdi.

OFAC’ın daha önce yaptırım uyguladığı Hormoz Safe Marine Services Authority de BitBank üzerinden alınan fonları İran yönetimine aktaran kurum olarak gösterildi. ABD Hazinesi, söz konusu kurumun bu yıl haziran ayından itibaren BitBank’ı kullandığını belirtti.

ABD Hazinesi, BitBank’ı Zencani’nin para aklama ve yaptırımlardan kaçınma amacıyla kurduğu ağın bir parçası olarak değerlendirdi. Borsanın yanı sıra ilgili yazılımı geliştiren şirketin de yaptırım kapsamına alınması, kripto para işlem altyapısı ile bu altyapıyı destekleyen şirketlerin birlikte hedef alındığını gösteriyor.

Pishtaz Simorgh Electronic Trade, daha önce yaptırım uygulanan Dot One Value Creation Group’un iştiraki olarak faaliyet gösteriyor. ABD Hazinesi, Pishtaz Simorgh’un BitBank merkezli bir marka oluşturduğunu açıkladı.

OFAC, BitBank ve Pishtaz Simorgh’u İran ekonomisinin kripto para sektöründe faaliyet gösterdikleri gerekçesiyle 13902 sayılı başkanlık kararı kapsamında yaptırım listesine aldı. Söz konusu karar, İran ekonomisinin belirli sektörlerinde faaliyet gösteren kişi ve kurumların yaptırım kapsamına alınmasına izin veriyor.

Bağlantılı üç kişi de yaptırım listesine eklendi. Hüseyin Ali Zaker Hüseyin, Zencani’nin petrol ihracatı ve kripto para transferleri dahil yaptırımlardan kaçınma faaliyetlerine dahil olmakla suçlandı.

Mohammad Mehdi Zaker Hüseyin, Dot One’ın yöneticisi ve temsilcisi olmasının yanı sıra Pishtaz Simorgh’un CEO’su olarak görev yapıyor. Seyyed Adel Heydari ise Dot One’ın yönetim kurulu başkan yardımcısı.

Zencani, 2016’da İran Ulusal Petrol Şirketi’ne ait milyonlarca doları zimmetine geçirdiği suçlamasıyla idam cezasına çarptırılmış, ancak cezası 2024’te hafifletilmişti. ABD Hazinesi, Zencani’nin 2025’ten itibaren İran yönetimiyle bağlantılı ekonomik projelerin sponsoru olarak yeniden faaliyet gösterdiğini ve altyapı ile taşımacılık projelerinin yanı sıra kripto para şirketlerinden oluşan bir ağ kurduğunu açıkladı.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, “Kripto paraları kullanarak İran yönetimine fon sağlamak da OFAC’ın yaptırım ağından kaçamaz” dedi ve “İran yönetimini destekleyenler Hazine Bakanlığı’nın yaptırımlarıyla karşı karşıya kalacak” ifadelerini kullandı. Açıklama, kripto para yoluyla gerçekleştirilen fon transferlerinin de ABD’nin İran yaptırımlarının uygulanması kapsamında olduğunu gösteriyor.

Yaptırımlar kapsamında hedef kişilerin ABD’deki varlıkları ile ABD vatandaşlarının sahip olduğu veya kontrol ettiği varlıklar dondurulacak ve OFAC’a bildirilmesi gerekecek. Yaptırım uygulanan kişilerin doğrudan veya dolaylı olarak yüzde 50 ya da daha fazla sahip olduğu şirketler de dondurma kapsamına alınacak.

OFAC’ın izni veya ilgili bir istisna bulunmadığı sürece, ABD vatandaşlarının gerçekleştirdiği veya ABD içinde yapılan ve yaptırım uygulanan kişilerle bağlantılı işlemler de genel olarak yasaklanacak. İran adına para aklama ya da yaptırımlardan kaçınma faaliyetlerine destek veren kurumlar, ABD finans sisteminden dışlanma riskiyle karşı karşıya kalacak.

ABD Hazinesi daha önce Bitcoin ödemelerinden yararlanan İran deniz sigortası ağına yaptırım uygulamıştı. Son kararla yaptırım kapsamı kripto para borsası ve yazılım geliştiricisine genişletildi. Hazine Bakanlığı, İran’ın kripto para ekosisteminin yanı sıra bu ekosistemi destekleyen yurt dışındaki kurum ve kişilere yönelik yaptırımların da süreceğini bildirdi.